thumb|Widok z Trzciany. Na horyzoncie Kostrza Trzciana – gmina wiejska w województwie małopolskim, w powiecie bocheńskim. W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie tarnowskim.
Siedzibą gminy jest Trzciana.
Gmina powstała w 1934 roku i istniała do 24 października 1972 roku (w latach 1950–1972 jako gromada), kiedy to (mimo licznych protestów) została połączona z gromadą Żegocina, tworząc gminę Trzciana-Żegocina. W 1976 zmieniono nazwę gminy na gminę Żegocina. W lipcu 1993 zawiązał się w Trzcianie Społeczny Komitet na Rzecz Reaktywowania Gminy Trzciana, który doprowadził do reaktywowania gminy 30 grudnia 1994 roku..
Do gminy należą następujące sołectwa: Kamionna Kierlikówka Leszczyna Łąkta Dolna Rdzawa Trzciana Ujazd
Na dzień 31 grudnia 2025 r. gminę zamieszkiwało 5690 osób.
Struktura powierzchni Według danych z roku 2015 gmina Trzciana ma obszar 44,09 km², w tym: użytki rolne: 64% użytki leśne: 25%
Gmina stanowi 6,98% powierzchni powiatu.
Demografia Dane z 31 grudnia 2025 r.: Opis Ogółem Mężczyźni KobietyJednostka osób % osób % osób %Populacja 5690 100 2792 49,07 2898 50,93Gęstość zaludnienia[mieszk./km²] 129,05 63,33 65,73
thumb|690x480px|center |Piramida wieku mieszkańców gminy Trzciana w 2014 roku
Sąsiednie gminy Bochnia, Limanowa, Łapanów, Nowy Wiśnicz, Żegocina
Położenie geograficzne thumb|Tereny gminy. Na horyzoncie góra Kamionna i Pasierbiecka Góra Obszar gminy leży w Karpatach Zachodnich i przynależy do dwóch jednostek geograficznych: Pogórza Wiśnickiego i Beskidu Wyspowego. Większa część terenów gminy leży na obszarze Pogórza Wiśnickiego, które jest częścią Pogórza Zachodniobeskidzkiego, a to z kolei Pogórza Karpackiego. Krajobraz jest typowy dla pogórza – łagodne stoki o wysokości do 390 m n.p.m., poprzecinane licznymi potokami spływającymi z obu stron do rzeki. Potoki te często tworzą strome jary, zwykle zadrzewione na całej długości. Skrajny, południowy obszar gminy (część wsi Kamionna) należy do Beskidu Wyspowego. Są to północne, w górnej części całkowicie zalesione stoki Kamionnej (801 m n.p.m.) i Pasierbieckej Góry – (764 m n.p.m.).
Odległość od najbliższych miast: do Krakowa ok. 45 km, do Bochni ok. 22 km, do Limanowej ok. 22 km, do Nowego Wiśnicza ok. 14 km.
Sieć wodna thumb|Skaliste koryto Przegini w Rdzawie Cały teren gminy znajduje się w zlewni Raby. Największy ciek to płynący przez środek gminy, przez miejscowości Łąkta Dolna i Trzciana Potok Sanecki, zwany też Sanką. Północne zbocza Kamionnej, Pasierbieckiej Góry i południowej części gminy odwadniają potoki Kamionka i Przeginia oraz jej dopływ Rdzawka. W północnej części gminy płyną tylko dwa niewielkie potoki; Kaliszanka i Cichawka. Sieć wodna jest gęsta, duża jest też liczba źródeł występujących w warstwach piaskowca. Są to głównie źródła szczelinowe, niektóre mają dużą wydajność.
Przyroda thumb|Diabelski kamień w Trzcianie Według geobotanicznej regionizacji Polski B. Pawłowskiego M. Towpasza gmina Trzciana znajduje się w prowincji Górskiej, Środkowoeuropejskiej, w dziale Karpat Zachodnich, okręgu Pogórze Karpat Zachodnich, podokręgu Pogórze Fliszowe. Większa część terenu to piętro pogórza, południowe obszary (Pasierbiecka Góra i góra Kamionna) znajdują się w reglu dolnym. Lasy zajmują 23,5% powierzchni gminy, są to różnorodne zespoły leśne, głównie grądy, łęgi, jedliny, bory sosnowe i buczyny. Są to lasy silnie zmodyfikowane przez działalność człowieka. Jedynie w podwierzchołkowych partiach góry Kamionnej zachowały się prawie naturalne fragmenty pierwotnych lasów. Większą część powierzchni zajmują zbiorowiska nieleśne; pola uprawne, półnaturalne zbiorowiska jak łąki i pastwiska oraz niewielkie zbiorowiska synantropijne w pobliżu ludzkich siedzib.
Obszar gminy należy do Obszaru Chronionego Krajobrazu Pogórza Wiśnickiego. Brak tu większych zakładów przemysłowych, rolnictwo w dużej części tradycyjne. Na terenie gminy znajduje się jeden rezerwat przyrody – rezerwat przyrody Kamionna obejmujący podszczytowy, dobrze zachowany fragment lasu na północnym zboczu góry Kamionna. Wiele starych drzew objęte jest ochroną jako pomniki przyrody.
Administracja Gmina Trzciana jest członkiem stowarzyszenia Unia Miasteczek Polskich
Przypisy