Optatam Totius – dokument Soboru Watykańskiego II o formacji kandydatów do kapłaństwa w randze dekretu. Został ogłoszony z myślą o odnowie formacji w seminariach duchownych w ramach reformy Kościoła zapoczątkowanej przez Sobór. Dekret został zatwierdzony przez Sobór w ostatnich miesiącach jego pracy. Za przyjęciem było 2318 głosów, przeciw 3. Oficjalnie dekret promulgował papież Paweł VI 28 października 1965 r.Por. Donald B. Cozzens, The Changing Face of the Priesthood, 2000.
Historia dokumentu Wśród dziesięciu komisji przygotowujących Sobór, powołanych 5 czerwca 1960 przez motu proprio «Superno Dei nutu» Jana XXIII, siódmą była komisja «O studiach i seminariach» («de Studiis et Seminariis»). Przewodniczył jej włoski kard. Pizzardo, prefekt Kongregacji Seminariów i Uniwersytetów. Wśród jej 40 członków byli biskupi i rektorzy seminariów. Skład narodowościowy był następujący: 47,5% stanowili Włosi; 17,5% Francuzi; 10% Niemcy; 7,5% Hiszpanie ; 7,5% Amerykanie ; 10% cztery inne narodowości. Członkiem komisji z Polski był biskup łódzki Michał Klepacz.
Znaczenie i treść Według kard. Gabriela-Marie Garrone’a, dokument powstał w kontekście ogólnie postrzeganego w latach 60. XX w. kryzysu kapłaństwa. Jego głównym celem była odnowa seminariów duchownych. Odnowa formacji seminaryjnej miała się dokonać dzięki nowemu rozumieniu kapłaństwa i Kościoła, jak zostały one ukazane w soborowej Konstytucji o Kościele Lumen gentium (21 listopada 1964 r.) i dekrecie O życiu i posłudze księży Presbyterorum ordinis (7 grudnia 1965 r.).
Tematy poruszane przez dokument: program formacji kapłanów, do wdrożenia w każdym kraju konieczność pobudzania powołań kapłańskich ustrój seminariów formacja duchowa studia kościelne formacja po okresie seminarium
Formacja duchowa W oczach biskupów serce przygotowań do kapłaństwa leżało w prawdziwym życiu duchowym, w formacji duchowej. Stąd rozdział czwarty O formacji duchowej został umieszczony przed rozdziałami dotyczącymi formacji intelektualnej i formacji duszpasterskiej. Był to temat najbardziej wrażliwy i najtrudniejszy do napisania. Każdy z członków komisji miał jakiś dodatek do tekstu. Wśród linii orientacyjnych formacji seminaryjnej, pierwsze miejsce zajęła relacja z Chrystusem, uobecniana w Misterium paschalnym:
W trakcie prac przygotowujących ten rozdział, pierwotnie pominięto nabożeństwo do Najświętszej Maryi Panny. Pominięcie to wywołało lawinę przemówień i interwencji uczestników Soboru. Szczególnie aktywny był biskup Zorza i stu dwóch biskupów z Brazylii. Interweniował także cały episkopat Polski. Według biskupów, nawet wymóg krótkości tekstu nie usprawiedliwiał przemilczenia Matki Wiecznego Kapłana. Komisja zgodziła się dodać zdanie na temat miłości, czci i ufności, jakie każdy seminarzysta ma mieć dla Maryi:
Zaraz potem dodano sugestię, by seminarzyści nie ograniczali się do tradycyjnych nabożeństw, lecz by wyrabiali w sobie ducha Ewangelii:
W numerze ósmym omówiono także ćwiczenia duchowne, życie teologalne, gorliwość seminarzystów. Pozostałe tematy tego rozdziału są następujące: Numer 9: Tajemnica Kościoła w życiu duchowym, służba, stawienie czoła trudnościom posługi kapłańskiej.
Numer 10: Celibat i cnota czystości:
Numer 11: Dojrzałość, doskonalenie siebie, korzystanie z wolności, relacje z przełożonymi, regulamin seminarium, cisza. Numer 12: Formacja duchowa, etapy, diakonat.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Tekst dekretu Optatam totius po polsku (soborowa.strefa.pl)
Kategoria:Sobór watykański II