Gietrzwałd (gromada)

Gietrzwałd – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.

Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954 do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973, tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972.

Gromadę Gietrzwałd z siedzibą GRN w Gietrzwałdzie utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski – w powiecie olsztyńskim w woj. olsztyńskim na mocy uchwały nr 21 WRN w Olsztynie z dnia 4 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromadGromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin. Gietrzwałd, Łajsy, Naglady, Pęglity, Rentyny i Woryty ze zniesionej gminy Gietrzwałd w tymże powiecieUchwała Nr 21 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 4 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu olsztyńskiego; w ramach Zarządzenia Nr 13 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 30 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 4 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 20 grudnia 1954 r., Nr. 11, Poz. 50). Dla gromady ustalono 16 członków gromadzkiej rady narodowejUchwała Nr XLII//278/54 Prezydium Olsztyńskiej Powiatowej Rady Narodowej w Barczewie z dnia 2 października 1954 r. w przedmiocie ustalenia liczby członków gromadzkich rad narodowych (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 9 października 1954 r., Nr. 9, Poz. 28).

31 grudnia 1961 do gromady Gietrzwałd włączono wsie Naterki, Sząbruk i Uniszewo oraz PGR-y Barwiny, Zofijówka i Młyn Siła ze zniesionej gromady Sząbruk w tymże powiecieUchwała Nr III/19/61 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 12 października 1961 r. w sprawie zniesienia niektórych gromad na terenie województwa olsztyńskiego (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 9 grudnia 1961 r., Nr. 22, Poz. 191).

21 grudnia 1963 z gromady Gietrzwałd wyłączono PGR Zofiówka, włączając je do gromady Bartąg w tymże powiecieUchwała Nr XII/65/63 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 17 października 1963 r. w sprawie zmiany granic gromad Gietrzwałd i Bartąg w powiecie olsztyńskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 10 grudnia 1963 r., Nr. 11, Poz. 119).

1 stycznia 1966 do gromady Gietrzwałd włączono obszar zniesionej gromady Dajtki w tymże powiecieUchwała Nr XVIII/93/94 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 29 grudnia 1964 r. w sprawie zniesienia niektórych gromad na terenie powiatu olsztyńskiego (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 31 grudnia 1965 r., Nr. 14, Poz. 149) (bez wsi Dajtki oraz części obszaru wsi Łupstych i lasów państwowych Nadleśnictwa Kudypy).

31 grudnia 1967 z gromady Gietrzwałd wyłączono część obszaru PGL nadleśnictwo Kudypy (3 ha), włączając ją do gromady Jonkowo w tymże powiecie; do gromady Gietrzwałd włączono natomiast część obszaru wsi Naglady (4 ha) z gromady Jonkowo w tymże powiecieUchwała Nr XIV/60/67 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 7 października 1967 r. w sprawie zmiany granic niektórych gromad na terenie województwa olsztyńskiego (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 15 listopada 1967 r., Nr. 13, Poz. 103).

1 stycznia 1969 do gromady Gietrzwałd włączono część obszaru wsi Woryty (5 ha) z gromady Łukta w powiecie ostródzkim w tymże województwie.

Gromada przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnej. 1 stycznia 1973 w powiecie olsztyńskim reaktywowano gminę GietrzwałdUchwała Nr XXI/83/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 6 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie olsztyńskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 7 grudnia 1972 r., Nr 13, Poz. 176).

Uwaga: Nie mylić z gromadą Gierzwałd w powiecie ostródzkim.

Przypisy

Gietrzwałd