Ryszard Żołędziowski (ur. 8 kwietnia 1887 w Murafie, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys Syn Aleksandra i Franciszki z Jędryczkowskich, urodzony 8 kwietnia 1887 w miasteczku Murafa, w ówczesnym powiecie jampolskim guberni podolskiej. Absolwent szkoły powszechnej i gimnazjum w Żytomierzu.

Od 1907 roku służył w armii rosyjskiej. Po ukończeniu zasadniczej służby wojskowej, wstąpił do Oficerskiej Szkoły Piechoty w Irkucku. Od 1913 roku podporucznik, od 1916 porucznik. Od końca 1917 roku służył w I Korpusie Polskim. Dowodził kompanią szkoleniową 11 pułku strzelców. Po rozbrojeniu Korpusu przez Niemców w maju 1918 roku zamieszkał w Żytomierzu. W 1918 roku wstąpił do Wojska Polskiego. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej w szeregach 25 pułku piechoty, pełniąc obowiązki dowódcy kompanii i batalionu. W 1920 roku awansował do stopnia kapitana.

W 1921 roku odznaczono go krzyżem „Virtuti Militari” V klasy, a we wniosku o jego nadanie, czytamy m.in.:Po zakończeniu działań wojennych pozostał w wojsku i został zweryfikowany do stopnia majora piechoty ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku. W 1921 roku pozostał w 25 pułku piechoty. W pułku pełnił obowiązki dowódcy baonu sztabowego, a następnie kwatermistrza. W grudniu 1924 roku został przydzielony do Centralnej Szkoły Podoficerów Zawodowych Piechoty Nr 1 w Chełmie na stanowisko dowódcy 2 kompanii szkolnej kursu doszkolenia dla młodszych oficerów piechoty. Następnie służył w Komendzie Miasta Warszawa jako oficer ds. bezpieczeństwa i dyscypliny, 61 pułku piechoty w Bydgoszczy. 5 maja 1927 roku został przeniesiony do 70 pułku piechoty w Pleszewie na stanowisko zastępcy dowódcy pułku. W 1928 roku został awansowany na podpułkownika piechoty ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 roku. 28 stycznia 1931 roku został przeniesiony do 9 Okręgowego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego w Brześciu na stanowisko kierownika. W czerwcu 1933 został przeniesiony do Komendy Placu Modlin na stanowisko komendanta. Z dniem 1 lipca 1935 został zwolniony z zajmowanego stanowiska i skierowany na dwumiesięczny urlop, a z dniem 31 sierpnia tego roku przeniesiony w stan spoczynku.

W nieznanych okolicznościach, po agresji ZSRR na Polskę, dostał się do niewoli sowieckiej i został osadzony w obozie jenieckim w Starobielsku. Wiosną 1940 roku został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie i pogrzebany potajemnie w bezimiennej mogile zbiorowej w Piatichatkach, gdzie od 17 czerwca 2000 roku mieści się oficjalnie Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie. Figuruje na tzw. liście Gajdideja (poz. 1151).

5 października 2007 roku minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień pułkownikaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 roku w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

Upamiętnienie W ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, w Mroczy został zasadzony Dąb Pamięci honorujący Ryszarda Żołędziowskiego.

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 4457 – 1921 Krzyż Walecznych dwukrotnie (po raz pierwszy w 1921) Złoty Krzyż Zasługi – 11 listopada 1936 „za zasługi na polu pracy społecznej” Srebrny Krzyż Zasługi – 4 marca 1925 „za zasługi położone w dziedzinie wyszkolenia armji Rzeczypospolitej Polskiej”M.P. z 1925 r. nr 63, poz. 237. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Krzyż Oficerski Orderu Świętego Sawy (Jugosławia) Medal Zwycięstwa („Médaille Interalliée”)

Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Charkowie

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Rocznik Oficerski 1924 - Ministerstwo Spraw Wojskowych, Biuro Personalne, Warszawa 1924, s. 184, 347. Rocznik Oficerski 1928 - Ministerstwo Spraw Wojskowych, Biuro Personalne, Warszawa 1928, s. 84, 167. Rocznik Oficerski Rezerw 1932 - Ministerstwo Spraw Wojskowych, Biuro Personalne, Warszawa 1932, s. 21, 477.

Kategoria:Dowódcy batalionów 25 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Kierownicy okręgowych urzędów wychowania fizycznego i przysposobienia wojskowego Kategoria:Kwatermistrzowie 25 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (dwukrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 61 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Oficerowie I Korpusu Polskiego w Rosji Kategoria:Oficerowie Przysposobienia Wojskowego Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Charkowie Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu na Piatichatkach w Charkowie Kategoria:Podpułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy – oficerowie Imperium Rosyjskiego Kategoria:Polacy – żołnierze Armii Imperium Rosyjskiego w I wojnie światowej Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zwycięstwa Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem św. Sawy Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1887 Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Zastępcy dowódcy 70 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Żołnierze korpusów polskich w Rosji 1917–1918