thumb|200px|Dawny herb gminy, odrzucony przez Komisję Heraldyczną Gorzyce – gmina wiejska w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie wodzisławskim. W latach 1975–1998 gmina administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Siedziba gminy to Gorzyce.

Według danych z 31 grudnia 2025 gminę zamieszkiwało 21 146 osób.

Historia Najstarsze ślady osadnictwa na terenie dzisiejszej gminy Gorzyce pochodzą z epoki kamienia (mezolitu i neolitu). Również liczne późniejsze znaleziska świadczą o pradawnym osadnictwie w regionie Gorzyc. Związane jest to niewątpliwie z bliskością Bramy Morawskiej, miejsca przez które od pradawnych czasów dokonywała się ekspansja ludności na północ. Również najstarsze zachowane wzmianki o istniejących skupiskach ludności świadczą o gęstej jak na owe czasy sieci osadniczej.

Większość wsi z terenu obecnej gminy Gorzyce wzmiankowanych jest już w połowie XIII wieku. Są to osady ujęte w wykazie miejscowości płacących dziesięcinę w kolegiacie Krzyża Świętego w Opolu. Do miejscowości tych należały: Bełsznica, Bluszczów, Odra, Olza i Kamień. Część wsi płaciła dziesięcinę w kolegiacie w Tyńcu (Gorzyce, Uchylsko). Nie znaczy to, że pozostałe wsie w tym czasie jeszcze nie istniały. Przeprowadzone przez Ludwika Musioła analizy źródłowe podają przykład Rogowa, niewspomnianego w ww. wykazach, a prawdopodobnie istniejącego już w XIII wieku.

Teren obecnej gminy Gorzyce początkowo związany był z księstwem raciborskim i jego historią. Większość z nich poprzez nadania książęce stała się własnością prywatną-rycerską, przechodzącą szybko z rąk do rąk. W XIV, XV i XVI wieku część ziem księstwa raciborskiego została wydzielona uzyskując samodzielność. I tak do ziem wodzisławskiego państwa stanowego należały: Czyżowice, Turza, Gorzyczki, Uchylsko (w 1532 również Gorzyce). Do państwa bogumińskiego należały: Gorzyce, Olza, Odra, Bełsznica; do ziem księstwa raciborskiego: Rogów, Kamień, Bluszczów.

Wśród znaczniejszych właścicieli opisywanych terenów wymienić należy rodzinę Fragstein, Larisch (właściciele Gorzyczek, Rogowa), Arco (Gorzyce) czy Henckel von Donnersmarck. W 1741 roku przeprowadzony został nowy podział na powiaty. Wówczas ziemię wodzisławską i bogumińską włączono do powiatu pszczyńskiego, pozostałe do raciborskiego. W 1816 roku utworzono powiat rybnicki w skład którego weszły: Czyżowice i Turza. Gorzyce, Gorzyczki, Uchylsko i Olza weszły w skład powiatu raciborskiego. W 1922 r. do powiatu rybnickiego przyłączono Gorzyce, Gorzyczki, Uchylsko, Rogów, Bełsznicę, Bluszczów, Kamień, Odrę i Olzę. W 1954 r. miejscowości te znalazły się w powiecie wodzisławskim.

Na terenie wsi Olza znajduje się Kolonia Olecka (potocznie nazywana „familokami”), składająca się z zabytkowych domów mieszkalnych z początku XX wiekuMichał Bulsa, Patronackie osiedla robotnicze. Tom 2: Zagłębie Dąbrowskie, Ziemia Rybnicka, Ziemia Wodzisławska, Łódź 2023, s. 145.. Wszystkie obiekty wzniesiono z czerwonej cegły i nakryto czerwoną dachówką. Dwukondygnacyjne budynki rozlokowano symetrycznie do siebie, nadając osiedlu plac zbliżony do litery „T”. Budynek przy ul. Dworcowej 100 wyburzono po II wojnie światowej, a budynek przy ul. Dworcowej 96 został rozebrany po pożarze w 2016 rokuMichał Bulsa, Kolonia Olecka w Olzie oraz Osiedle Anna w Pszowie jako przykłady osiedli robotniczych powiatu wodzisławskiego, „Wiadomości Konserwatorskie Województwa Śląskiego” 2023, t. 15, s. 292-297..

W 1972 roku utworzona została gmina Gorzyce w powiecie wodzisławskim. Od 1 stycznia 1999 roku gmina jest częścią województwa śląskiego i powiatu wodzisławskiego.

Struktura powierzchni Według danych z roku 2010 gmina Gorzyce ma obszar 64,47 km², w tym: użytki rolne: 65% użytki leśne: 13%

Gmina stanowi 22,47% powierzchni powiatu.

Geografia Gmina Gorzyce znajduje się na skraju Doliny Nadodrzańskiej i Wyżyny Śląskiej. Na zachodzie granicę gminy wyznacza Odra, na południu od Czech oddziela ją Olza. Teren gminy jest zróżnicowany pod względem wysokości terenu. Występują tereny nizinne w pobliżu rzek Odry i Olzy oraz tereny pagórkowate w rejonie północno-wschodnim. Średnia wysokość terenu wynosi ok. 260–280 m n.p.m. Na południu gminy na granicy Olzy i Uchylska znajduje się kilka jezior połączonych groblami. Spośród terenów leśnych gminy największe występują na pograniczu Czyżowic i Rogowa, tzw. Rogowski las.

Rzeki Odra Olza Lesznica

Transport Drogi Przez gminę biegnie droga krajowa nr 78, która w kierunku południowym prowadzi do Chałupek, natomiast w kierunku północnym biegnie w kierunku Wodzisławia Śląskiego, Rybnika i Gliwic.

Na terenie gminy, w Gorzyczkach kończy się autostrada A1, tamże znajduje się też węzeł autostradowy Gorzyce.

Kolej Na terenie gminy znajduje się linia kolejowa nr 158 Rybnik Towarowy – Chałupki, z przystankami osobowymi w Czyżowicach i Bełsznicy oraz stacją kolejową w Olzie z których odjeżdżają pociągi Kolei Śląskich.

Istniała również linia kolejowa nr 159, której fragment przebiegał przez Turzę Śląską, gdzie znajdowała się stacja. W 1997 roku zawieszono na tej linii przewozy pasażerskie, a w 1999 towarowe.

Demografia Dane z 31 grudnia 2010: Opis Ogółem Kobiety MężczyźniJednostka osób % osób % osób %Populacja 20 119 100 10 236 50,9 9 883 49,1Gęstość zaludnienia[mieszk./km²] 312,1 158,8 153,3

thumb|690x480px|center |Piramida wieku mieszkańców gminy Gorzyce w 2014 roku

Według danych z 31 grudnia 2015 gminę zamieszkiwało 20 866 osób. Natomiast według danych z 31 grudnia 2017 roku gminę zamieszkiwało 21100 osób.

Miejscowości w gminie Gorzyce Czyżowice Turza Śląska Rogów Bełsznica Gorzyczki Uchylsko Osiny Bluszczów Olza Odra Kolonia Fryderyk

Nieistniejące: Kamień nad Odrą

Sąsiednie gminy Godów, Krzyżanowice, Lubomia, Wodzisław Śląski. Gmina sąsiaduje z Czechami.

Przypisy

Kategoria:Polskie gminy bez herbu