Paul Puchmüller (ur. 8 września 1875 w Słupsku, zm. 12 października 1942 w Sopocie) – sopocki architekt i scenograf z przełomu XIX i XX wieku.
Życiorys Absolwent Wydziału Architektury Królewskiej Wyższej Szkoły Technicznej (Königlich Technische Hochschule Charlottenburg) w Berlinie. Pierwsze projekty realizował w Berlinie (1892-1894), następnie przeniósł się do Sopotu, gdzie w latach 1901–1922 pełnił funkcję budowniczego (architekta) miejskiego (Stadtbaumeister). Miał duży wpływ na współczesną architekturę Sopotu, również osobisty do niej wkład. W marcu 2008 Muzeum Sopotu poświęciło mu specjalną ekspozycję pt. Paul Puchmüller. Architekt, który przemienił Sopot w miasto.
Jego autorstwa były scenografie do oper Richarda Wagnera wystawianych w sopockiej Operze Leśnej (po 1924).
Był członkiem loży masońskiej (1903-30).
Został pochowany w Sopocie na cmentarzu ewangelickim, obecnie komunalnym.
2 września 2021 Rada Miasta Sopotu wyraziła zgodę na realizację w mieście pomnika Puchmüllera. W 2025 realizację tej inwestycji oprotestowała część radnych, wysuwając argumenty, że projekty architekta miały być narzędziem polityki germanizacyjnej. Uchwały mające na celu wstrzymanie budowy pomnika zostały odrzucone.
Lista najbardziej znaczących realizacji thumb|190px|Kapliczka Stella Maris w Sopocie z 1928, zaprojektowana przez Paula Puchmüllera
Berlin budynek mieszkalny przy Frankenstraße 14 w Berlinie (1892-1894), wraz z Eduardem Sandenem budynek mieszkalny przy Kyffhäuserstraße 10 w Berlinie (1892-1894), wraz z Eduardem Sandenem budynek mieszkalny przy Kyffhäuserstraße 9 w Berlinie (1893-1894)
Sopot Łazienki Północne (1903) Zakład Kąpielowy, pl. Zdrojowy (1903-1904), wraz z Heinrichem Dunkelem szkoła dla dziewcząt, obecnie II Liceum Ogólnokształcące, al. Niepodległości 749 (1903-1904) Łazienki Południowe (1907) gimnazjum realne, obecnie Wydział Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego, ul. Armii Krajowej 101 (1907–1909) III Dom Kuracyjny w Sopocie (1910) (współautorstwo) remiza Straży Pożarnej (1910) ratusz, ul. Kościuszki 25-27 (1910–1911) osiedle przy pl. Rybaków (1914)
Inne budowle w Sopocie Dom Opieki Gminy Ewangelickiej w Sopocie, ul. Marii Curie Skłodowskiej 10-12 (1903) ul. Lipowa 15 (1904), wraz z Walterem Schultzem ul. Grunwaldzka 68 (bud. ok. 1905) ul. Królowej Jadwigi 4 i 6 (1911), wraz z Heinrichem Dunkelem ul. Abrahama 30 (1922, bud. 1923) - willa zaprojektowana przez Puchmüllera dla siebie i własnej rodziny Kapliczka Stella Maris (1928)
Zobacz też Adolf Bielefeldt Heinrich Dunkel Carl Kupperschmitt Wilhelm Lippke
Przypisy
Bibliografia Józef Golec: 1901-2001 Sopot Kronika XX wieku, Golmar Gdynia 2001, 415 s., . Józef Golec: Sopocki album biograficzny, Cieszyn 2008, s. 215 (z wizerunkiem)
Linki zewnętrzne Informacja o wystawie „Paul Puchmüller. Architekt, który przemienił Sopot w miasto”
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Technicznego w Berlinie Kategoria:Artyści związani z Sopotem Kategoria:Ludzie urodzeni w Słupsku Kategoria:Niemieccy architekci Kategoria:Niemieccy wolnomularze Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Komunalnym w Sopocie Kategoria:Urodzeni w 1875 Kategoria:Zmarli w 1942