thumb|Ratowniczy W-3 „Anakonda” wykorzystywany w Marynarce Wojennej Lista śmigłowców Wojska Polskiego – śmigłowce znajdują się na wyposażeniu Wojska Polskiego od roku 1957. Poniższa lista zawiera wykaz typów śmigłowców, które służyły w ludowym Wojsku Polskim oraz Siłach Zbrojnych RP.

Historia Wojsko Polskie zainteresowało się wojskowym wykorzystaniem śmigłowców w latach 50. XX wieku. Pierwszymi jednostkami, do których trafiały śmigłowce były eskadry łącznikowe oraz jednostki sanitarne. Były to śmigłowce typu SM-1, później uzupełniane śmigłowcami SM-2. Oba te wiropłaty produkowane były w WSK Świdnik. Pod koniec lat 50. XX wieku w ZSRR zakupiono śmigłowce transportowe Mi-4. W tym okresie śmigłowce stosowano ostrożnie, wykorzystując je do prostych zadań transportowo-łącznikowych. Z czasem pojawiły się zastosowania taktyczne, np. w rozpoznaniu i desancie.

Specjalistycznych wersji śmigłowców SM-1, SM-2 oraz Mi-4 używano także w Marynarce Wojennej. W przypadku SM-1 i SM-2 były to wersje dźwigowe wykorzystywane do celów ratowniczych, natomiast Mi-4ME służyły do zwalczania okrętów podwodnych.

thumb|Polskie Mi-24 w Afganistanie W latach 60. XX wieku rozpoczął się proces zastępowania śmigłowców z silnikami tłokowymi, maszynami z silnikami turbinowymi. Skok technologiczny, który spowodował masowe użycie śmigłowców w Wojsku Polskim nastąpił w latach 60. XX wieku. Typową maszyną wielozadaniową stał się śmigłowiec Mi-2, produkowany w bardzo wielu wariantach. Mi-2, był także pierwszym polskim wiropłatem wyposażonym w stałe uzbrojenie. Powstała m.in. wersja uzbrojona w przeciwpancerne pociski kierowane „Malutka”. Pod koniec lat 70. XX wieku do lotnictwa wojsk lądowych wprowadzono ciężkie śmigłowce bojowe Mi-24D, co podniosło wartość bojową lotnictwa wojsk lądowych.

W 1968 roku w Wojsku Polskim pojawiły się średnie śmigłowce transportowe Mi-8, zastępując starsze Mi-4. Maszyny te stały się podstawowym środkiem transportu polskich wojsk desantowych. Ponadto wykonywały zadania wsparcia na polu walki. Wojsko Polskie dysponowało także śmigłowcami Mi-8 w wersji „salonka” przeznaczone do transportu VIPów.

Dla polskiej Marynarki Wojennej w 1981 roku zakupiono od ZSRR śmigłowce morskie Mi-14. Do celów ratowniczych służyły Mi-14PS, a do zwalczania okrętów podwodnych – Mi-14PŁ. Zastąpiły one używane do tych celów maszyny Mi-4. Z uwagi na konieczność wycofania Mi-14PS (ze względu na skończony resurs) w roku 2010 przebudowano dwa śmigłowce Mi-14PŁ przystosowując je do wykonywania zadań ratowniczych. Innym typem maszyny zakupionej dla Marynarki Wojennej były cztery śmigłowce pokładowe SH-2G Super Seasprite dostarczone w latach 2002-2003 od Stanów Zjednoczonych.

Pod koniec lat 80. XX wieku, w wyniku planowanej modernizacji lotnictwa wojsk lądowych, zakupiono od ZSRR śmigłowce Mi-17 oraz Mi-24W. Ponadto w tym czasie do służby w Wojsku Polskim trafiły także pierwsze śmigłowce W-3 Sokół i ich pochodne W-3 Anakonda. Natomiast w latach 90. XX wieku otrzymano nieodpłatnie od Niemiec kilkanaście maszyn Mi-24D, kontynuowano także zakupy Sokołów i Anakond.

W roku 2006 do celów szkoleniowych zakupiono śmigłowce SW-4 Puszczyk, zastąpiły one dotąd stosowane w tym celu Mi-2. W tym samym czasie zakupiono na Ukrainie 7 nieuzbrojonych śmigłowców Mi-8MTW-1. Początkowo za pośrednictwem Bumaru miały one trafić do Iraku, jednakże ze względu na odmowę odbiorcy wprowadzono je na uzbrojenie Lotnictwa Wojsk Lądowych pod oznaczeniem Mi-17. W celu wsparcia dla PKW Afganistan w latach 2010–2011 zakupiono kolejne śmigłowce Mi-17.

W 2019 zamówiono cztery śmigłowce AgustaWestland AW101 w konfiguracji do poszukiwania i zwalczania okrętów podwodnych. Dostawy zrealizowano w 2023 roku. Również w 2019 roku zakontraktowano cztery śmigłowce S-70i na potrzeby Wojsk Specjalnych. Maszyny odebrano 20 grudnia 2019 roku.

W 2021 roku zamówiono kolejne cztery śmigłowce S-70i. Dostawy zrealizowano w 2024 roku. W 2022 roku podpisano umowę na dostawę 32 wielozadaniowych śmigłowców AgustaWestland AW149 dla lotnictwa Wojsk Lądowych w ramach programu o kryptonimie „Perkoz”. Pierwsze egzemplarze dostarczono w 2023 roku, a dostarczenie ostatnich śmigłowców zaplanowano na 2029 rok.

W 2024 roku resort obrony podpisał umowę na dostawę 96 śmigłowców uderzeniowych AH-64E Apache Guardian dla 1. Brygady Lotnictwa Wojsk Lądowych. Dostawy zostaną zrealizowane w latach 2028–2032. W lutym 2025 roku podpisano umowę na leasing ośmiu śmigłowców AH-64D, które wykorzystywane będą do szkolenia personelu do czasu dostarczenia docelowych AH-64E. Pierwsze trzy maszyny dostarczono w czerwcu 2025 roku.

Lista Zdjęcie Nazwa Kraj produkcji Typ Lata służby Warianty Liczba Ogólna liczba Uwagi Przypis150pxSM-1 Lekki śmigłowiec wielozadaniowy 1957–1983 SM-1SM-1SzSM-1S85 Produkowane na licencji w WSK Świdnik.150pxSM-2 Lekki śmigłowiec wielozadaniowy 1960–1979 SM-2ok. 70 Polska głęboka modernizacja śmigłowca Mi-1 (SM-1).150pxMi-4 Śmigłowiec wielozadaniowy 1958–1984 Mi-4Mi-4AMi-4MEok. 28W tym ok. 24 Mi-4A oraz 4 Mi-4ME150pxMi-2 Średni śmigłowiec wielozadaniowy Od 1968 Wiele wersji311Ogółem w latach 1968-1984 do Wojska Polskiego dostarczono 311 maszyn Mi-2 w wielu wariantach. Według stanu na 31 stycznia 2010 roku w służbie pozostawały 73 śmigłowce, w tym 25 należących do Sił Powietrznych, 46 do Wojsk Lądowych i 3 do Marynarki Wojennej. Produkowane w WSK Świdnik.150pxMi-8 Śmigłowiec wielozadaniowy Od 1968 Mi-8TMi-8PSMi-8RLMi-8PMi-8PPD 38641453Z tego jeden śmigłowiec został rozbity w katastrofie, a pięć wycofano w roku 1989. W ogólnej liczbie 38 śmigłowców w wersji Mi-8T, 6 w wersji Mi-8PS, 4 w wersji Mi-8RL, 1 w wersji Mi-8P oraz 4 w wersji Mi-8PPD.150pxMi-24 Ciężki śmigłowiec bojowy Od 1978 Mi-24DMi-24W 331750W tym 33 Mi-24D i 17 Mi-24W. Z tego stracono w wypadkach 5 Mi-24D i 2 Mi-24W oraz wycofano 12 Mi-24D. Jeden Mi-24D po wyeksploatowaniu i usunięciu wyposażenia został zniszczony przez polskich saperów w Iraku150pxMi-14 Wielozadaniowy śmigłowiec morski 1981-2026 Mi-14PŁMi-14PSMi-14PXMi-14PŁ/R 12512 17W tym dostarczono z ZSRR 12 Mi-14PŁ i 5 Mi-14PS. W wypadkach stracono 2 Mi-14PŁ i 2 Mi-14PS. Utracone maszyny ratownicze wymusiły przystosowanie jednego śmigłowca do czasowego pełnienia zadań ratowniczych (MI-14PX). W roku 2010 z uwagi wyczerpanie resursu śmigłowców Mi-14PS i ich wycofanie przebudowano dwa Mi-14PŁ do wersji poszukiwawczo-ratowniczej (Mi-14PŁ/R) W roku 2010 dwa polskie śmigłowce Mi-14PŁ przystosowano do wykonywania zadań ratowniczych. Zmodernizowane śmigłowce oznaczono jako Mi-14PŁ/R. Śmigłowce Mi-14PŁ wycofano ze służby w sierpniu 2025 roku, zaś Mi-14PŁ/R w maju 2026 roku.150pxMi-6 Ciężki śmigłowiec transportowy 1986–1990 Mi-6A 3 3150px|link=Plik:Ćwiczenie_%22Zlot_2008%22_(25).jpgMi-17 Śmigłowiec wielozadaniowy Od 1988 Mi-17Mi-17AEMi-8MTW-1Mi-17-1W 6211221W tym jeden, nieuzbrojony Mi-8MTW-1 ufundowany przez PetroBaltic używany w Marynarce Wojennej, siedem Mi-17 zakupione od Bumaru w 2006 roku oraz pięć Mi-17 zakupione dla potrzeb PKW Afganistan. W ogólnej liczbie 6 śmigłowców w wersji Mi-17, 2 w wersji Mi-17AE, 1 w wersji Mi-8MTW-1 oraz 12 w wersji Mi-17-1W.150pxW-3 Sokół/W-3 Anakonda Śmigłowiec wielozadaniowy Od 1989 W-3W-3TW-3RRW-3WAW-3WW-3PW-3RLW-3RMW-3WARMW-3PLW-3AEW-3PPDW-3WA VIPok. 70W tym 8 śmigłowców ratownictwa morskiego W-3 Anakonda. Trzy śmigłowce uległy zniszczeniu w wypadkach.150pxBell 412 Lekki śmigłowiec wielozadaniowy 1991 i 1993–2011 Bell 412SPBell 412HP213 W roku 1991 na czas wizyty papieża Jana Pawła II zamówione zostały 2 śmigłowce (później na drugi zabrakło środków). Bell 412SP, nr boczny 01 i nim latał Papież oraz Bell 412HP (znajdujący się w produkcji, a później dostarczony w zamian za 01). Na czas pielgrzymki wypożyczony zostały 1 śmigłowce Bell 412SP (nr boczny 02, który potem latał w dawnej Jugosławii). W latach 1993–2011 w Wojsku Polskim służył jeden śmigłowiec Bell 412HP. W roku 2011 został przekazany Policji.150pxKaman SH-2G Super Seasprite Wielozadaniowy śmigłowiec morski 2002-2025 SH-2G Super Seasprite 4 4 W latach 2002–2003 Polska w darze otrzymała od USA cztery śmigłowce SH-2 Seasprite.150pxSW-4 Puszczyk Lekki śmigłowiec Od 2006 SW-4 Puszczyk 24 24bezramki|150x150pxSikorsky S-70i Black HawkŚmigłowiec wielozadaniowyOd 2019S-70i88Użytkowane w Wojskach Specjalnych. Wyprodukowane w PZL Mielec. 15 grudnia 2021 roku podpisano umowę na dostawy kolejnych 4 maszyn z dostawami do końca 2023 roku.bezramki|150x150pxAgustaWestland AW101 / Śmigłowiec zwalczania okrętów podwodnych i ratownictwa morskiegoOd 2023AW10144bezramki|150x150pxAgustaWestland AW149Śmigłowiec wielozadaniowyOd 2023AW1491632bezramki|150x150pxBoeing AH-64 ApacheŚmigłowiec szturmowyOd 2025AH-64D38Resort obrony wyleasingował 8 egzemplarzy AH-64D do szkolenia. Docelowo zamówiono 96 śmigłowców AH-64E Apache Guardian.

Zobacz też Lista czołgów Wojska Polskiego Lista artylerii samobieżnej Wojska Polskiego Lista transporterów opancerzonych i bojowych wozów piechoty Wojska Polskiego

Uwagi

Przypisy

Linki zewnętrzne Wyposażenie Gdyńskiej Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej

Kategoria:Polski sprzęt wojskowy Kategoria:Uzbrojenie Wojska Polskiego Kategoria:Śmigłowce wojskowe Polska