mały|Klasyfikacja języków bantu według Gurthiego. Języki bantu S – grupa geograficzna języków bantu z wielkiej rodziny języków nigero-kongijskich. Wchodzi w skład grupy języków bantu centralnych. Swoim zasięgiem języki bantu S obejmują południową Zambię, Zimbabwe, Botswanę, Mozambik, Południowa Afryka, Suazi oraz Lesotho.
Klasyfikacja Poniżej przedstawiono klasyfikację języków bantu S według Guthriego zaktualizowaną przez J.F. MahoMaho zastosował następujący zapis kodu: Nowe dialekty języka znajdującego się już na liście Guthriego oznaczono poprzez dodanie do oryginalnego kodu języka Guthriego na końcu kolejnej wielkiej litery alfabetu, np. A15C to nowy dialekt języka o kodzie A15, podczas gdy A15a i A15b to dialekty umieszczone na liście przez Guthriego. Nowe języki oznaczono poprzez dodanie do oryginalnego kodu języka Guthriego na końcu kolejnych cyfr, np. A151 to nowy język, najbliższy językowi o kodzie A15. Kiedy nie można było zidentyfikować pokrewieństwa z językiem z listy Guthriego, nowy język oznaczono poprzez dodanie kolejnej cyfry do kodu grupy geograficznej, np. A101 to nowy język w geograficznej grupie A10. Nowe języki pidżynowe i języki kreolskie zostały oznaczone poprzez dodanie do kodu grupy geograficznej wielkiej litery alfabetu, np. A10A to język pidżynowy lub kreolski powstały na bazie języka w grupie A10. Języki wymarłe oznaczono symbolem „†”.. Klasyfikacja Ethnologue bazuje na klasyfikacji Guthriego, jednak odbiega od niej znacznie, m.in. stosuje inny kod – trzyliterowy oparty na ISO 639 i inaczej grupuje języki.
S10 Języki shona S11-15 ≈ S10 język shona – chishona S11 korekore, włączając tavara, szangwe, gova i budya S12 zezuru, włączając shawasha, harava, gova i hera S13 manyika, włączając tewe i hungwe S14 karanga, włączając duma, govera, mhari i nyubi S15 ndau – „Sofala”, włączając garwe, danda i shanga S16 kalanga – ikalanga, zachodni shona S16A dialekt kalanga właściwy S16B nambya – nanzwa S16C dialekt lilima – humbe S16D dialekt nyai – rozvi S16E dialekt lemba – remba S16F dialekt lembethu – rembethu S16G dialekt twamamba – xwamamba S16H dialekt pfumbi S16I dialekt ja(w)unda S16J dialekt romve † S16K dialekt peri † S16L dialekt talahundra †
S20 Języki venda S21 język venda – tshivenda S21 phani S21B ilafuri – zachodni venda S21C manda – środkowy venda S21D mbedzi – wschodni venda S21E tavhatsindi S21F ronga – południowo–wschodni Venda
S30 Języki sotho-tswana S301 phalaborwa S302 kutswe S303 pai S304 pulana S31 tswana – setswana S31a dialekt środkowy tswana, włączając rolong i ngwaketse S31b dialekt wschodni tswana, włączając kgatla i tlokwa S31c dialekt północny tswana, włączając tawana, ngwato i kwena S31d zob.S311 S31E dialekt południowy tswana, włączając thlaping i thlaro S311 (dawn. S31d) kgalagadi – sekgalagadi, qhalaxari S32 północny sotho – sesotho sa Leboa, sepedi S32a dialekt pedi – masemola, tau, koni S32b dialekt lobedu – kgaga S32C dialekt gananwa – tlokwa S32D dialekt kopa – ndebele-sotho S32E birwa S32F tswapong S33 południowy sotho – sesotho
S30 – nowe języki: S30A Pretoria-sotho
S40 Języki nguni S401 stary mfengu – fingo † S402 bhaca – baca S403 hlubi S404 phuti S405 nhlangwini S406 lala † S407 ndebele – isikhethu, „południowy ndebele z Transwalu”, włączając nrebele i ndzundza S408 sumayela ndebele – „północny ndebele z Transwalu” S41 xhosa – isixhosa, „kaffir” S41A dialekt mpondo – pondo S41B dialekt xesi S41C dialekt bomwana S41D dialekt gaika S41E dialekt gcaleka S41F dialekt thembu S41G dialekt mpondomise S41H dialekt ndlambe S41I dialekt hlubi S42 zulu – isizulu S42A dialekt KwaZulu-Natal zulu S42B dialekt Transvaal zulu S42C dialekt qwabe S42D dialekt cele S43 swati – swazi, siswati, ngwane S44 ndebele w Zimbabwe – sindebele
S40 – nowe języki: S40A fanagalo – „Basic Bantu”, „Kitchen Kafir”, włączając chikabanga (Zambia) i chilapalapa (Zimbabwe) S40B iscamtho S40C shalambombo – salambom †
S50 Języki tswa-ronga S51 tswa – xitswa S51A dzibi S51B dzonga S511 hlengwe S52 zob. S53 S53 changana – xichangana, tsonga S53A dialekt xiluleke S53B dialekt n’walungu S53C dialekt hlave S53D dialekt nkuna S53E (dawn. S52) gwamba S53F dialekt nhlanganu S53G dialekt djonga – jonga S53H dialekt bila S54 ronga – xironga, włączając konde, ssonga i xonga
S50 – nowe języki: S50A Pretoria-tsonga
S60 Języki copi S61 copi – cicopi S611 lenge ?† S62 tonga – gitonga, shengwe
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Języki bantu