thumb|Buk zwyczajny odm. czerwonolistnej przy ul. Czyżewskiego 31 thumb|Dąb czerwony w parku Steffensa thumb|Buk pospolity odm. czerwonolistnej w parku Steffensa jesienią. Pomniki przyrody w Gdańsku – stanowią ważny element krajobrazu Gdańska, podkreślają ekologiczny charakter miasta o dużej powierzchni terenów zielonych, dają schronienie dla licznych organizmów i są atrakcją turystyczną.

W Gdańsku znajduje się 208 pomników przyrody, w tym 162 to pojedyncze drzewa, 32 grupy drzew, 11 głazów narzutowych, 2 aleje i 1 pomnik powierzchniowy. Tak duża ich liczba stawia Gdańsk w czołówce polskich miast.

Drzewem o największym obwodzie jest wierzba biała przy ul. Mierosławskiego, róg z ul. Kubacza o wymiarze aż 750 cm. Wśród dębów prym wiedzie drzewo przy ul. Niepołomickiej z obwodem 630 cm, a buków 470 cm w dawnym parku Ludolfino. Opisywane tutaj obwody są zapewne większe z powodu upływu wielu lat. Na szczególną uwagę zasługują: żywotniki olbrzymie, magnolie drzewiaste, cyprysiki Lawsona w parku Oliwskim, których obwody przekraczają 200 cm; platan klonolistny i miłorząb dwuklapowy, buk zwyczajny odm. czerwonolistnej, kasztanowiec zwyczajny w parku Steffensa; cis pospolity przy ul. Jaśkowa Dolina 8, kasztan jadalny przy ul. Polanki 19; daglezja zielona, jesion wyniosły przy ul. Łąkowej 35/38, dęby kaukaskie i węgierski przy ul. Zdrojowej 2.

Skupiska pomników znajdują się głównie w parkach: Oliwskim, przyszpitalnym na Polanki, Steffensa, Oruńskim i kulturowym fortyfikacji miejskich. Oprócz tego wzdłuż ulic: Czyżewskiego, Jaśkowa Dolina, Do Studzienki.

W strukturze gatunkowej przeważają buki (47), dęby (43), sosny (20) i cyprysiki (18), oraz lipy (17). Na tle innych miast Polski Gdańsk wyróżnia mała ilość lip, a duża buków i sosen. Na terenie miasta występują rzadkie gatunki egzotyczne jak: kasztan jadalny, tulipanowiec amerykański, jodła kalifornijska, cyprysik groszkowy, cyprysik Lawsona, cyprysik nutkajski, perełkowiec japoński, grujecznik japoński, choina kanadyjska, dąb węgierski, dąb kaukaski, sosna koreańska, sosna rumelijska, sosna czarna czy sosna wejmutka. Rzadkością są także powierzchniowe pomniki przyrody.

Pierwsze drzewa objęto ochroną w roku 1962, kolejne sukcesywnie w następnych latach, ostatnio w 2026 roku. Największą liczbę pomników zarejestrowano kolejno w latach:

1992 (27), 1988 (17), 1998 (16), 2007 (15) 2018 (14).

Kilka z nich znajduje się na obszarach innych form ochrony przyrody, tj. Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego i jego otuliny, obszaru Natura 2000 PLH220030 Twierdza Wisłoujście, zespołu przyrodniczo-krajobrazowego Dolina Potoku Oruńskiego, użytku ekologicznego „Prochownia pod kasztanami”.

W listopadzie 2016 roku odebrano trzem drzewom (dwóm bukom i sośnie) status pomników przyrody, a same drzewa wkrótce potem ogłowiono i ścięto. Stało się to pod pretekstem „utraty wartości przyrodniczych i zapewnienia bezpieczeństwa powszechnego”. Nie powołano się jednak na żadne badania potwierdzające ten stan rzeczy. Jak podaje Łukasz Plonus, nadleśniczy Marek Zeman stwierdził z tej okazji (pisownia oryginalna): „(...) zdecydowaliśmy się, zachować z tych pomników ile się da. Dzięki temu pomniki staną się świadkami pomników przyrody”. Mirosław Wantoch-Rekowski, znany mykolog, dodał: „To tylko pozorna śmierć, ponieważ drzewo ma drugie życie” i wyraził nadzieję na zasiedlenie się w ściętych pniach rzadkich gatunków grzybów.

Podział według dzielnic thumb|Dąb szypułkowy przy I Dworze, ul. Polanki 125. Najwięcej pomników przyrody rośnie w dzielnicach: Oliwa, Wrzeszcz Górny, VII Dwór, Śródmieście i Aniołki.

Dokładny podział według dzielnic przedstawia się następująco:

Dzielnica/OsiedlePojedyncze drzewoGrupa drzewAlejaGłazPowierzchniowySuma Oliwa 47 13 1 4 1 66 Śródmieście 18 0 0 0 0 18 Wrzeszcz Dolny 4 1 0 0 0 5 Wrzeszcz Górny 25 4 0 4 0 33 Przymorze Małe 6 0 0 0 0 6 VII Dwór 6 5 0 2 0 13 Orunia-Św. Wojciech-Lipce 8 3 0 1 0 12 Wyspa Sobieszewska 2 0 0 0 0 2 Aniołki 18 1 0 0 0 19 Brętowo 4 0 0 0 0 4 Ujeścisko-Łostowice 7 0 0 0 0 7 Osowa 3 0 0 0 0 3 Brzeźno 0 2 0 0 0 2 Piecki-Migowo 2 0 0 0 0 2 Chełm 2 0 0 0 0 2 Przeróbka 2 0 0 0 0 2 Matarnia 0 2 0 0 0 2 Wzgórze Mickiewicza 1 0 0 0 0 1 Kokoszki 2 0 1 0 0 3 Siedlce 1 0 0 0 0 1 Strzyża 1 1 0 0 0 2 Żabianka-Wejhera-Jelitkowo-Tysiąclecia 3 0 0 0 0 3

Głazy W Gdańsku znajduje się 9 głazów narzutowych, z których większość stanowią granity. Największy z nich leży przy ul. Bytowskiej w leśnictwie Renuszewo w oddz. 112 zwany „Diabelskim Kamieniem” jest rozłupany na dwie części, większa posiada obwód 1230 cm, mniejsza 270.

Lista pomników przyrody Tabela wszystkich 201 pomników przyrody występujących na terenie Gdańska wraz z zaznaczonymi na zielono największymi drzewami w swoim gatunku.Poniższa tabela przedstawia stan prawny, rzeczywisty może być inny.

Nr Dzielnica/Osiedle Lokalizacja Forma Nazwa Obwódprzy powołaniu [cm] Wys. [m] Rok uznania Nr rejestru Zdjęcie 1. Oliwa ul. Polanki 125, po zachodniej stronie I Dworu gdańskiego przy garażach, Leśnictwo Renuszewo, oddz. 52f pojedyncze drzewo dąb szypułkowy 545 20 1962 121 150px 2. Śródmieście ul. 3 Maja, pomiędzy torowiskiem tramwajowym a chodnikiem, naprzeciw parkingu obok Urzędu Miasta pojedyncze drzewo cis pospolity dwuwierzchołkowy 150/88 12 1962 122 150px 3. Wrzeszcz Górny al. Grunwaldzka 49 i 53, w podwórzu przy wejściu do budynków grupa drzew 2 cisy pospolite 125, – 15 1962 123 150px 4. Oliwa ul. Polanki 125, przy stawie, przed I Dworem pojedyncze drzewo topola biała 530 27 1962 124 150px 5. Przymorze Małe ul. Poznańska 13 pojedyncze drzewo sosna zwyczajna 320 18 1962 125 150px 6. Oliwa ul. Bytowska, Leśnictwo Renuszewo oddz. 112d, na zboczu przy łące w Dolinie Radości głaz narzutowy „Diabelski Kamień” grubokrystaliczny granit, mocno zwietrzały, rozłupany na dwie części 1230 i 270 d4,3/sz3,9 1962 133 150px 7. VII Dwór lasy komunalne, przedłużenie ul. Abrahama pojedyncze drzewo dąb szypułkowy