thumb|Mozaika z wczesnochrześcijańskiej świątyni w Butrincie Wina albańskie – wina produkowane w Albanii.
Wśród krajów europejskich Albania wyróżnia się wyjątkowo długą tradycją produkcji wina. Pierwsze informacje o produkcji wina na obszarze dawnej Ilirii pochodzą z VIII w. p.n.e. O winie pochodzącym z ziem dzisiejszej Albanii pisał Pliniusz, opisując je jako „bardzo słodkie” i wyraziste w smakuBenjamin Parsons, The wine question settled: in accordance with the inductions of science, and the facts of history, Oxford 1841, s. 64.. O winie albańskim pisze także Horacy w Odzie do Phyllisa. Edward Wigglesworth określa wino albańskie jako jedno z najlepszych w czasach rzymskich – jeśli tylko dobrze dojrzało stanowiło wzorcowy przykład doskonałego wina wytrawnegoEdward Wigglesworth, Encyclopædia Americana: a popular dictionary of arts, sciences, literature, history, politics, and biography, brought down to the present time; including a copious collection of original articles in American biography; on the basis of the seventh edition of the German Conversations-Lexicon, tom 13, Philadelhpia 1840, s. 217..
Uprawa winorośli wokół domu stanowiła dla Albańczyków podstawę do produkcji zarówno wina, jak i rakiji. Sprzyjał temu zarówno klimat, jak i ukształtowanie terenu. Na terenie Albanii wyróżnia się cztery regiony produkcji wina: zachodni obszar nizinny (Durrës, Vlosh) centralny region górzysty (Pulës) wschodnie obszary górskie (Përmet, Leskovik) północne obszary wysokogórskie (Kallmet)
Intensywny okres produkcji wina w Albanii przypadł na okres międzywojenny. Rozwój winiarstwa zahamowała epidemia filoksery, która w 1933 zniszczyła większość winnic w tym kraju. Po zakończeniu II wojny światowej winnice w Albanii pokrywały obszar 2767 ha. Po roku 1944 większość winnic została upaństwowiona, a wino stało się jednym z ważnych produktów eksportowych. Głównym odbiorcą win albańskich był Związek RadzieckiAndrew Maynard, Table Wines: The Technology of Their Production, Tom 2, University of California Press 1970, s. 43.. W tym okresie powierzchnia winnic sięgała 17 000 ha. Po upadku państwowych winnic w początkach lat 90. uruchomiono nowe, głównie z pomocą imigrantów z Włoch. W 2009 wyprodukowano w Albanii 17 500 ton wina. Powierzchnia winnic w 2009 nie przekraczała 10 000 ha. thumb|Wino Shesh i Zi rozlewane w Tiranie
W Albanii dominują obecnie szczepy: mavrud, dimiat, merlot i cabernet sauvignon. Do najlepszych gatunków win należą: Debine, Kallmet, Mareshnik, Mjaltez, Serine, Shesh i Bardhe. Produkowane są głównie w okolicach Beratu, Korczy i Kallmetu. thumb|Winnica w Cerkovine
Wina albańskie w relacjach podróżników
Przypisy
Bibliografia Andreas Wildermuth, Land und Forstwirtschaft, [w:] Klaus-Detlev Grothusen, Albanien. Südosteuropa-Handbuch Band VII, éd. Vandenhoeck & Ruprecht, Göttingen, 1993. Portal poświęcony winom albańskim Analysis of the Albanian wine industry strength and weakness
Kategoria:Gospodarka Albanii Kategoria:Kuchnia albańska Albania