Maserati 250F – przedniosilnikowy samochód Formuły 1, zaprojektowany przez Gioacchino Colombo oraz Valerio Colottiego i uczestniczący w tej serii wyścigowej w latach 1954–1960. Przyczynił się do zdobycia dwóch tytułów Juana Manuela Fangio, w latach 1954 i 1957.
Tło Wycofanie się Alfy Romeo po sezonie 1951 spowodowało, że w latach 1952–1953 zawody Formuły 1 były rozgrywane według przepisów Formuły 2. Po 1953 roku zrezygnowano z tego ustalenia. Na 1954 rok wprowadzono nowe przepisy, pozwalające na użycie wolnossących silników dwuipółlitrowych, bądź też doładowanych o pojemności 0,75 litra. Szansę w tej zmianie dostrzegło Maserati, pragnące wrócić do najwyższej klasy wyścigów samochodów jednomiejscowych. Firma zatrudniła projektanta Ferrari Gioacchino Colombo, a także inżyniera Valerio Colottiego, który miał być odpowiedzialny za nadwozie, zawieszenie i układ przeniesienia napędu nowego samochodu. Colombo natomiast poza projektem pracował także nad sześciocylindrowym rzędowym silnikiem 2,5 litra. Całość była rozwinięciem samochodu używanego przez Maserati w Formule 2.
Początkowym zamiarem Maserati była wyłączna sprzedaż modeli klientom, którym włoska firma obiecała ponadto pełne wsparcie. Jednakże Maserati było jedyną marką oferującą konkurencyjne 2,5-litrowe samochody dla klientów, co wywołało ogromne zainteresowanie, do tego stopnia, że w debiucie modelu prywatni kierowcy korzystali z samochodów Formuły 2 (A6GCM), ponieważ Maserati nie zdążyło dostarczyć właściwych na czas. Samochód, oznaczony jako 250F (skrócona forma od pierwotnej 250/F1), został najpierw przygotowany dla Juana Manuela Fangio i jego młodego protegowanego, Onofre Marimóna. W tym czasie jednak start w Formule 1 zaczął rozważać Mercedes-Benz.
Konstrukcja thumb|left|Silnik modelu Silniki wszystkich czołowych samochodów nie były doładowane. Maserati wybrało konfigurację R6, opartą na silniku A6SSG. Pozwalało to na m.in. stworzenie nieskomplikowanego układu rozrządu. Jednostka była napędzana mieszaniną 50% metanolu, 35% benzyny, 10% acetonu, 4% benzolu i 1% oleju rycynowego. Początkowo rozwijała moc 220 KM przy 7400 rpm, ale w 1957 moc wynosiła już 270 KM. Chociaż benzyna miała jedynie 80 oktanów, to wraz z acetonem mieszanka paliwowa spalała się szybciej; benzol zapewniał prawidłowe zmieszanie metanolu i benzyny, a olej rycynowy był konieczny, by złagodzić skutki zmywania filmu olejowego przez alkohol ze ścian cylindra. Użycie trzech dwugardziełowych gaźników Weber z wlotami powietrza na rogach zapewniało, że do silnika dostawała się większa ilość powietrza, co zwiększało osiągi i lepiej chłodziło silnik.
thumb|Kokpit modelu|left Nadwozie samochodu zostało opracowane przez Medardo Fantuzziego i było oparte na przestrzennej ramie rurowej ze stali, która była wyposażona w hamulce bębnowe na wszystkich kołach z bębnami o średnicy 13,4 cala. Z tyłu eleganckiej i funkcjonalnej aluminiowej karoserii umieszczono zbiornik paliwa o pojemności 200 litrów. Kokpit był stosunkowo duży i oferował wyprostowaną pozycję siedzącą z dużą ilością miejsca na łokcie, ale deska rozdzielcza była zbyt blisko, by łokcie były wyprostowane, co preferowała większość nowych kierowców. Pedały zostały rozmieszczone w tzw. sposób Continentala, tj. pedał gazu pośrodku, hamulca po prawej, a sprzęgła – po lewej.
Zawieszenie było typowe dla ówczesnych czasów: niezależne zawieszenie z przodu i oś De Dion z tyłu. Innowacją dla Maserati było jednak powtórzenie rozwiązania Ferrari, tj. umieszczenie osi De Dion przed skrzynią biegów, co miało na celu poprawić rozkład masy i zredukować polarny moment bezwładności. Napęd był przekazywany za pośrednictwem czterobiegowej skrzyni biegów. Konstrukcja nadwozia i zawieszenia była dość konserwatywna, co wynikało z faktu, że inżynierowie Maserati skupili się głównie na projekcie silnika.
Samochód ważył 630 kg.
250F w wyścigach thumb|left|Maserati 250F Juana Manuela Fangio Fangio za kierownicą 250F wygrał dwa pierwsze wyścigi, w których wystartował. Jednak w trakcie sezonu 1954 Argentyńczyk przeszedł do Mercedesa. Fangio został zastąpiony mistrzem świata Alberto Ascarim, jednak ten nie czuł się komfortowo w nowym samochodzie i wkrótce później zakończył współpracę z włoską firmą. Jednym z kierowców samochodu był także Stirling Moss, który odniósł dla 250F pierwsze zwycięstwo w Europie, wygrywając wyścig Formuły Libre w Aintree. Poza dwoma zwycięstwami Fangio w 1954 roku Maserati nie odniosło już żadnego zwycięstwa. Wynikało to między innymi z faktu, że szybszymi samochodami w tamtym sezonie były Mercedes-Benz W196 i Lancia D50.
Na rok 1955 Moss przeszedł do Mercedesa, a kierowcami Maserati zostali Jean Behra i Luigi Musso. Maserati rozszerzyło wyścigowy program samochodów sportowych i rozwój modelu 250F w 1955 roku opóźniał się – ze względu na brak nowych nadwozi podjęto prace jedynie nad silnikiem, ponadto do Ferrari odeszli inżynierowie Bellentani i Massimino. W trakcie sezonu z Mistrzostw Świata Formuły 1 wycofali się jednak Lancia (wskutek problemów finansowych) i Mercedes (wskutek wypadku w Le Mans). Moss w eliminacjach, w których nie ścigał się Mercedesem, wystawiał prywatne Maserati, które było wyposażone w hamulce tarczowe Dunlop i wtrysk paliwa SU. Podczas Grand Prix Włoch na wzór Mercedesa W196 pojawiła się opływowa wersja streamliner, która w przeciwieństwie do pojazdu Mercedesa nie opierała się na żadnych testach.
Na rok 1956 Fangio przeszedł do Ferrari, a Moss został fabrycznym kierowcą Maserati. Fabryczne 250F były wyposażone w szersze bębny hamulcowe i pięciobiegową skrzynię. W trakcie sezonu poczyniono ponadto zmiany mające na celu zredukowanie oporu, między innymi zmiany w konstrukcji nosa i wyższe boki kokpitu. Ponadto przygotowano nowe nadwozie i zmodyfikowano silnik w ten sposób, że obniżono środek ciężkości. Utrudnieniem była niezdolność dostawców – Weber i Pirelli – do wyprodukowania odpowiednich wtrysków paliwa i hamulców tarczowych. Moss wygrał dwa Grand Prix, ale mistrzem świata został Fangio.
Przed sezonem 1957 zreorganizowano departament wyścigowy. Dokonano rozwoju nowego silnika V12 z dwoma wałkami rozrządu w głowicy i lżejszego oraz bardziej sztywnego nadwozia. Tę wersję modelu określano czasem jako T2. Moss przeszedł do Vanwalla, a zastąpił go niezadowolony z Ferrari Fangio. Silnik V12 nie okazał się lepszy od starego, lekkiego R6. Wygrywając cztery wyścigi Fangio zdołał zdobyć tytuł mistrzowski, walcząc z Ferrari i Vanwallami. Był to jednocześnie ostatni sezon fabrycznego zespołu Maserati, który popadł w problemy finansowe, przez co włoski rząd poddał firmę w „kontrolowane zarządzanie”. Po 1957 roku modele 250F sprzedano prywatnym kierowcom. Po sezonie 1960, wyparte przez nowocześniejsze samochody z silnikami z tyłu, nie ścigały się już w Formule 1.
Wyniki w Formule 1
Sezon Konstruktor Kierowcy Wyniki w poszczególnych eliminacjach Wynikikierowców Wynikikonstruktora 1954 Pkt.Msc.Pkt.Msc. Maserati Juan Manuel Fangio 1 - 1 - - - - - - 17 (42) 1 –Do sezonu 1957 włącznie nie przyznawano punktów w klasyfikacji konstruktorów. – Onofre Marimón NU - NU NU 3 NW - - - 4 14 Prince Bira - - 6 4 NUSamochód współdzielony. NU - - 9 3 17 Stirling Moss - - 3 - NU NU NU 10 NU 4,14 13 Sergio Mantovani - - 7 NW - 5 5 9 NU 4 16 Alberto Ascari - - - NU NU - - - - 0,14 (1,14) 25 Luigi Villoresi - - - 5 NU WD - NU - 2 20 Ken Wharton - - - NU 8 WD 6 - 8 0 28 Roy Salvadori - - - NU NU - - - - 0 NS Ron Flockhart - - - - NU - - - - 0 NS Roberto Mieres - - - - - NU 4 NU 4 6 11 Harry Schell - - - - - - NU - NU 0 27 Luigi Musso - - - - - - - NU 2 6 8 Louis Rosier - - - - - - - 8 7 0 32 Paco Godia - - - - - - - - 6 0 29 1955 Pkt.Msc.Pkt.Msc. Maserati Jean Behra 6 3 - 5 6 NU 4 6 9 – – Roberto Mieres 5 NU - 5 4 NU 7 7 8 Sergio Mantovani 7 - - - - - - 0 31 Luigi Musso 7 NU - 7 3 5 NU 6 10 Carlos Menditéguy NU - - - - - 5 2 19 Clemar Bucci NU - - - - - - 0 NS Harry Schell 6 - - - - - - 0 27 Louis Rosier - NU - 9 9 - - 0 37 Lance Macklin - NZ - - - 8 - 0 34 Cesare Perdisa - 3 - 8 - - - 2 18 Johnny Claes - - - NW - - - 0 42 Peter Walker - - - - NU - - 0 NS Horace Gould - - - - NU NU NU 0 NS André Simon - - - - - NU - 0 NS Peter Collins - - - - - NU NU 0 NS Roy Salvadori - - - - - NU - 0 NS John Fitch - - - - - - 9 0 38 1956 Pkt.Msc.Pkt.Msc. Maserati Stirling Moss NU 1 - 3 5 NU 2 1 27 2 – – Jean Behra 2 3 - 6 3 3 3 NU 22 4 Carlos Menditéguy NU - - - - - - - 0 NS Luigi Piotti NU - - - - - - 6 0 29 Chico Landi 4 - - - - - - - 1,5 26 Gerino Gerini 4 - - - - - - 10 1,5 25 José Froilán González NU - - - - - - - 0 NS Mike Hawthorn 3 - - WD - - - - 4 12 Louis Rosier - NU - 8 6 NU 5 - 2 19 Horace Gould - 8 - NU - 5 NU - 2 21 Cesare Perdisa - 7 - 3 5 7 NU - 3 16 Luigi Villoresi - - - 5 NU 6 NU NU 2 20 Paco Godia - - - NU 7 8 4 4 6 9 Piero Taruffi - - - - NU - - - 0 NS André Simon - - - - NU - - - 0 38 Umberto Maglioli - - - - - NU NU NU 0 NS Roy Salvadori - - - - - NU NU 11 0 41 Bruce Halford - - - - - NU DK NU 0 NS Jack Brabham - - - - - NU - - 0 NS Harry Schell - - - - - - NU - 0 (3) 17 Emmanuel de Graffenried - - - - - - - 7 0 34 Jo Bonnier - - - - - - - NU 0 NS 1957 Pkt.Msc.Pkt.Msc. Maserati Juan Manuel Fangio 1 1 - 1 NU 1 2 2 40 1 – – Stirling Moss 8 - - - - - - - 0 (25) 2 Jean Behra 2 - - 6 NU 6 NU NU 6 11 Carlos Menditéguy 3 NU - NU NU - - - 4 15 Harry Schell 4 NU - 5 NU 7 3 5 10 7 Jo Bonnier 7 - - - NU - NU NU 0 27 Luigi Piotti 10 NZ - - - - NU NU 0 35 Masten Gregory - 3 - - - 8 4 4 10 6 André Simon - NZ - - - - - 11 0 38 Horace Gould - NU - NU NW NU NU 10 0 35 Giorgio Scarlatti - NU - - - 10 6 5 1 20 Hans Herrmann - NZ - - - NU - - 0 NS Ivor Bueb - - - - 8 - - - 0 30 Paco Godia - - - - - - - 9 0 32 Ottorino Volonterio - - - - - - - 11 0 38 1958 Pkt.Msc.Pkt.Msc. Maserati Juan Manuel Fangio 4 - - - - 4 - - - - - 7 14 6 5 Jean Behra 5 - - - - - - - - - - 2 (9) 11 Carlos Menditéguy 7 - - - - - - - - - - 0 28 Harry Schell 6 - - - - - - - - - - 0 (14) 6 Paco Godia 8 NZ - - NU NU - - - - - 0 30 Horace Gould 9 NZ - - - - - - - - - 0 34 Maria Teresa de Filippis - NZ - - 10 - - - NU NU - 0 39 Giorgio Scarlatti - NU NU - - - - - - - - 0 NS Gerino Gerini - NZ - - - 9 NU - - NU 12 0 33 Ken Kavanagh - NZ - - NW - - - - - - 0 NS Luigi Taramazzo - NZ - - - - - - - - - 0 NS André Testut - NZ - - - - - - - - - 0 NS Jo Bonnier - NU 10 - 9 8 NU NU NU - - 0 (3) 20 Masten Gregory - - NU - NU - - - - 4 6 0 23 Maurice Trintignant - - - - 7 - - - - - - 0 (12) 7 Wolfgang Seidel - - - - NU - - - - - NU 0 NS Carroll Shelby - - - - - NU 9 - 9 4 - 0 24 Troy Ruttman - - - - - 10 - NW - - - 0 39 Phil Hill - - - - - 7 - - - - - 0 (9) 10 Hans Herrmann - - - - - - - NU - NU 9 0 34 Cliff Allison - - - - - - - - NU - - 0 (3) 19 Giulio Cabianca - - - - - - - - - NU - 0 NS 1959 Pkt.Msc.Pkt.Msc. Maserati Giorgio Scarlatti NZ - - 8 - - - - - 0 29 0 8 André Testut NZ - - - - - - - - 0 NS Asdrúbal Fontes Bayardo - - - NZ - - - - - 0 NS Fritz d'Orey - - - 10 NU - - - - 0 34 Carel Godin de Beaufort - - - 9 - - - - - 0 32 Giulio Cabianca - - - - - - - 15 - 0 46 Phil Cade - - - - - - - - NW 0 NS 1960 Pkt.Msc.Pkt.Msc. Maserati Giorgio Scarlatti NU - - - - - - - - - 0 NS 0 11 Nasif Estéfano 14 - - - - - - - - - 0 56 Antonio Creus NU - - - - - - - - - 0 NS Gino Munaron 13 - - - - - - - - - 0 52 Ettore Chimeri NU - - - - - - - - - 0 NS Horace Gould - - - - - - - - NW - 0 NS Bob Drake - - - - - - - - - 13 0 53
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Samochody Formuły 1 250F