Afzelina – organiczny związek chemiczny z grupy flawonoidów.
Budowa Afzelina jest glikozydem, ramnozydem kemferolu. Reszta ramnozy przyłączona jest do kemferolu w pozycji 3 za pomocą wiązania O-glikozydowego.
Występowanie Występuje w i . Znajdowana także w , , kilku gatunkach lip: lipie holenderskiej (), lipie szerokolistnej (), lipie amerykańskiej () i lipie drobnolistnej (). Ponadto w , , , oraz .
Znaczenie Afzelina ma liczne właściwości przeciwnowotworowe, przeciwzapalne i przeciwdrobnoustrojowe. Hamuje peroksydację lipidów i cyklooksygenaz COX-1 i COX-2. Jest również antyoksydantem przeciwdziałającym stresowi oksydacyjnemu komórki spowodowanemu przez rodniki. Po podaniu afzeliny stwierdzono wzrost ekspresji genów kodujących białka odpowiedzialne za walkę z wolnymi rodnikami np. zaobserwowano wzrost syntezy katalazy. Dowiedziono działanie protekcyjne na DNA. Odnotowano także korzystny wpływ afzeliny na przeciwdziałanie skutkom narażenia na promieniowanie UV-B. W badaniach na myszach wykazano działanie antyastmatyczne przez zmniejszenie wytwarzania interleukin prozapalnych limfocytów T, a podnoszenie poziomu interferonu γ. Stwierdzono też wpływ afzeliny na zredukowanie poziomu hepatotoksycznej D-galaktozoaminy i poprawienie funkcji wątroby. Udowodniono jej skuteczne działanie na raka prostaty. Powoduje ona zatrzymanie cyklu komórkowego linii komórkowych, takich jak wrażliwe na androgeny komórki linii LNCaP i androgenozależne komórki linii PC-3. Po podaniu afzeliny dochodziło do inhibicji komórkowej i zablokowania cyklu komórkowego w fazie G0. W przypadku raka piersi doprowadzała komórki zmienione nowotworowo do apoptozy przy niskiej toksyczności dla zdrowych komórek. Wykazano in vitro działanie hamujące namnażanie się zarodźca malarii przez afzelinę. Przy działa hamująco na wzrost pałeczki ropy błękitnej (). Ma ona silniejszą aktywność antydrobnoustrojową od wolnego kemferolu, bez dołączonej reszty ramnozy. Działa również na bakterie .
Przypisy [zob. s. 317].
Kategoria:Flawonole Kategoria:Glikozydy flawonoidowe Kategoria:Polifenole