Dźwierzuty – gmina wiejska w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim. W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie olsztyńskim.
Siedziba gminy to Dźwierzuty.
Według danych z 30 czerwca 2004 gminę zamieszkiwało 6710 osób. Natomiast według danych z 31 grudnia 2019 roku gminę zamieszkiwało 6492 osób.
Hydrologia Przeważająca część gminy należy do dorzecza Wisły jedynie północno-zachodnia część do dorzecza Łyny. Największymi rzekami są Babant, Kanał Dźwierzucki i Kanał Dymerski. Na obszarze gminy występują jeziora: Sasek Wielki (869,3 ha), Rańskie (291,3 ha), Babięty Wielkie (250,4 ha), Łęsk (116,9 ha), Sąpłaty (81,4 ha), Łęczek (39,5 ha), Małszeweckie (35,2 ha), Arwiny (33,9 ha), Dźwierzuty (25,4 ha), Miętkie (23 ha), Słupek (17,1 ha), Linowskie (12,7 ha), Borówko (9,9 ha), Zaleśno (5 ha).
Struktura powierzchni Według danych z roku 2002 gmina Dźwierzuty ma obszar 263,35 km², w tym: użytki rolne: 57% użytki leśne: 25%
Gmina stanowi 13,62% powierzchni powiatu.
Demografia Dane z 30 czerwca 2004: Opis Ogółem Kobiety Mężczyźnijednostka osób % osób % osób %populacja 6710 100 3339 49,8 3371 50,2gęstość zaludnienia(mieszk./km²) 25,5 12,7 12,8
thumb|690x480px|center |Piramida wieku mieszkańców gminy Dźwierzuty w 2014 roku
Ochrona przyrody Rezerwaty przyrody Na obszarze gminy znajduje się Rezerwat przyrody Kulka
Pomniki przyrody Na terenie gminy znajdują się następujące pomniki przyrody: NrLokalizacjaFormaNazwaObwódprzy powołaniu [cm]Nr ew.Akt prawny 1. leśnictwo Kulka oddz. 74 głaz narzutowy szary granitognejs 1150 143 Rlb-16/143/52 z 29.12.1952 r. 2. Małszewko (park dworski) pojedyncze drzewo dąb szypułkowy 410 402 RGŻL-op-402/84 z 11.06.1984 r. 3. nieczynny cmentarz na wzgórzu k. Zalesia głaz narzutowy szary granit 1000 403 RGŻL-op-403/84 z 11.06.1984 r. 4. leśnictwo Rańska oddz. 7g pojedyncze drzewo lipa drobnolistna 700 441 Dz. Urz. Woj. Olsztyńskiego Nr 12, poz. 236 z 31.12.1986 r. 5. Rańsk przy drodze polnej, 150 m od szosy do Jeleniowa pojedyncze drzewo jałowiec pospolity 90 497 Dz. Urz. Woj. Olsztyńskiego Nr 4, poz. 88 z 15.03.1989 r. 6. przy drodze Miętkie-Rańsk pojedyncze drzewo jałowiec pospolity 56 871 Dz. Urz. Woj. Olsztyńskiego Nr 35, poz. 493 z 18.12.1997 r. 7. leśnictwo Rańsk oddz. 1b, Rogale 25 m od skraju łąki pojedyncze drzewo dąb bezszypułkowy 470 872 Dz. Urz. Woj. Olsztyńskiego Nr 35, poz. 493 z 18.12.1997 r.
Użytki ekologiczne W gminie Dźwierzuty występują 2 użytki ekologiczne: "Łąki Dymerskie" - podmokłe łąki zarośnięte trzciną o powierzchni 250 ha stanowiących pozostałość po osuszonym jeziorze Dymer "Zlotowisko żurawi" - miejsce przystankowe dla migrujących żurawi o powierzchni 70 ha.
Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe Zespół przyrodniczo-krajobrazowy Rzeka Babant i Jezioro Białe
Sołectwa Dąbrowa, Dźwierzuty, Gisiel, Jabłonka, Jeleniowo, Linowo, Łupowo, Miętkie, Nowe Kiejkuty, Olszewki, Orzyny, Popowa Wola, Rańsk, Rumy, Sąpłaty, Stankowo, Targowo.
Pozostałe miejscowości Augustowo, Babięty, Budy, Byki, Dźwierzutki, Grądy, Grodziska, Julianowo, Julkowo, Kałęczyn, Kulka, Laurentowo, Małszewko, Mirowo, Mycielin, Przytuły, Rogale, Rów, Rusek Mały, Rutkowo, Szczepankowo, Śledzie, Targowska Wola, Targowska Wólka, Zalesie, Zazdrość, Zimna Woda.
Sąsiednie gminy Barczewo, Biskupiec, Pasym, Piecki, Purda, Sorkwity, Szczytno, Świętajno
Przypisy