Ludwik Śliwiński

thumb|Grób aktora i reżysera Ludwika Śliwińskiego na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Ludwik Śliwiński (ur. 1857 w Uchrynowie pow. Sokal, zm. 19 marca 1923 w Warszawie) – aktor, reżyser, dyrektor teatru. Autor świetności operetki warszawskiej jego czasów.

Życiorys Syn Franciszka i Marii z Matjuków i prawdopodobnie ojciec Ireny Leśniewskiej. Po ukończeniu szkoły średniej ok. 1874 grywał role amantów we Lwowie. W latach 1880–82 był aktorem Teatru Krakowskiego. 10 września 1882 debiutował w WTR w roli Kazimierza (Czartoska ława), gdzie uzyskał stały angaż jako aktor i reżyser.

13 lutego 1890 został mianowany dyrektorem operetki WTR. Od 1894 nie występował już jako aktor poświęcając się całkowicie pracy kierownika, reżysera, tłumacza i adaptatora utworów dramatycznych i operetkowych. W latach 1901–1914 wyreżyserował 78 spektakli.

Nie był wybitnym aktorem. Był za to ambitnym kierownikiem teatrów. Jako reżyser Teatru Małego wymienił w nim dekoracje na nowe. Obejmując kierownictwo operetki gruntownie wyremontował jej lokal Teatr Nowy, wprowadzając m.in. oświetlenie gazowe. Ponieważ warszawska operetka mieszcząca się przy ul. Królewskiej mogła pomieścić jedynie 700 osób, do 1901 Śliwiński wybudował jej nowy gmach przy ul. Hipotecznej 8 nazywając go Teatrem Nowości. Mieściło się tam 1300 widzów.

Skompletował świetny zespół zapewniając operetce warszawskiej niebywałe powodzenie. Do zespołu operetki należeli artyści tej miary co: Wiktoria Kawecka, Wanda Manowska, Rufin Morozowicz, Lucyna Messal, Antoni Fertner, Bolesław Mierzejewski, Józef Redo, Mieczysława Ćwiklińska, Kazimiera Niewiarowska i inni. Wzorował się na rozwiązaniach reżyserskich operetki wiedeńskiej i berlińskiej, a także paryskiej rewii. Dopiero za jego czasów chór i balet zostały wciągnięte do akcji stanowiąc tło dla solistów, co w połączeniu z efektowną inscenizacją stawiały warszawską operetkę wśród najlepszych w Europie.

Był inicjatorem wielu nowatorskich pomysłów. W 1913 wyreżyserował słynną operetkę Targ na dziewczęta, w której Lucyna Messal i Józef Redo zatańczyli pierwsze w Polsce tango. Reżyserował z rozmachem i fantazją. Wykorzystywał najnowocześniejsze sposoby inscenizacji oraz reżyserii. W okresie swych największych sukcesów nazywany był „carem operetki”.

17 lipca 1921 dał ostatnie przedstawienie operetki pozostającej pod jego kierownictwem przez trzydzieści lat.

Zmarł 19 marca 1923 na serce w drodze z teatru do domu.

Ludwik Śliwiński spoczywa na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kw. K-VI-22/23).

Przedstawienia teatralne – reżyseria (wybór) 1902 – Panna służąca, Teatr Nowości 1909 – Baron cygański, Teatr Nowości 1909 – Piękność z Nowego Yorku, Teatr Nowości 1909 – Bohaterowie, Teatr Nowości 1909 – Ptasznik z Tyrolu, Teatr Nowości 1909 – Piękna Helena, Teatr Nowości 1909 – Król, Teatr Letni 1909 – Zemsta nietoperza, Teatr Nowości 1909 – Rozwódka, Teatr Nowości 1909 – Krysia leśniczanka, Teatr Nowości 1909 – Czar walca, Teatr Nowości 1909 – Orfeusz w piekle, Teatr Nowości 1909 – Królowa miliardów, Teatr Nowości 1909 – Gejsza, Teatr Nowości 1900 – Zakazane całusy, Teatr Nowości 1909 – Cygańska miłość, Teatr Nowości 1910 – Manewry jesienne, Teatr Nowości 1910 – Hrabia Luxemburg, Teatr Nowości 1910 – Cygańska miłość, Teatr Nowości 1910 – Panna z lalką, Teatr Nowości 1911 – Cnotliwa Zuzanna, Teatr Nowości 1911 – Wesoła wdówka, Teatr Nowości 1912 – Romantyczna żona, Teatr Nowości 1912 – Wróg kobiet, Teatr Nowości 1912 – Czerwona dama, Teatr Nowości 1913 – Targ na dziewczęta, Teatr Nowości 1913 – Pani prezesowa, Teatr Letni 1913 – Hiszpańska mucha, Teatr Rozmaitości 1913 – Chwila szczęścia, Teatr Nowości 1913 – Ewa, Teatr Nowości 1915 – Córka pani Angot, Teatr Nowości 1919 – Róża Stambułu, Teatr Nowości 1920 – Gri–gri, Teatr Nowości 1920 – Major ułanów, Teatr Nowości 1921 – Biały mazur, Teatr Nowości 1922 – Jej wysokość tancerka, Teatr Nowości 1923 – Bajadera, Teatr Nowości 1923 – Katia tancerka, Teatr Nowości 1924 – Frasquita, Teatr Nowości 1925 – Orłowa, Teatr Nowości 1925 – Wieszczka wód, Teatr Nowości 1927 – Noc Bacchusowa, Teatr Nowości 1927 – Paganini, Teatr Nowości 1927 – Królowa, Teatr Nowości 1928 – Piękność z Nowego Yorku, Teatr Nowości

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Kategoria:Polscy aktorzy teatralni Kategoria:Polscy reżyserzy teatralni Kategoria:Dyrektorzy teatrów w Polsce Kategoria:Urodzeni w 1857 Kategoria:Zmarli w 1923 Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie