thumb|240px|Wieża Targowa - pozostałość dawnego ratusza Ratusz w Strzegomiu – pierwsza siedziba władz miasta została wzniesiona w latach 1859-1860, przy wykorzystaniu Wieży Targowej, pochodzącej z poprzedniego ratusza. W roku 1940 władze miasta przeniesiono do domu z XIX wieku, położonego w tym samym bloku zabudowy śródrynkowej.

Historia Pierwszy ratusz w Strzegomiu istniał już w XIV wieku. W czasie wojny trzydziestoletniej budynek został zniszczony, później odbudowano go. W latach 1828–1829 ratusz rozebrano, pozostawiając jedynie Wieżę Targową. W latach 1859–1860 wokół wieży, w miejscu rozebranego ratusza wzniesiono kamienice śródrynkowe według projektu Karla Lüdecke. W latach 1993–1996 przeprowadzono remont budynku, a w roku 1998 wieża została nakryta współczesnym hełmem ze stali i szkła.

W roku 1940 władze miejskie przeniesiono do nowej siedziby, również położonej w Rynku.

Decyzją wojewódzkiego konserwatora zabytków z dnia 8 września 1961 roku wieża dawnego ratusza została wpisana do rejestru zabytków.

Architektura Wieża Targowa Konkretna data budowy Wieży Targowej nie zachowała się w dokumentach, kronikach czy przekazach historycznych, ale możemy przyjąć, że wieżę wybudowano w drugiej połowie XIV w. Pierwszy zapis, który został odnotowany w starej Księdze Miejskiej, znalazł się w roku 1433 i opisywał remont Wieży Targowej:„W tym roku, My rajcy kazaliśmy pokryć blachą ołowianą Wieżę Targową - do tego zużyto 117 cetnarów, a każdy cetnar kosztował 3 kopy halerzy a jako wynagrodzenie za każdy cetnar 15 groszy. Dlatego też pokrycie wieży kosztowało więcej niż 100 kop”.W XVI w. Strzegom przeżywał swój rzadki czas rozkwitu. Miasto było na tyle bogate, że postanowiono rozbudować Wieżę Targową. W 1533 r. (tablica z piaskowca z tą datą zachowała się do dziś i znajduje się wewnątrz na I piętrze wieży wpojona w ścianę) przebudowano ją i uzyskała wysokość (26,2 m.) od poziomu gruntu do posadzki tarasu widokowego. Wtedy również postawiono renesansowy hełm wieży o konstrukcji drewnianej pokrytej blachą miedzianą lub cynową. Całe zwieńczenie było pomalowane. W opisie remontu z roku 1828 podano, ze hełm pomalowano na zielono a kulę na zwieńczeniu na złoto. Najprawdopodobniej takie kolory były również wcześniej. Kształt zadaszenia, możliwe, że taki sam lub z niewielkimi zmianami (widoczny na rys. Wernera) przetrwał do 1945 r.

Ze średniowiecznego ratusza zachowała się Wieża Targowa murowana z kamienia, o sklepionym parterze, zwieńczona kamienną balustradą - częściowo gotycką, częściowo barokową. Na elewacji widnieje kartusz z herbem miasta z datą 1618, oraz tablica z datą 1533 upamiętniająca kolejną przebudowę. Sam budynek ratuszowy, gruntownie przebudowany w latach 1859-1860, prawie zupełnie zatracił charakter zabytkowy. Najcenniejszym jest zachowany portal z łacińską inskrypcją i datą 1541.

Nowy ratusz to okazały budynek czterokondygnacyjny nakryty łamanym dachem naczółkowym z lukarnami. Na środku fasady jest jednoosiowy ryzalit, którego przedłużeniem jest ośmioboczna wieżyczka zegarowa, nakryta ostrosłupowym hełmem z prześwitem i iglicą.

Oba ratusze - dawny i obecny - położone są w bloku zabudowy śródrynkowej, odnowionym po zniszczeniach II wojny światowej.

Przypisy

Bibliografia

Roman Pawlak, Zabytkowe ratusze, Warszawa, MUZA SA, 2003, .

Linki zewnętrzne Dawne i współczesne zdjęcia ratusza na stronie "Wratislaviae Amici" Dawne i współczesne zdjęcia ratusza na stronie "Polska na fotografii"

Kategoria:Zabytki nieruchome w Strzegomiu Strzegom Kategoria:Budynki niemieszkalne w Strzegomiu Kategoria:Budynki w Polsce oddane do użytku w 1860