Zenon z Słończycz SłoneckiW ewidencji administracyjnej Austro-Węgier był określany w języku niemieckim jako „Zeno Słonecki”. herbu Korab (ur. 13 grudnia 1831, zm. 8 stycznia 1912 w Krakowie) – polski ziemianin, poseł do Sejmu Krajowego Galicji (1870–1895), marszałek Rady c. k. powiatu sanockiego, urzędnik Towarzystwa Wzajemnych Ubezpieczeń w Krakowie, działacz społeczny.

Życiorys thumb|left|200px|Zenon Słonecki thumb|240px|Zenon Słonecki podczas pracy thumb|240px|Dwór w Jurowcach (2011) thumb|240px|Nagrobek Zenona Słoneckiego Rodzina Słoneckich herbu Korab pochodziła z Wielkopolski, potem osiadła na ziemi sanockiej i na Podolu. Zenon z Słończyc Słonecki urodził się 13 grudnia 1831Dokładny dzień urodzin 13 grudnia 1831 podano w „Gazecie Lwowskiej” tuż po śmierci Zenona Słoneckiego. Dzień 14 grudnia 1831 wskazano na tablicy pamiątkowej w Starej Wsi.. Był synem Stanisława Słoneckiego z Krechowiec herbu Korab (1800–1866) i Eleonory z domu Krechowieckiej herbu Sas (1810–1881, właścicielka dóbr Jabłonka). Miał siostry: Józefę (żona Władysława Garapicha, właściciela Cebrowej), Marię (żona Apolinarego Hoppena, właściciela Swaryczowa), Zofię Helenę (żona Stanisława Komarnickiego, właściciela Zawadki).

Uczył się w szkołach ojców jezuitów w kolegium we Lwowie. Ukończył studia prawa na tamtejszym Wydziale Prawa Uniwersytetu Franciszkańskiego. Przez pewien czas pracował w służbie państwowej. W 1857 ożenił się z Marceliną Jaruntowską, po czym osiadł w rodzinnym majątku w Krechowicach (rodzina żony), a w 1860 w dobrach żony – w Jurowcach. Jako ziemianin zajmował się działalnością rolniczą.

Brał udział w powstaniu styczniowym 1863. W tym czasie rząd narodowy powierzył mu zadania, a Słonecki prowadził prace organizacyjne w Galicji po stronie stronnictwa Białych, odbywając z ramienia rządu zagraniczne misje, na Wołoszczyznę. Działał jako naczelnik obwodu sanockiego. Od lata 1863 członek Komitetu Galicji Wschodniej.

Po upadku powstania kontynuował pracę w gospodarstwie oraz zaangażował się w służbę publiczną. Był wybierany na posła do Sejmu Krajowego Galicji kadencji: III (1870–1876), IV (1877–1882) – z I kurii w obwodzie sanockim, V (1882–1889), VI (1889–1895) – z IV kurii w okręgu Sanok-Rymanów-BukowskoAlojzy Zielecki, Struktury organizacyjne miasta, W epoce autonomii galicyjskiej, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 357..

Był wybierany do Rady c. k. powiatu sanockiego jako reprezentant grupy większych posiadłości: w 1867 (został członkiem wydziału powiatowego)•, w 1870Alojzy Zielecki, Struktury organizacyjne miasta, W epoce autonomii galicyjskiej, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 353.; został wówczas zastępcą prezesa (marszałka) wydziału powiatowego, najpierw Jakuba Wiktora, w 1872 marszałka Maksymiliana ŁepkowskiegoAlojzy Zielecki, Struktury organizacyjne miasta, W epoce autonomii galicyjskiej, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 356.. Później był ponownie wybierany do rady powiatowej z grupy gmin wiejskich i zostawał zastępcą prezesa w 1871• oraz marszałkiem (prezesem) wydziału: 1873, 1874, 1876 (zastępca: Zygmunt Janowski)•••, 1876, 1877, 1879, 1880, 1880 (zastępca: ks. Franciszek Salezy Czaszyński)••••, 1881, 1882, 1883, 1884 (zastępca: Cyryl Jaksa Ładyżyński)•••. Pełniąc funkcję marszałka powiatowego był prezesem reprezentacji Sanoka, która spotkała się z podróżującym po Galicji cesarzem Austrii Franciszkiem Józefem I w Krakowie, we Lwowie oraz 19 września 1880 w Zagórzu.

W 1870 został członkiem rady nadzorczej Towarzystwa Wzajemnych Ubezpieczeń w Krakowie. Przez kolejne lata był związany z tą instytucją. W czerwcu 1885 został wybrany na posadę pierwszego (I) dyrektora TWU (zostając następcą Henryka Wodzickiego), w związku z czym zrzekł się stanowiska marszałka powiatowego 1 lipca 1885 (jego następcą został Feliks Gniewosz). Od tego czasu pozostawał tylko członkiem rady powiatu sanockiego do około 1891••••••. Stanowisko I dyrektora TWU sprawował przez przeszło 20 lat••••••••. Z uwagi na podeszły wiek w 1905 zrezygnował ze stanowiska, a w 1906 przeszedł w stan spoczynku. Został wówczas zastąpiony przez Michała Garapicha na stanowisku I dyrektora, jednak na prośbę współpracowników pracował nadal w TWU, pełniąc stanowisko zastępcy tegoż (wybrany na kadencję do 1909, a następnie na kadencję 1909-1915.

W latach 70., 80., 90. był członkiem wydziału okręgowego C. K. Galicyjskiego Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego w Sanoku•••••••••••••••••. Był członkiem oddziału sanocko-lisko-krośnieńskiego C. K. Towarzystwa Gospodarskiego we Lwowie.

W Krakowie zasiadał w Radzie Miejskiej. Uchwałą Rady Miasta Sanoka z 4 października 1877 otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Królewskiego Wolnego Miasta Sanoka (w uznaniu przychylność dla spraw miasta jako Prezes Rady Powiatowej i Poseł na Sejm Krajowy).

W 1857 poślubił Marcelinę Jaruntowską herbu Prus III (1830-1882, właścicielka majątków Jurowce i Kostarowce), z którą miał syna Jana Duklana (1859–1896), Zofię (1863–1881, zmarła mając 18 lat w Hłuboczku Wielkim) i Annę Marię (1869–1935, zamężna z Władysławem Żeleńskim z Grodkowic). Był dziadkiem Stanisława Słoneckiego.

Zenon Słonecki był osobą głęboko religijną. Należał do Sodalicji Mariańskiej, a po latach jego nazwisko zostało wymienione w grupie zasłużonych członków SM na tablicy ich upamiętniającej w bazylice Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Starej Wsi.

Do końca życia był związany z Krakowem. Zmarł 8 stycznia 1912 w Krakowie w wieku 80 lat. Został pochowany na cmentarzu Rakowickim w Krakowie (kwatera 57)

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa Uniwersytetu Lwowskiego Kategoria:Członkowie Galicyjskiego Towarzystwa Gospodarskiego Kategoria:Członkowie Galicyjskiego Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego Kategoria:Członkowie Rady Powiatowej Sanockiej (autonomia galicyjska) Kategoria:Członkowie stronnictwa białych Kategoria:Członkowie Towarzystwa Wzajemnych Ubezpieczeń w Krakowie Kategoria:Członkowie Wydziałów Powiatowych Galicji Kategoria:Galicyjscy ziemianie Kategoria:Honorowi obywatele Sanoka (zabór austriacki) Kategoria:Ludzie związani z Jurowcami (województwo podkarpackie) Kategoria:Marszałkowie Rad Powiatowych Galicji Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polscy członkowie Sodalicji Mariańskiej Kategoria:Polscy prawnicy Kategoria:Posłowie Sejmu Krajowego Galicji III kadencji Kategoria:Posłowie Sejmu Krajowego Galicji IV kadencji Kategoria:Posłowie Sejmu Krajowego Galicji V kadencji Kategoria:Posłowie Sejmu Krajowego Galicji VI kadencji Kategoria:Powstańcy styczniowi Kategoria:Radni Krakowa (zabór austriacki) Zenon Kategoria:Urodzeni w 1831 Kategoria:Zmarli w 1912