Tom Jones (piosenkarz)

Thomas Jones Woodward (ur. 7 czerwca 1940 w Pontypridd) – walijski piosenkarz, gitarzysta, prezenter telewizyjny i aktor.

Karierę muzyczną zaczął na początku lat 60. jako wokalista zespołu Tommy Scott and the Senators. Następnie rozpoczął karierę solową. Od tamtej pory wydał kilkadziesiąt albumów i składanek muzycznych oraz wylansował liczne przeboje, które weszły do historii światowej muzyki rozrywkowej, m.in. „It’s Not Unusual”, „What’s New Pussycat?”, „Thunderball”, „The Green, Green Grass of Home”, „Delilah”, „She’s a Lady” czy „Sex Bomb”. Okazjonalnie współpracował i koncertował z artystami, takimi jak m.in. The Rolling Stones, Sting, U2, David Bowie, Lionel Richie, Robbie Williams, Tina Turner, Janis Joplin, Sandra Bernhard, Paul Anka, The Spencer Davis Group, Stereophonics czy Eurythmics.

Przez krytyków muzycznych określany mianem ikony popkultury na miarę Elvisa Presleya czy Michaela Jacksona, uznawany także za jedną z największych gwiazd muzyki rozrywkowej XX i XXI wieku. Jego utwory doczekały się coverów w wykonaniu artystów z całego świata, takich jak Robbie Williams, Janis Joplin, Lionel Richie czy Tina Turner, w Polsce – Budka Suflera i Krzysztof Krawczyk.

Kawaler Orderu Imperium Brytyjskiego i Rycerz Kawalerii Imperium Brytyjskiego. Zdobywca wielu nagród muzycznych, m.in. Grammy i dwóch Brit Awards.

Rodzina i edukacja Urodził się i dorastał w Pontypridd, przemysłowym mieście w południowej Walii. Jest synem Fredy z domu Jones i Thomasa Woodwarda. Jego ojciec był górnikiem w kopalni w Treforest, matka zajmowała się domem. Dziadkowie Toma ze strony ojca byli Anglikami. Tom dorastał ze starszą o sześć lat siostrą Sheilą w domu szeregowym przy Laura Street w Pontypridd, gdzie spędził pierwsze 24 lata życia.

Już jako dziecko śpiewał na spotkaniach rodzinnych, podczas występów szkolnych i na weselach. Uczęszczał do szkoły średniej Pontypridd Central. Miał problemy w nauce, ponieważ cierpiał na dysleksję. W młodości trenował boks.

Kiedy miał 12 lat, zdiagnozowano u niego gruźlicę. Po diagnozie podjął prawie dwuletnie leczenie, w tym czasie został odizolowany od rówieśników i uczył się w domu, a w wolnych chwilach słuchał muzyki (głównie w BBC Radio lub Radio Luxembourg) i rysował.

W 1955, mając 15 lat, zakończył edukację i został zatrudniony w fabryce skórzanych rękawiczek Polya Glove. W 1957 przez następne cztery lata pracował jako operator maszyny w wytwórni papieru Wiggins Teape. W tym czasie zaczął samodzielnie uczyć się gry na gitarze oraz śpiewać amatorsko w klubie Wood Road. Pracował też jako robotnik budowlany oraz był akwizytorem sprzedającym odkurzacze i kierowcą ciężarówkiInformacje na podstawie oficjalnej strony artysty.

Kariera zawodowa Początki Krótko przed swoimi 18. urodzinami zagrał w klubie Wood Road swój pierwszy publiczny koncert; zaśpiewał wtedy kilka rock and rollowych coverów przy akompaniamencie gitary. Niedługo później dołączył jako wokalista do grupy rozrywkowej The Misfits, z którą koncertował po pobliskich miastach. W 1960 przeszedł przesłuchania do telewizyjnego programu rozrywkowego stacji BBC Wales Donald Peers Presents, dzięki czemu wystąpił w jednym z odcinków z piosenką Cliffa Richarda „I’m Lookin’ Out the Window”.

Wiosną 1962 poznał Vernona Hopkinsa, basistę i lidera zespołu The Senators, który zaproponował mu gościnny występ w charakterze wokalisty. Niedługo później na stałe dołączył do grupy i przybrał pseudonim Tommy Scott. Zespół zyskał renomę w Walii. W 1963 podpisali kontrakt menedżerski z Raymondem Godfreyem i Johnem Glastonburym, którzy pomogli im w nagraniu pierwszego demo. Nagraniem zainteresował się Joe Meek, z którym zrealizowali sesję nagraniową w Londynie. Po nagraniu kolejnego demo, zawierającego covery m.in. utworu Jerry’ego Lee Lewisa „Breathless” i „I Love How You Love Me” grupy The Paris Sisters, zostali zaproszeni przez Petera Sullivana z wytwórni Decca Records na przesłuchania muzyczne do Londynu.

W maju 1964 na koncercie w klubie „Top Hat” w Cwmtillery został dostrzeżony przez Gordona Millsa, który zaoferował mu współpracę menedżerską i zachęcił do przeprowadzki do Londynu, by tam wraz z zespołem mogli rozpocząć dalszą karierę. Tam, za namową Millsa, zespół zmienił nazwę na The Squires, a jego wokalista zaczął występować pod pseudonimem Tom Jones, który został zaczerpnięty od tytułowego bohatera powieści Henry’ego Fieldinga Historia życia Toma Jonesa, czyli dzieje podrzutka z 1749. Latem zagrali cykl koncertów w Beat City jako support dla The Rolling Stones. W tym samym czasie jako solista brał udział w sesjach nagraniowych, czasem nagrywał wersje demo różnych piosenek. Wkrótce podpisał samodzielny kontrakt z wytwórnią Decca Records i pod jej szyldem wydał debiutancki singiel „Chills and Fever”, który jednak nie cieszył się większym zainteresowaniem słuchaczy.

Lata 1965–1969 Na początku 1965 odbył wspólną trasę koncertową z Cillą Black i wydał singiel „It’s Not Unusual”, który stał się międzynarodowym przebojem – dotarł do pierwszego miejsca na liście UK Singles Chart oraz był wysoko notowany także m.in. na amerykańskiej liście Billboard Hot 100 oraz w Afryce Południowej. W kwietniu wystąpił w londyńskim Empire Pool podczas koncertu laureatów głosowania czytelników magazynu „New Musical Express”. W następnym miesiącu wyjechał w trasę promocyjną do USA, gdzie m.in. wystąpił w programie The Ed Sullivan Show. 21 maja 1965 wydał swój debiutancki album pt. Along Came Jones, który promował przebojem „It’s Not Unusual” oraz singlem „Once Upon a Time”, który osiągnął jednak umiarkowany sukces na brytyjskim rynku, docierając zaledwie do 32. miejsca w notowaniu UK Singles Chart. Nieco lepiej poradził sobie kolejny singiel, „With This Hands”, plasując się na 11. miejscu na brytyjskiej liście przebojów i 27. miejscu w USA.

W czerwcu 1965 otrzymał propozycję nagrania piosenki „What’s New Pussycat?”, napisanej przez Burta Bacharacha na potrzeby ścieżki dźwiękowej do filmu Woody’ego Allena Co słychać, koteczku?. Utwór stał się międzynarodowym przebojem – dotarł m.in. do trzeciego miejsca w USA i 11. miejsca w Wielkiej Brytanii. Latem zagrał serię koncertów w USA, m.in. wystąpił podczas trasy Dick Clark Caravan of Stars organizowanej przez Dicka Clarka. W drugiej połowie 1965 nagrał utwór „Thunderball”, będący motywem przewodnim filmu Operacja Piorun o przygodach Jamesa Bonda. Piosenka osiągnęła jednak umiarkowany sukces komercyjny, dotarła do zaledwie 35. miejsca na liście przebojów w Wielkiej Brytanii i 25. miejsca w USA.

Na początku 1966 odbył trasę koncertową po Australii z zespołem Herman’s Hermits, a w marcu odebrał Nagrodę Grammy dla najlepszego nowego artysty. W grudniu wydał singiel „Green, Green Grass of Home”, z którym dotarł do pierwszego miejsca brytyjskiej listy przebojów oraz pozostał na szczycie przez kolejne sześć notowań. W następnych miesiącach wydał jeszcze kilka singli – „Detroit City”, „Funny Familiar Forgotten Feelings” i „I’m Coming Home”, które były wysoko notowane na brytyjskiej liście przebojów, jednak znacznie słabiej radziły sobie w amerykańskich notowaniach. Wyjątek stanowił singiel „I’ll Never Fall in Love Again”, który dotarł do drugiego miejsca listy przebojów w Wielkiej Brytanii i szóstego w USA. W 1967 odbył sześciotygodniową serię koncertów z orkiestrą w londyńskim klubie „Talk of the Town”. Materiał nagrany w czasie występów ukazał się na albumie koncertowym pt. Tom Jones Live! at the Talk of the Town. thumb|Jones i Janis Joplin podczas programu telewizyjnego This Is Tom Jones (1969) W 1968 wydał utwór „Delilah”, który stał się jego kolejnym międzynarodowym przebojem. W tym samym roku zaczął występować w amerykańskich klubach nocnych, m.in. w Copacabanie w Nowym Jorku, odrzucił — złożoną przez Paula McCartneya — propozycję nagrania piosenki „The Long and Winding Road” oraz rozpoczął regularne występy w klubie „Flamingo” w Las Vegas, a jeden z nagranych tam w 1969 występów został wydany na albumie koncertowym pt. Live at the Flamingo. Również w 1969 podpisał, wówczas najdroższy w historii telewizji, opiewający na 9 mln funtów, kontrakt telewizyjny dot. produkcji trzech sezonów brytyjsko-amerykańskiego programu rozrywkowgo This Is Tom Jones dla stacji ATV i ABC. Program stał się przebojem po obu stronach Atlantyku. W maju 1969 zagrał serię koncertów w luksusowym hotelu „Ilikai” na Hawajach.

Pod koniec dekady założył Management & Agency Lusic Ltd., agencję rozwoju talentów, agencję koncertową, wytwórnię płytwą i wydawnictwo w jednym; w 1969 zadebiutował z firmą na giełdzie.

Lata 70. thumb|Jones z zespołem (1972) Latem 1970 rozpoczął trasę koncertową po USA, wystąpił m.in. w Madison Square Garden w Nowym Jorku, Kia Forum w Los Angeles i Cow Palace w Daly City. W 1971 zaczął regularnie występować w klubie Caesars Palace w Las Vegas oraz wylansował swój kolejny przebój – „She’s a Lady”, który dotarł do drugiego miejsca na amerykańskiej liście Billboard Hot 100.

Po odejściu Petera Sullivana z Decca Records produkcją utworów Jonesa zajął się Gordon Mills. Wspólnie wydali kilka singli, m.in. „Till”, „Young New Mexican Puppeteer”, które cieszyły się popularnością w Wielkiej Brytanii, a także „Golden Days”, „Today I Started Loving You Again”, „La La La”, „Pledging My Love”, „Ain’t No Love” i „I Got Your Number”, które nie wzbudziły większego zainteresowania słuchaczy. Po zakończeniu współpracy z Decca Records podpisał kontrakt z wytwórnią EMI, która w 1977 wydała jego singiel „Say You’ll Stay Until Tomorrow”, notowany na 15. miejscu w USA, a następnie kolejne – „No One Gave Me Love”, „Have You Ever Been Lonely” i „Do You Take This Man…”, które nie osiągnęły sukcesu komercyjnego.

Na przełomie lat 70. i 80. koncertował po USA, zagrał m.in. serię koncertów w O’Keefe Centre w Montrealu, występował też w Waldorf Theater na Long Island. W 1979 debiutował na ekranie jako aktor rolą Raymonda Gordona w filmie Bruce’a Bilsona Rozkosze zatoczki.

Lata 80. Na początku lat 80. wytwórnia EMI nie przedłużyła z nim współpracy, po czym przeszedł do PolyGramu i za namową przedstawicieli firmy zaczął nagrywać piosenki w stylu country. W latach 1980–1981 prowadził 24-odcinkowy program, zatytułowany po prostu Tom Jones, w którym śpiewał piosenki wraz z zaproszonymi gośćmi. W 1981 wydał album Darlin’, który dotarł do 19. miejsca notowania Billboard Top Country Albumshttps://www.billboard.com/music/tom-jones/chart-history/CLP/song/313888. Przez kolejne cztery lata wydał jeszcze cztery płyty z muzyką country.

W połowie lat 80. zakończył występy w Caesars Palace, po czym zaczął grać w Bally’s Las Vegas, poza tym występował m.in. w Resorts International w Atlantic City oraz Circle Star niedaleko Oakland. W 1986 zmarł jego wieloletni menedżer, Gordon Mills, który chorował na raka okrężnicy; nowymi menedżerami Jonesa zostali jego syn i synowa, Mark i Donna.

Latem 1987 powrócił na listy przebojów dzięki piosence „A Boy from Nowhere”, będącej studyjną wersją utworu z musicalu Matador; z utworem dotarł do drugiego miejsca na UK Singles Chart. W tym czasie zaczął też na nowo pojawiać się w brytyjskiej telewizji. W czerwcu wziął udział w sportowych zmaganiach charytatywnych The Grand Knockout Tournament, był członkiem drużyny reprezentowanej przez księżniczkę Annę. Niedługo później wystąpił gościnnie w programie Jonathana Rossa The Last Resort, w którym zaprezentował własną interpretację przeboju Prince’a „Kiss”; występ zdobył uznanie krytyków. Po występie w programie w 1988 nagrał studyjną wersję utworu „Kiss” z zespołem The Art of Noise, a piosenka dotarła do czołowych miejsc list przebojów w kilku krajach na świecie.

Lata 90.