Gliese 676 (GJ 676) – gwiazda podwójna w gwiazdozbiorze Ołtarza, odległa o 52 lat świetlnych od Słońca. Jaśniejszy składnik układu, Gliese 676 A ma układ planetarny.
Nazwa Nazwa gwiazdy pochodzi z katalogu Gliesego, liczba „676” jest numerem kolejnym w katalogu.
Charakterystyka Główny składnik układu, Gliese 676 A, jest czerwonym karłem należącym do typu widmowego M0 V. Ma masę 0,71 ± 0,04 i metaliczność ([Fe/H]) 0,23 ± 0,10. Gwiazda ta ma układ planetarny, składający się z przynajmniej czterech planet. Był to trzeci znany czerwony karzeł (po GJ 876 i GJ 581) z tak licznym układem planetarnym.
Druga gwiazda, Gliese 676 B, to słabszy czerwony karzeł typu widmowego M3 V. Gwiazdy dzieli na niebie 50 sekund kątowych, co przekłada się na odległość w przestrzeni równą co najmniej 800 au; okres obiegu pary wokół wspólnego środka masy to co najmniej 20 tysięcy lat.
Układ planetarny Odkrycie pierwszej planety, GJ 676 Ab, ogłoszono w 2009. Ma ona masę minimalną wynoszącą około 4,7 mas Jowisza i obiega gwiazdę w odległości 1,8 au. Astrometria wskazuje, że nachylenie jej orbity do kierunku obserwacji to ok. 45°, zatem jej rzeczywista masa to 6,7 . Wykryty w badaniach długookresowy trend wskazywał, że w układzie znajduje się jeszcze jedna planeta-olbrzym na dalekiej orbicie.
Badania opublikowane w 2012 uwzględniające dłuższe pomiary zmian prędkości radialnej wzmocniły argument za istnieniem dalekiej planety i pozwoliły na odkrycie dwóch następnych planet okrążających tę gwiazdę. Planety GJ 676 Ad i GJ 676 Ae mają masy minimalne około 4,4 i 11,5 mas Ziemi i krążą w odległościach 0,04 i 0,19 au od gwiazdy. Najdalsza, czwarta planeta GJ 676 Ac ma masę minimalną około 6,8 i orbituje wokół gwiazdy w odległości ok. 6,6 au.
Dwie planety krążące najbliżej gwiazdy zostały określone jako superziemie, choć mogą być też minineptunami; dwie bardziej odległe planety to gazowe olbrzymy.
Towarzyszka Masa minimalna(m sin i) Okres orbitalny[d] Półoś wielka[au] Ekscentryczność d 4,4 ± 0,7 3,6000 ± 0,0008 0,0413 ± 0,0014 0,15 ± 0,09 e 11,5 ± 1,5 35,37 ± 0,07 0,187 ± 0,007 0,24 ± 0,12 b 4,733 1052,1 ± 0,4 1,812 0,323 ± 0,002 c 6,8 ± 0,1 7337 6,6 ± 0,1 0
Przypisy [dostęp 2023-02-04] [dostęp 2023-02-04] [dostęp 2023-02-04] [dostęp 2023-02-04]
Kategoria:Czerwone karły Kategoria:Układy planetarne Kategoria:Gwiazdozbiór Ołtarza Kategoria:Gwiazdy podwójne Kategoria:Gwiazdy typu widmowego M