thumb|240px|right|Péter Besenyei pilotujący Extra 300 Péter Besenyei (ur. 8 czerwca 1956 w Körmend na Węgrzech) – węgierski pilot akrobacyjny i doświadczalny, wielokrotny mistrz Węgier, dwukrotny zwycięzca FAI World Grand Prix, mistrz Europy i dwukrotny mistrz świata w akrobacji samolotowej.
Życiorys Wychowywał się w pobliżu lotniska w Budapeszcie, gdzie rozwijał swoje zainteresowanie lotnictwem. Po obejrzeniu Akrobacyjnych Mistrzostw Świata w 1962 roku postanowił zostać pilotem. Jako 15 latek pierwszy raz zasiadł za sterami szybowca, rozpoczynając naukę w Klubie Lotniczym Ministerstwa Przemysłu Lekkiego w Dunakeszi. W 1976 roku wystartował w zawodach szybowcowych w Budapeszcie, które ostatecznie ukończył na drugim miejscu pomimo wadliwego działania pokładowego wysokościomierza. Następnie wstąpił na dwa lata do armii, do dywizji skoczków spadochronowych (wykonał 104 skoki). W 1979 roku Besenyei został wysłany przez swój aeroklub na kurs samolotowy do Budaörs. Rok później otrzymał licencję pilota, a w 1981 roku rozpoczął szkolenie akrobatyczne. Już jesienią tego samego roku, jako debiutant sensacyjnie zdobył dwa pierwsze miejsca podczas wykonywania figur akrobacji zaawansowanej podczas zawodów Nyírség Cup. Ostatnie, trzecie zawody zakończyły się niepowodzeniem, przez co Besenyei uplasował się na czwartym miejscu w klasyfikacji końcowej. W 1982 roku zdobył pierwszy złoty medal w Austrian National Championships. Tego samego roku w katastrofie lotniczej zginęli wszyscy członkowie zespołu akrobacyjnego, do którego należał Besenyei. Petér był jedynym członkiem Hungarian Defence Federation, którego nie było wtedy na pokładzie samolotu. Tragedia pozostawiła piętno na jego dalszym szkoleniu na długie lata. Przez 10 kolejnych lat Besenyei był pilotem doświadczalnym HDF, a także członkiem Jetstream i Indicator Rt. W 1995 roku wygrał w Mistrzostwach Europy 2 medale złote oraz 2 srebrne i został jednocześnie najbardziej utytułowanym pilotem akrobatycznym swoich czasów. W 2001 roku Besenyei wykonał przelot plecowy pod Mostem Łańcuchowym w Budapeszcie, co było pokazywane przez telewizje z 47 krajów na pięciu kontynentach. Besenyei jest uznawany za ojca chrzestnego Red Bull Air Race przez swój wkład w organizację i popularyzację zawodówOjciec chrzestny mistrzostw świata Red Bull Air race. W 2001 roku został poproszony przez firmę Red Bull o pomoc w przygotowaniu konceptu zawodów z serii wyścigów samolotowych. Besenyei podszedł do propozycji z entuzjazmem, pomógł przygotować zasady i regulacje zawodów, dokonał wyboru najlepszych do tego zadania pilotów. Pierwszy wyścig odbył się w 2003 roku w Zeltweg w Austrii. Po 2 latach zawody stały się imprezą międzynarodową.
Jego specjalnością jest akrobacja free-style. Jako pierwszy wykonał wiele elementów akrobacji określanych jako snap roll, a w 1984 roku knife edge spin (korkociąg nożowy). Do swoich występów często dodaje elementy improwizacji, pokazy zawsze są prowadzone w odmienny sposób. Obecnie jest pilotem doświadczalnym Biura Lotnictwa Węgierskiego oraz instruktorem pilotów akrobatycznych na samolocie Zivko Edge 540.
Życie prywatne Besenyei interesuje się wyścigami samochodowymi. W wolnym czasie startował w zawodach Opel Astra Cup, a także w Shell Power Racing Renault Clio Cup. Jest także fanem narciarstwa, wędkarstwa, spadochroniarstwa oraz fotografii. Petér jest ojcem dwóch córek z drugiego małżeństwa z Tünde - Dory i Nicolette. Obecnie mieszka we wsi Herceghalom nieopodal Budapesztu.
Sukcesy 1982 Austrian National Championship Combined - złoto 1984 World Championship Freestyle - 7. miejsce 1985 European Championship Freestyle - brąz European Championship Compulsory - 5. miejsce 1986 Competition of Communist Countries Freestyle - 1. miejsce Nyírség Cup International Competition Combined - 1. miejsce Hungarian National Championship Combined - złoto 1987 Competition of Communist Countries Freestyle - 1. miejsce Nyírség Cup International Competition Combined - 1. miejsce Hungarian National Championship Combined - złoto 1988 Competition of Communist Countries Freestyle - 1. miejsce Polish National Championship Combined - srebro Nyírség Cup International Competition Combined - złoto Hungarian National Championship Combined - złoto 1989 European Championship Compulsory - 4. miejsce European Championship Freestyle - 4. miejsce Nyírség Cup International Competition Combined - 1. miejsce Hungarian National Championship Combined - złoto 1990 Nyírség Cup International Competition Combined - 1. miejsce Swedinfort Cup International Competition Combined - 1. miejsce Hungarian National Championship Combined - złoto World Championship Freestyle - srebro Czechoslovakian National Championship Combined - złoto 1991 European Championship Freestyle - 4. miejsce Hungarian National Championship Combined - złoto 1992 Morse Master International Competition Combined - 2. miejsce Morse Computer Cup Combined - 2. miejsce German National Championship Combined - złoto German Master Cup Combined - 1. miejsce British National Championship Combined - srebro David Perrin Cup Combined - 1. miejsce Hungarian National Championship Combined - złoto Peugeot Cup Combined - 1. miejsce 1993 European Championship Compulsory 4. miejsce Hungarian National Championship Combined - złoto Peugeot Cup International Competition Combined - 1. miejsce Breitling World Cup / Bex / - 2. miejsce Breitling World Cup / Ferhberlin / - 3. miejsce Breitling World Cup / Pompano Beach / - 2. miejsce Breitling World Cup Combined - 3. miejsce 1994 World Championship Compulsory - złoto Breitling World Cup / Orlando / - 3. miejsce World Championship Freestyle - 4.miejsce World Championship Combined - brąz 1995 European Championship Compulsory - złoto European Championship Closed compulsory - srebro European Championship Freestyle - złoto European Championship Combined - srebro Breitling World Cup (after 6 World Cup heats) Combined - 4. miejsce 1996 FAI Aerobatics World Cup / Tajima / - srebro 1998 FAI Aerobatics World Cup / Neuchatel / - srebro FAI Aerobatics World Cup / Shanghai / - złoto FAI Aerobatics World Cup / Nanjing / - złoto FAI Aerobatics World Cup / Jinan / - srebro FAI Aerobatics World Cup / Tianjin / - złoto FAI Aerobatics World Cup / Zhengzhou / - złoto FAI Aerobatics World Cup ’96-98 Combined - złoto, Mistrz Świata 1999 European Championship Freestyle - brąz FAI Aerobatics World Cup / Zhang Jia Jie - brąz 2000 FAI Aerobatics World Cup / Wuxian / - srebro FAI Aerobatics World Cup / Motegi / - złoto FAI Aerobatics World Cup ’99-00 Combined - srebro World Championship Freestyle - złoto 2001 FAI Aerobatics World Cup Combined - złoto, Mistrz Świata 2002 FAI Aerobatics World Cup Combined - brąz 2003 Red Bull Air Race World Series - 1. miejsce 2004 FAI Aerobatics World Cup / Al Ain / - srebro Red Bull Air Race World Series - 2. miejsce 2005 FAI Aerobatics World Cup / Lausanne / - złoto Red Bull Air Race World Series - 2. miejsce 2006 FAI Aerobatics World Cup / Motegi / - brąz Red Bull Air Race World Series - 2. miejsce 2007 Red Bull Air Race World Series - 3. miejsce
Starty w Red Bull Air Race Péter Besenyeiw zawodach Red Bull Air Race World SeriesRok 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12PunktyZwycięstwaPozycja 20031.1. 6 21. 20043.3.3. 12 02. 20051.2.2.1.3.4.4. 32 22. 20063.1.2. CAN3. DQ 2.2.1. 35 22. 20071.5. 1. 5. CAN3.3.4.4. 6. CAN7. 31 23. 20084.8.5. CAN6.4.5.7. CAN7. 34 05. 200910.4.DNS10.4.8. 24 08. 20103.10.11.10.8.9.CANCAN 21010.
Legenda: CAN: Zawody nie odbyły się DNP: Nie wziął udziału DNS: Nie stawił się DQ: Zdyskwalifikowany NC: Nieklasyfikowany
Przypisy
Bibliografia
Artykuł o Petérze Besenyei Historia Petéra Besenyei na youtube.com
Linki zewnętrzne Oficjalna strona Strona zawodnika na stronie firmy Red Bull
Kategoria:Węgierscy sportowcy Kategoria:Piloci Red Bull Air Race Kategoria:Urodzeni w 1956 Kategoria:Ludzie urodzeni w Körmend