Karol Habsburg (ur. 14 września 1607 w Madrycie, zm. 30 lipca 1632 tamże) – infant Hiszpanii i Portugalii, arcyksiążę Austrii.
Urodził się jako drugi syn (piąte spośród ośmiorga dzieci) króla Hiszpanii i Portugalii Filipa III (w drugim z tych państw panował jako Filip II) i jego żony królowej Małgorzaty. Jego starszym bratem był kolejny król Hiszpanii i Portugalii Filip IV (w Portugalii jako Filip III).
Życiorys Urodził się w Madrycie, po nocnej podróży z San Lorenzo de El Escorial, ze względu na swój wątły wygląd został natychmiast ochrzczony w trybie nagłym i otrzymał imię Carlos. Jego uroczysty chrzest odbył się miesiąc później, w niedzielę 14 października, przez arcybiskupa Toledo, Bernardo de Rojas y Sandoval ; jego rodzicami chrzestnymi byli jego rodzeństwo, książę Filip i infantka Anna. Jego guwernantką była Leonor de Sandoval y Rojas, hrabina Altamira i siostra Francisco Gómeza de Sandoval y Rojas, faworyta Filipa III.
W lipcu 1621 roku jego nauczycielem został Alonso de Bracamonte y Guzmán, pierwszy hrabia Peñaranda de Bracamonte.
Po śmierci swego ojca Filipa III w 1621 r. i aż do narodzin swego bratanka, Baltazara Karola w 1629 r., piastował on pierwsze miejsce w linii sukcesji do tronu.
Niewiele brakowało, a objąłby tron w 1627 r., podczas gdy Filip IV bardzo ciężko chorował ale ostatecznie wyzdrowiał.
Od narodzin jego bratanka, księcia Baltazara Karola, jego rola polityczna, jeśli kiedykolwiek była znacząca, całkowicie zanikła. W 1629 roku on i jego siostra Maria Anna zostali chrzestnymi Baltazara Karola.
W kwietniu 1631 r. został mianowany wicekrólem i kapitanem generalnym Portugalii, Indii, Afryki i jej podboju, a także generalissimusem mórz, choć nigdy nie objął tego stanowiska.
Według ambasadora Republiki Weneckiej do Filipa IV, Alvise Mocenigo , Infante Don Carlos: „Jest tak powściągliwy w mowie i okazuje taką uległość bratu, od którego nigdy nie odstępuje, że jego hobby są nieznane. Ci sami arystokraci, którzy w jednym tygodniu służą królowi, w następnym służą księciu. Je z Jego Wysokością, podąża za nim wszędzie jak cień. Odchodzi od niego tylko wtedy, gdy król dokonuje przeglądu narad i spotyka się z hrabią-księciem. Krótko mówiąc, żyje w wiecznym więzieniu”.Uważany jest za jedną z najbardziej zagadkowych postaci tamtego okresu ze względu na swoją dziwną i być może patologiczną osobowość. Brytyjski historyk John Elliott twierdził, nie przedstawiając żadnych twardych dowodów, że Infante Don Carlos cierpiał na pewnego rodzaju upośledzenie umysłowe. Takie twierdzenia można zrozumieć, biorąc pod uwagę, że Carlos był przeszkodą dla faworyta swojego brata króla Filipa IV, hrabiego-księcia Gaspara Olivaresa. Nie dlatego, że stanowił bezpośrednie zagrożenie, ale ze względu na frakcje, które mogły powstać wokół niego, podsycane przez licznych wrogów króla.
Karol Habsburg przez większość życia był otoczony intrygami politycznymi ze względu na swoją pozycję w linii sukcesji tronu. Jego obecność na dworze generowała napięcia i tworzyła grupy opozycyjne, częściowo dlatego, że postrzegano go jako potencjalnego rywala dla dążących do władzy.
Z tego powodu hrabia-książę Gaspar Olivares starał się utrzymać go pod nadzorem za pośrednictwem sieci informatorów w służbie dworskiej, którzy dostarczali mu szczegółowych informacji o jego ruchach. Ponadto usiłował odizolować go od dworu, mianując go wicekrólem Portugalii, choć Karol nigdy nie objął tego stanowiska, prawdopodobnie z powodu trudności ze znalezieniem godnego zaufania ministra, który by mu towarzyszył.
Na próżno, gdyż ostatecznie w wewnętrznym kręgu Infanta uformowała się grupa opozycyjna, w skład której wchodzili admirał Kastylii, książę Medina de Rioseco i Antonio de Moscoso, obaj bliscy Karolowi. Grupa ta przyczyniła się do upadku Olivaresa, choć nie bezpośrednio poprzez Karola. Niemniej jednak zawsze wykazywał on niewielkie zainteresowanie sprawami politycznymi.
Jego wola była pod wpływem i manipulowana przez kilka postaci na dworze, takich jak Don Antonio de Moscoso, któremu udało się zdobyć jego zaufanie. Don Antonio, dążąc do zwiększenia swojej osobistej władzy i uzyskania większych wpływów, manipulował Infantem i nakłonił go do poparcia własnych interesów, a nawet faworyzując ambicje hrabiego - księcia Olivares, który pożądał kontroli nad dworem i decyzji dotyczących sukcesji. Ponadto inne postacie, takie jak Admirał, bliski przyjaciel Don Antonia, również były częścią tej sieci wpływów. W międzyczasie Infant, mimo że teoretycznie znajdował się w pozycji władzy, został uwikłany w machinacje dworzan wokół niego, będąc wykorzystywanym jako pionek w ich walkach o kontrolę polityczną.
Ta dynamika manipulacji i zależności spowodowała, że Karol nie był w stanie samodzielnie podejmować decyzji i stał się narzędziem interesów innych na dworze hiszpańskim.
W ciągu swego krótkiego życia odbył kilka podróży, towarzysząc swemu bratu królowi Filipowi IV; w 1624 roku udał się do Andaluzji , a w 1626 roku na kampanię w Aragonii. W kwietniu 1632 roku udał się także do Walencji i Barcelony.
Śmierć Karol Habsburg zmarł 30 lipca 1632 roku, dwa miesiące przed swoimi 25. urodzinami, po gwałtownej chorobie, która rozpoczęła się 24 lipca, prawdopodobnie na ospę. Zmarł w swoich komnatach w Madrycie z „ wielkim paraliżem ” . Jego ciało wystawiono na widok publiczny w dolnej galerii jego brata, Infanta Ferdynanda Habsburga.
Po jego śmierci poświęcono mu liczne wiersze pochwalne. Pisarz Francisco de Quevedo y Villegas zadedykował mu sonet zatytułowany „Tumule ku czci najjaśniejszego infanta Don Carlosa” : „Wśród moich ukoronowanych cieni, których strzeżesz, o chwalebny pomniku!, płomienie, teraz zimne popioły, zasługują na miejsce, na godną ozdobę. / Strzeż, o!, ich krótkich, nieszczęsnych dni w religijnym i wzniosłym uczuciu; skoro oni chowają naukę w prochu, swoją chwałę dla najwyższych monarchii. / Niech nie przejdzie tu żaden gość, który nie zna surowej sytuacji i który, w twardych kamieniach, oczami odczytującymi tytuł, / nie oklaskuje Don Carlosa i nie płacze nad nim, chyba że jest twardszy niż oni, kiedy nie czuje tego, co oni czują”.Pomimo negatywnej reputacji, która utrzymywała się przez lata, mówi się, że cieszył się wielką sympatią ludzi. Opisywany jako osoba o prostym i uprzejmym usposobieniu, szacuje się, że w jego pogrzebie wzięło udział nawet 800 osób, wyrażając swój smutek i podkreślając jego odwagę i hojność. Jerónimo Gascón de Torquemada wspomina w Gaçeta y nuevas de la Corte de España :„Jego śmierć była wspólnym smutkiem, bo tak młody i hojny książę mógł pokazać światu swój pełny potencjał, gdyby tylko pozwolono mu latać, bo nawet kamienie płakały nad tą stratą. Spoczywaj w pokoju, Amen.”Wspominają o nim także niepublikowane dokumenty dotyczące historii Hiszpanii „Wszędzie i w każdej prowincji błogosławiono osobę Infanta; a ponieważ nie możemy przewidzieć biegu życia, czy będzie długie, czy krótkie, kurczowo trzymając się tego, co obiecuje nam nadzieja, pilni obserwatorzy bohaterskich przedsięwzięć i losów, opierając się na pozorach i niezwykłym szczęściu książąt oraz dobrym wykorzystaniu ich skłonności, twierdzili, że będzie wielki i waleczny; a ponieważ był wspaniałomyślny, że zostanie panem świata, że dokona trudnych i zwycięskich czynów i że pozostanie w potomności na równi z Cezarem, swoim pradziadkiem, Karolem V.”Żył jako kawaler aż do śmierci, oddając się ulubionym rozrywkom: malarstwu i poezji.
Ikonografia W ciągu swego krótkiego życia (24 lata) jego postać była tematem kilku portretów dworskich, wśród których wyróżnia się portret pędzla Velázqueza. Portret ten został doceniony za umiejętność uchwycenia przez malarza złożonej psychologii niemowlęcia.
Genealogia
Przypisy
Bibliografia M - A - R - D - A - M ROYALTY (TRAVEL) GUIDE thepeerage.com GENEALOGY.EU
Kategoria:Habsburgowie Kategoria:Urodzeni w 1607 Kategoria:Ludzie urodzeni w Madrycie Kategoria:Zmarli w 1632 Kategoria:Następcy tronu