Walentin Aleksandrowicz Nikołajew, ros. Валентин Александрович Николаев (ur. 16 sierpnia 1921 we wsi Jerosowo, w guberni włodzimierskiej, zm. 9 października 2009 w Moskwie) – rosyjski piłkarz, grający na pozycji napastnika, reprezentant ZSRR, trener piłkarski.
Kariera piłkarska Kariera klubowa Urodził się w guberni włodzimierskiej w rodzinie kolejarza. Po pewnym czasie rodzina przeniosła się do Moskwy. Wychowanek zespołu Kazanka w Moskwie, reprezentującą stację „Moskwa-osobowy” Kazańskiej Kolei. Potem klub przekształcił się w towarzystwo sportowe „Lokomotyw”. W 1940 został powołany do wojska, gdzie rozpoczął karierę piłkarską w klubie CDKA Moskwa. Mimo młodego wieku szybko zaadaptował się w podstawowej jedenastce, partnerzy w zespole dobrze traktowali go, a doświadczony napastnik Siergiej Kapielkin nawet podjął się opiekować młodym Walentinem. W dwóch pierwszych powojennych mistrzostwach Nikołajew został królem strzelców, wraz z zespołem pięciokrotnie zdobył mistrzostwo i trzykrotnie Puchar ZSRR. Wszedł do historii futbolu jako członek słynnej piątki ataku CDKA (Władimir Diomin, Walentin Nikołajew, Wsiewołod Bobrow, Grigorij Fiedotow, Aleksiej Grinin). Po rozwiązaniu „drużyny poruczników”, jak również wielu jego kolegów z klubu próbował grać w zespole miasta Kalinina, reprezentujący Moskiewski Obwód Wojskowy (MWO). Jednak po porażce na Igrzyskach Olimpijskich-1952 w Helsinkach w kraju rozwiązano wszystkie kluby wojskowe. Dlatego w 1953 Nikołajew postanowił zakończyć swoją karierę piłkarską.
Kariera reprezentacyjna 20 lipca 1952 zadebiutował w reprezentacji Związku Radzieckiego w meczu 1/8 finału Igrzysk Olimpijskich z Jugosławią zremisowanym 5:5. Ale w meczu powtórce, chociaż Wsiewołod Bobrow otworzył wynik, reprezentacja ZSRR ustąpiła 1:3.
Kariera trenerska Po zakończeniu kariery piłkarskiej studiował na Wydziale Inżynierii Wojskowej Akademii Sił Pancernych i Zmechanizowanych imienia marszałka Malinowskiego, a po jej ukończeniu udał się na służbę w armii. Do 1963 dowodził różnymi jednostkami wojskowymi najpierw w Niemczech Wschodnich, a następnie w Białoruskim Okręgu Wojskowym.
W 1964 roku wrócił do piłki nożnej jako trener, w celu odrodzenia klubu CSKA Moskwa. Najpierw pomagał trenować, a od lipca 1964 pracował na stanowisku głównego trenera CSKA. Jednak po dwóch kolejnych „brązowych” sezonach, został oddelegowany do Chabarowska trenować tamtejszy SKA. W latach 1969–1973 ponownie prowadził CSKA Moskwa, z którym stał się mistrzem kraju. Jednocześnie w latach 1970–1971 pracował na stanowisku selekcjonera narodowej reprezentacji ZSRR, z którą nie przegrał żadnego meczu. Pomimo sukcesu Sbornej, został zwolniony ze swojego stanowiska, proponując skupić się tylko na pracy w CSKA. Od 1974 roku ponad 10 lat był trenerem młodzieżowej kadry narodowej, zdobywając dwa mistrzostwa Europy. Autor książki „Ja – z CDKA” (1995, zapis pisemny Olega Wichriewa). Zmarł 9 października 2009 w MoskwieLenta.ru: Спорт: Умер пятикратный чемпион СССР по футболу Валентин Николаев. Został pochowany na cmentarzu Pieriepieczinskim.
Sukcesy i odznaczenia Sukcesy klubowe mistrz ZSRR: 1946, 1947, 1948, 1950, 1951 wicemistrz ZSRR: 1945, 1949 zdobywca Pucharu ZSRR: 1945, 1948, 1951 finalista Pucharu ZSRR: 1944
Sukcesy reprezentacyjne uczestnik Igrzysk Olimpijskich: 1952
Sukcesy trenerskie mistrz ZSRR: 1970 brązowy medalista Mistrzostw ZSRR: 1964, 1965 mistrz Młodzieżowych Mistrzostw Europy: 1976, 1980
Sukcesy indywidualne król strzelców Mistrzostw ZSRR: 1947 (14 goli) wybrany do listy 33 najlepszych piłkarzy ZSRR: Nr 1 (1948, 1950) członek Klubu Grigorija Fiedotowa: 111 goli
Odznaczenia tytuł Mistrza Sportu ZSRR tytuł Zasłużonego Mistrza Sportu ZSRR: 1948 tytuł Zasłużonego Trenera Sportu ZSRR: 1970 Order „Za zasługi dla Ojczyzny” IV klasy: 1997 Order Czerwonej Gwiazdy: 1945 Order Przyjaźni Narodów: 1981 Order Piotra Wielkiego Medal „Za zasługi bojowe” Medal jubileuszowy „40 lat Sił Zbrojnych ZSRR”
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Odznaczeni Orderem Czerwonej Gwiazdy Kategoria:Odznaczeni Orderem Przyjaźni Narodów Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za zasługi bojowe” Kategoria:Piłkarze nożni na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1952 Kategoria:Reprezentanci Związku Radzieckiego w piłce nożnej Kategoria:Radzieccy olimpijczycy (Helsinki 1952) Kategoria:Radzieccy trenerzy piłkarscy Kategoria:Rosyjscy piłkarze Kategoria:Królowie strzelców radzieckiej ekstraklasy piłkarskiej Kategoria:Piłkarze CSKA Moskwa Kategoria:Piłkarze MWO Moskwa Kategoria:Selekcjonerzy reprezentacji Związku Radzieckiego w piłce nożnej mężczyzn Kategoria:Trenerzy piłkarzy CSKA Moskwa Kategoria:Trenerzy piłkarzy SKA-Chabarowsk Kategoria:Urodzeni w 1921 Kategoria:Zasłużeni Mistrzowie Sportu ZSRR Kategoria:Zmarli w 2009