thumb thumb thumb thumb 3 Brygada Jazdy (3 BJ) – wielka jednostka jazdy Wojska Polskiego II RP.
Formowanie i walki W maju 1919 Ministerstwo Spraw Wojskowych w porozumieniu z Naczelnym Dowództwem Wojska Polskiego zaplanowało sformowanie pięciu brygad jazdy. 5 czerwca rozpoczęło się formowanie 3 Brygady Jazdy w składzie 2., 5., i 12 pułk ułanów oraz 3 dywizjon artylerii konnej. Na dowódcę brygady wyznaczony został gen. Jan Sawicki.
Brygada sformowana została w połowie 1919 roku w rejonie Tarnopola.
W okresie działań odwrotowych na Ukrainie utworzono grupę jady gen. Jana Sawickiego w składzie Dywizja Jazdy i dotychczas samodzielna 3 Brygada Jazdy. jej zadaniem było niedopuścić do przerwania frontu przez 1 Armię Konną Siemiona Budionnego. Grupie jazdy gen. Sawickiego nie udało się powstrzymać natarcia 1 Armii Konnej. Dysponowała ona zbyt szczupłymi siłami. Popełniono też błędy w dowodzeniu jednostkami kawalerii.
W związku z zagrożeniem, jakie nadal stanowiła konnica Budionnego, 2 lipca 1920 utworzono dwudywizyjną Grupę Operacyjną Jazdy gen. Jana Sawickiego. Tworzyły ją: 1 Dywizja Jazdy płk. Rómmla i 2 Dywizja Jazdy płk. Władysława Okrzy-Orzechowskiego oraz występująca samodzielnie 3 Brygada Jazdy.
Jako że Grupa powstawała na zapleczu, a w rejon forowania przybywały jednostki kawaleryjskie, na froncie pozostawały poważnie osłabione brygady jazdy znajdujące się w podległości 2 Armii. Zostały one czasowo przekształcone w grupy jazdy: dawna 3 Brygada Jazdy w składzie 2., 11. i 12 pułk ułanów przekształcono w grupę rtm. Antoniego Szuszkiewicza. Liczyła ona w stanie bojowym 5 szwadronów liniowych - w sumie 22 oficerów i 405 szabel, 5 karabinów maszynowych i 2 działa.
Walczyła w składzie: 2 puł, dywizjon 12 puł, dywizjon 6 pułZ Kubania, 14 puł, 3 dak (1 i 2 bateria). Od połowy lipca 1920 roku podlegała dowódcy 1 Dywizji Jazdy. 13 sierpnia 1920 została rozwiązana, a w październiku 1920 roku w Przemyślu ponownie odtworzona.
Brała udział m.in. w wyprawie kijowskiej.
W maju 1921 roku, na bazie odtworzonej 3 Brygady Jazdy, w DOK X sformowana została X Brygada Jazdy z miejscem postoju dowództwa w Rzeszowie.
Struktura organizacyjna VI 191924 IV 192011 VII 1920VIII 1920X 19202 pułk ułanów8 pułk ułanów214/24 pułk ułanów5 pułk ułanów11 pułk ułanów11 pułk strz. gran.12 pułk ułanów3 dywizjon artylerii konnej
Oficerowie brygady Dowódcy brygady gen. Jan Sawicki (VI 1919 -) płk Mikołaj Waraksiewicz (był 23 VI 1920) tyt. płk Feliks Dziewicki (1 IX 1920 – 1921)
Inni oficerowie rtm kaw. Kazimierz Czerwiński – adiutant kpt. lek. dr Józef Seweryn – dowódca kompanii sanitarnej i jednocześnie (od 1 III 1921) szef sanitarny brygady
Przypisy
Bibliografia "Księga jazdy polskiej", pod protektoratem marsz. Edwarda Śmigłego–Rydza. Warszawa 1936. Reprint, Bellona Warszawa 1993
Dowódcy dywizji i brygad jazdy/kawalerii...
Kategoria:Brygady kawalerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Polskie brygady jazdy z okresu wojny polsko-bolszewickiej Kategoria:Polskie wielkie jednostki walczące w bitwie nad Niemnem Kategoria:Polskie jednostki kawalerii utworzone w 1919 Kategoria:Polskie jednostki kawalerii rozwiązane w 1921