Rezerwat przyrody Torfowisko Serafin – torfowiskowy rezerwat przyrody utworzony w 1998 na gruntach wsi Serafin w gminie Łyse w województwie mazowieckim.

Charakterystyka mały|lewo|Kładka przebiegająca przez teren rezerwatu, stan na 2012 r. mały|Wejście na teren rezerwatu Serafin|lewomały|Stan kładki prowadzącej przez rezerwat Serafin w 2022 r.|lewo thumb|250px|Zbiornik retencyjny położony na południe od torfowiska Serafin|lewoCelem ochrony jest zachowanie – ze względów naukowych, dydaktycznych i krajoznawczych – torfowiska o bogatej faunie i florze, w tym rzadkiej i chronionej. Ochroną objęto torfowisko przejściowe, które w tej strefie klimatycznej jest przyrodniczą osobliwością. Pło, czyli kożuch z pływającej roślinności, zajmuje większą część rezerwatu. Ta zwarta warstwa roślinności wodnej i bagiennej ugina się pod ciężarem człowieka, pod nią znajdują się uwodniony torf i namuły. Wchodzenie na ten obszar jest niewskazane, bowiem nie tylko niszczy to rośliny i płoszy zwierzęta, ale też grozi człowiekowi niebezpieczeństwem. Uwodnione gleby potorfowe występują na obrzeżach rezerwatu.

Torfowisko powstało na miejscu dawnego jeziora polodowcowego Krusko, które pierwotnie miało powierzchnię ponad 200 ha. W latach 60. XX wieku mieszkańcy wsi Serafin informowali, że na początku XX w. jezioro obfitowało w karasie. W połowie XIX wieku podjęto decyzję o rozpoczęciu osuszania okolicznych łąk, a wodę z tego terenu odprowadzano kanałami i rowami do rzeki Pisy. Doszło do torfowienia jeziora, a po II wojnie światowej całkowicie zarosło.

W 1995 stworzono dokumentację przyrodniczej rezerwatu. Następnie przygotowano projekt ścieżki przyrodniczej, zaś w latach 1997–1998 wybudowano infrastrukturę, która umożliwiła udostępnienie terenu dla zwiedzających (drewniana kładka prowadząca w głąb bagna, wieża widokowa, tabliczki z opisami występujących roślin i zwierząt oraz parking przed rezerwatem).

Występują tu rośliny naczyniowe: rosiczka okrągłolistna, storczyki – krwisty i plamisty, kruszczyk błotny, wełnianka delikatna oraz reliktowe gatunki mchów. Spotkamy tu chronione gatunki roślin: nasięźrzał pospolity, przęstka pospolita, dziewięciornik błotny, pływacz średni, kozłek dwupienny, turzyca obła, dwupienna oraz bagienna. Występuje tu żurawina błotna. Część torfowiska jest porośnięta krzewiastą wierzbą, olszą szarą i brzozami. W południowej części torfowiska, gdzie najdłużej zachowało się lustro wody, występują szuwary: trzcina, skrzyp bagienny, turzyca błotna i dzióbkowata oraz pałka szerokolistna. Część roślin występujących na terenie rezerwatu ma zastosowanie w lecznictwie, część jest objęta szczególną ochroną, np. rosiczka okołolistna, storczyk krwisty i plamisty czy kruszyk błotny.

Awifaunę reprezentują m.in.: żuraw, potrzos, rokitniczka, świergotek łąkowy, przepiórka, derkacz. Rezerwat daje schronienie także takim gatunkom jak wodnik, kaczka krzyżówka, brzęczka, dziwonia, trzcinniczek. W najbliższej okolicy, na łąkach i polach, żyją pokląskwy, skowronki polne, czajki, kuliki wielkie, rycyki oraz brodźce krwawodziobe. Ptaki drapieżne mające gniazda w okolicy. Myszołowy, pustułki, jastrzębie, kobuzy i błotniaki łąkowe często odwiedzają rezerwat. Dawniej można tu było spotkać cietrzewia, który jest zagrożony wyginięciem.

Na terenie rezerwatu występują też płazy. Spotkać tu można: żabę brunatną, żabę zieloną, ropuchę czy jaszczurkę żyworódkę. Licznie występują licznie ssaki: łoś, zając, sarna czy lis, a także nornica i ryjówka.

Przez torfowisko przebiega kilkusetmetrowa kładka, położona tuż nad jego powierzchnią, zaprojektowana jako ścieżka dydaktyczna. Wzdłuż kładki ustawione są tablice informacyjne. Według informacji na dzień 13 kwietnia 2014 kładka była w bardzo złym stanie technicznym, mocno zbutwiała i w wielu miejscach zapadnięta. Wstęp na kładkę jest zabroniony, o czym informuje tablica ustawiona przy wejściu. W związku z tym teren rezerwatu jest niedostępny dla turystów. Rezerwat wymaga stałej kontroli i opieki, gdyż proces melioracji powoduje osuszanie bagna, a to zagraża istnieniu torfowiska. Samo objęcie terenu ochroną w postaci utworzenia rezerwatu przyrody może być nie wystarczające.

Zobacz też Serafin (jezioro)

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Rezerwaty przyrody w gminie Łyse