Część mowy – specyficzna dla danego języka, wyróżniona głównie na podstawie kryteriów składniowych i fleksyjnych klasa wyrazów (zobacz też klasyfikacja części mowy).

Nie istnieją żadne „uniwersalne” części mowy, które istniałyby w każdym języku, i – choć często na określenie „podobnych” klas funkcjonujących w różnych językach używa się tej samej nazwy, np. „rzeczownik” w języku polskim i w języku angielskim – są to jednak twory o zauważalnie odmiennym charakterze.

Co więcej, dla danego języka istnieć może wiele bardzo różnych od siebie klasyfikacji części mowy. Po pierwsze, nie jest jasne rozróżnienie między pełną „częścią mowy” a jedną z form jakiejś innej części, np. przysłówek odprzymiotnikowy w języku angielskim można traktować jako część mowy lub też jako formę przymiotnika. Istnieją również problemy z zaszeregowaniem niektórych wyrazów, takich jak np. stokroć, trzeba, powinien. Przykładem może być klasyfikacja części mowy wg Tadeusza Milewskiego:

+ Części mowy Wyrazy Nazywające Wskazujące Szeregujące Prymarne Rzeczowniki: las, białość Zaimki: ja, ty, on Liczebniki główne: jeden, dwa, trzy Sekundarne Przymiotniki: zielony, miły Zaimki dzierżawcze: mój, twój, nasz Liczebniki porządkowe: pierwszy, siódmy Tercjarne Przysłówki: biało, dobrze Zaimki przysłówkowe: tu, tam Liczebniki przysłówkowe: dwojako, trojako

Podział części mowy Części mowy (w języku polskim) dzielą się na:

a) Odmienne: rzeczownik, przymiotnik, czasownik, liczebnik, zaimek – typ rzeczowny, przymiotny, liczebny.

b) Nieodmienne: przysłówek, zaimek – typ przysłowny, przyimek, spójnik, wykrzyknik, partykuła.

Przypisy

Bibliografia