DMR (ang. Digital Mobile Radio) – otwarty standard cyfrowej łączności radiowej opracowany przez Europejski Instytut Norm Telekomunikacyjnych (ETSI) i zatwierdzony w 2005 roku. Specyfikacja standardu DMR jest zawarta w serii dokumentów ETSI TS 102 361 (cz. 1-4).
Zasada działania DMR wykorzystuje wielodostęp z podziałem czasowym TDMA (Time Division Multiple Access), który pozwala udostępnić w jednym kanale radiowym o szerokości 12,5 kHz 2 niezależne szczeliny czasowe umożliwiające korzystanie z 2 niezależnych kanałów komunikacyjnych. Pozwala to prowadzić 2 niezależne rozmowy telekomunikacyjne, bądź przesyłać w tym samym czasie dane.
Charakterystyka systemu działającego w standardzie DMR Szerokość kanału radiowego – 12,5 kHz. Wielodostęp z podziałem w dziedzinie czasu (TDMA) – w jednym kanale radiowym o szerokości 12,5 kHz mieszczą się dwa kanały wirtualne, w których może być niezależnie od siebie prowadzona łączność głosowa lub transmisja danych. Tym samym osiąga się lepsze wykorzystanie widma radiowego (efektywność widmową). Ponadto dzięki temu użytkownicy analogowych systemów łączności radiowej z odstępem międzykanałowym 12,5 kHz mogą przejść na łączność cyfrową bez potrzeby ubiegania się o nowe pozwolenia radiowe. Modulacja sygnału radiowego – czterowartościowa modulacja FSK (4FSK). Wykorzystanie kodowania korekcyjnego (FEC) oraz cyklicznego kodu nadmiarowego (CRC) do weryfikacji poprawności odbieranego sygnału oraz korygowanie go. Dzięki temu przy takim samym poziomie sygnału odbieranego jakość dźwięku w łączności DMR jest lepsza niż w łączności analogowej. Mogą się wprawdzie pojawić typowo cyfrowe zniekształcenia dźwięku, lecz wyeliminowano tutaj uciążliwy szum znany z systemów łączności analogowej. Kodek dźwięku – AMBE+2 firmy Digital Voice Systems. Sam standard DMR nie precyzuje wprawdzie algorytmu kodowania dźwięku, lecz jego twórcy uzgodnili pomiędzy sobą, że w celu zapewnienia współpracy urządzeń radiowych różnych producentów powszechnie stosowanym kodekiem będzie właśnie AMBE+2. Dłuższy czas pracy urządzeń radiowych na baterii oraz większa sprawność energetyczna – jak w przypadku innych systemów wykorzystujących wielodostęp TDMA (m.in. GSM i TETRA), układ nadajnika radiotelefonu jest włączony tylko podczas trwania szczeliny czasowej przydzielonej jego użytkownikowi. W przypadku DMR, nadawanie odbywa się w co drugiej szczelinie czasowej, czyli w efekcie jedynie przez połowę czasu trwania łączności. Łatwość tworzenia i dodawania aplikacji do transmisji danych – DMR wspiera transmisję danych równolegle z łącznością głosową, można więc wyposażyć system radiowy w funkcje takie, jak przesyłanie wiadomości tekstowej, lokalizacja GPS, telemetria i automatyczna lokalizacja pojazdów (AVL). Zaawansowane funkcje i elastyczność – dwa wirtualne kanały w jednym kanale radiowym można wykorzystać na różne sposoby: do realizacji dwóch półdupleksowych połączeń głosowych, równoległej transmisji danych lub do sygnalizacji zwrotnej (zdalne sterowanie nadajnikiem, nadawanie priorytetów wywołaniom, realizacja wywołań alarmowych). Jest także teoretyczna możliwość równoczesnej transmisji danych w obydwu kanałach wirtualnych i realizacja połączeń w trybie pełnego dupleksu.
Stowarzyszenie DMR W 2005 roku zawarto porozumienie pomiędzy ETSI a grupą czołowych producentów sprzętu radiowego do łączności ruchomej: Tait Radio Communications, Fylde Micro, Selex, Motorola, Vertex Standard, Kenwood i Hytera. W ten sposób powstało Stowarzyszenie DMR-MOU (DMR Memorandum of Understanding Association), którego zadaniem miało być wspieranie ETSI w procesie tworzenia standardu DMR. W 2009 roku członkowie DMR-MOU powołali do życia Stowarzyszenie DMR (DMR Association), zrzeszające producentów i organizacje zainteresowane wykorzystywaniem lub wytwarzaniem urządzeń działających w standardzie DMR, lub wspieraniem rozwoju tego standardu na inne sposoby. Jednym z celów statutowych Stowarzyszenia jest przeprowadzanie testów interoperacyjności urządzeń DMR, tj. sprawdzanie ich pod kątem współpracy z urządzeniami innych producentów i wydawanie stosownych certyfikatów.
Poziomy standardu DMR Standard DMR podzielono na trzy poziomy (ang. Tier) przeznaczone dla różnych grup docelowych.
Poziom 1 DMR – nielicencjonowany Przeznaczony do zastosowań prywatnych oraz dla małych przedsiębiorstw. Urządzenia radiowe pracują w nielicencjonowanym paśmie 446 MHz z niską mocą wyjściową nadajnika (do 0,5 W) oraz ze zintegrowanymi lub przyłączonymi na stałe antenami. Ponadto na poziomie 1 nie wykorzystuje się przemienników ani stacji bazowych – radiotelefony łączą się ze sobą w trybie bezpośrednim – DMO.
Poziom 2 DMR – cyfrowa łączność konwencjonalna Poziom 2 DMR obejmuje konwencjonalne systemy cyfrowej łączności radiowej działające w zakresie częstotliwości 66–960 MHz. Jest on przeznaczony dla użytkowników potrzebujących efektywnego widmowo systemu łączności oraz chcących oprócz łączności głosowej korzystać także z transmisji danych oraz zaawansowanych możliwości, jakie daje standard DMR. Sprzęt radiowy zgodny z poziomem 2 standardu DMR wprowadziły na rynek firmy: EMC, Excera, Harris, Hytera, Motorola Solutions, Radio Activity, Selex Elsag, Simoco i Vertex Standard.
Poziom 3 DMR – trunking Poziom 3 DMR stanowi trunkingową wersję poziomu 2 i oprócz łączności głosowej wspiera przesyłanie krótkich wiadomości tekstowych (podobnych do obsługiwanych w standardzie MPT1327) i 128-znakowych statusów oraz przesyłanie danych (do 288 bitów) o różnych formatach. Obsługiwane jest również przesyłanie pakietów danych o różnych formatach, w tym IPv4 i IPv6. Sprzęt radiowy zgodny z poziomem 3 DMR wprowadziły na rynek firmy: Excera, Harris, Hytera i Tait Communications.
Zobacz też TETRA TETRAPOL MOTOTRBO DPMR GoTa
Przypisy
Bibliografia https://web.archive.org/web/20130720084927/http://www.radiotech.pl/aktualnosci/ze-swiata/140-rok-2012-rokiem-dmr.html http://dmrassociation.org/?page_id=2 http://dmrassociation.org/?page_id=2732 http://www.motorola.com/web/Business/Product%20Lines/MOTOTrbo/_Documents/_Static%20Files/Radio_Resource_Whitepaper_PL.pdf http://www.etsi.org/website/document/technologies/leaflets/digitalmobilradio.pdf
Linki zewnętrzne
Kategoria:Radiotechnika Kategoria:Standardy telekomunikacyjne