Lieven van Lathem (Laethem) (ur. 1430 w Laethem-Sainte-Marie koło Gandawy, zm. 1493 w Antwerpii) – flamandzki miniaturzysta, ojciec malarza Jacoba van Lathena.
Życie i działalność artystyczna Pochodził z małej miejscowości Laethem-Sainte-Marie pod Gandawą. Według belgijskiego historyka sztuki Alphonsa Wautersa, jego ojcem był artysta Léon van LathemAlphonse Wauters Lieven van Lathem, Biographic nationale publiee par l’Academie royale des Sciences, des Letters, et des Beaux-Arts de Belgiquc, Brussels, 1890-91, t. II, kol. 421-23; za: T. Kren s. 238. Jego teść, pochodzący z Amsterdamu księgarz Jacob de Mayster, w 1457 roku wstąpił do gildii św. Łukasza w Antwerpii, natomiast jego syn również Jacob, służył u Filipa Pięknego jako kamerdyner (valet de chambre) i wraz z dworem wyjechał do Hiszpanii.
Lieven był uczniem Mistrza Girarta de Roussillon. Pierwsze wzmianki o nim pochodzą z dokumentów datowanych na rok 1454, dotyczących przyjęcia do cechu malarzy w Gandawie. Od 1456 roku pracował dla Filipa Dobrego, a następnie w latach 1457–1459 był na służbie u jego syna Karol Zuchwałego. Z tego okresu pochodzą m.in. takie prace jak miniatury w Godzinkach Filipa Dobrego czy Modlitewnika Karola Śmiałego (1459). Iluminacje w modlitewniku są jedynymi udokumentowanymi pracami artysty o pewnej atrybucji. Współpracował również przy ozdabianiu manuskryptów z kolekcji Louisa de Gruuthuse (Roman de Gillion de Trazegmies, Histoire de Jason, Secret des secrets), autorstwa Davida Auberta i Nicolasa Spierinca. W 1459 został wydalony z szeregów cechu malarzy za odmowę płacenia składek. W 1462 roku przebywał w północnej Holandii, gdzie pracował nad Godzinkami Katarzyny z Kleve, gdzie wykonał ozdobne drolerie (iluminacje do Godzinek wykonał Mistrz Katarzyny z Kleve) oraz pracował przy dekoracji starszej części Godzinek Marii Burgundzkiej (ok. 1475-1477), przypisywanej dawniej Philippe’owi de Mazerolles.
Na stałe osiadł w Antwerpii, gdzie w 1462 roku został członkiem gildii św. Łukasza. Jego działalność artystyczna nie ograniczała się tylko do miejsca zamieszkania. W roku 1468 pracował w Brugii, gdzie przygotowywał dekoracje na ślub Karola Śmiałego z Małgorzatą z Yorku, siostrą angielskiego króla Edwarda IV a córką księcia Yorku Ryszarda i Cecylii Neville. Rok później, w Hadze, pracował przy iluminacjach do Modlitewnika Karola Śmiałego. W latach 1487–1490 wykonywał zlecenia króla rzymskiego Maksymiliana I, a w ostatnim roku został odnotowany jako królewski malarz nadworny.
Życie prywatne Ożenił się z Antoinette Meyster (Smeesters lub Smeysters Antonine)De Liggeren van St.-Lucas te Antwerpen., córką amsterdamskiego iluminatora działającego we Flandrii Jacques’a Meystera. Miał dwóch synów: złotnika Lievena i malarza Jacoba. Obaj pracowali dla Filipa Pięknego thumb|left|200px|Karta z Godzinek Karola Śmiałego z J. Paul Getty Museum (Ms.37, f. 119v)
Przypisywane prace Godzinki Filipa Dobrego – Paryż, Biblioteka Narodowa Francji (ms.nouv.acq.fr. 16428) Modlitewnik Karola Śmiałego – Los Angeles, J. Paul Getty Museum (MS 37) Godzinki Katarzyny z Kleve – wraz z Mistrzem Katarzyny z Kleve, ok. 1460, Haga, Museum Meermanno (MMW, 10 F 50) Godziki Marii Burgundzkiej – wraz z Wiedeńskim Mistrzem Marii Burgundzkiej, Wiedeń, Austriacka Biblioteka Narodowa (cod. Ser. n.1857) Histoires de Gillion Trazegnies – Chatsworth House, Duke of Devonshire Collection (ms 7535) Histoires de la conquête Toison d’Or – Paryż, Biblioteka Narodowa Francji (ms.fr. 331) Les secrets d’Aristote – Paryż, Biblioteka Narodowa Francji (ms.fr. 562) Ordonnance touchant la conduite du premier équier d’équierie de monseigneur le duc de Bourgogne – Wiedeń, Austriacka Biblioteka Narodowa (cod Ser. n.2616) Loix et ordonnance ou statuz militaires – Londyn, Biblioteka Brytyjska (Add. Ms.36619) Modlitewnik Trivulzio – Haga, Biblioteka Królewska
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Flamandzcy iluminatorzy Kategoria:Miniaturzyści