Google Lunar X Prize – konkurs zorganizowany przez X PRIZE Foundation i sponsorowany przez Google. Jego zwycięzcą miała zostać drużyna, która wykorzystując prywatne fundusze jako pierwsza umieści na powierzchni Księżyca łazik i zaprezentuje zrobione przez niego zdjęcia (oraz inne dane) przekazane na Ziemię. Konkurs został ogłoszony 13 września 2007 roku na łamach czasopisma „Wired” i anulowany w marcu 2018 z powodu niepowodzenia wszystkich drużyn.
Pula nagród Google Lunar X Prize wynosiła ponad 30 milionów dolarów. Celem konkursu, w którym brały udział zespoły finansowane niemal wyłącznie ze źródeł prywatnych (udział środków pochodzących z instytucji państwowych nie mogła przekroczyć 10%), było umieszczenie na powierzchni Księżyca łazika, który przejedzie ponad 500 metrów i prześle na Ziemię zdjęcia i wideo w wysokiej rozdzielczości. Pierwsza drużyna, która tego dokona miała otrzymać 20 milionów USD, druga 5 milionów USD. Główna nagroda miała zostać zmniejszona o 5 mln USD w przypadku, gdy przed uczestnikami na powierzchni Księżyca wyląduje pojazd rządowy, jednak ten punkt regulaminu został usunięty w 2013 roku w związku z planowanym lądowaniem na Księżycu chińskiego lądownika Chang’e 3.
Dodatkowe nagrody o wysokości od 1 do 4 mln USD można było zdobyć za szczególne osiągnięcia: łazik przejedzie ponad 5 kilometrów, dotrze do obiektów pozostawionych przez człowieka na Księżycu w XX wieku, potwierdzi obecność wody na powierzchni lub przetrwa noc księżycową. Ponadto w trakcie trwania konkursu przyznawane są nagrody Milestone Prizes drużynom, które zaprezentowały znaczący postęp w realizacji swoich projektów; do 2015 roku przyznano nagrody za 5,25 mln USD. Jeden z partnerów konkursu, Space Florida, ufundował nagrodę w wysokości 2 mln USD dla drużyny, która wystrzeli swój pojazd ze stanu Floryda.
Zgodnie z zasadami konkurs trwał do czasu rozdania wszystkich nagród lub do końca marca 2018 roku (początkowo miał to być koniec 2015 roku, lecz w grudniu 2014 termin przedłużono o rok, w maju 2015 o kolejny rok, a w sierpniu 2017 o 3 miesiące). Dodatkowym warunkiem było przedstawienie do końca 2015 roku przez co najmniej jedną z drużyn kontraktu na wystrzelenie skonstruowanego przez nią pojazdu; gdyby żadna z drużyn tego warunku nie spełniła, konkurs zostałby anulowany. Warunek ten spełniła w październiku 2015 drużyna SpaceIL.
Uczestnicy Rejestracja została zakończona 31 grudnia 2010 roku. 17 lutego 2011 roku opublikowano listę drużyn biorących udział w konkursie, obejmującą 29 zespołów.
Zespół Państwo Łazik Orbiter lub lądownik Link Odyssey Moon Międzynarodowy / MoonOne (M-1) Astrobotic Red Rover Team Italia AMALIA Next Giant Leap X Team FREDNET Międzynarodowy X ARCA European Lunar Lander European Lunar Explorer Moon Express MoonEx-1 STELLAR Stellar Eagle JURBAN JOLHT Independence-X Independence Lunar Rover – 1 (ILR-1) Omega Envoy SAGAN Synergy Moon Międzynarodowy Tesla Robotic Rover EuroLuna / / ROMIT SELENE / LuRoCa 1 Hakuto (wcześniej White Label Space) (wcześniej Japonia i ) Moonraker, Tetris Part-Time Scientists Asimov Jr. Jules Verne (lądownik) C-Base Open Moon c-rove Selenochod (Селеноход) Selenochod Barcelona Moon Team Mystical Moon Black Magic Rocket City Space Pioneers Space IL Sparrow – pojazd przemieszczający się za pomocą skoków Puli X SpaceMETA Plan B Plan B Penn State Lunar Lion The Lunar Lion Angelicvm Chile Dandelion TeamIndus ECA Team Phoenicia Storming the High Heavens
Jeszcze w roku 2011 z konkursu wycofały się drużyny: C-Base Open Moon, SELENE i Mystical Moon. W maju 2012 Moon Express poinformował o przejęciu drużyny Next Giant LeapMoon Express, Inc. Announces Acquisition of Next Giant Leap, LLC dostęp 2012-05-30., a w grudniu 2012 o przejęciu Rocket City Space Pioneers. W listopadzie 2012 drużyna Odyssey Moon dołączyła do SpaceIL. W 2013 z konkursu wycofały się drużyny Team Phoenicia, Team FREDNET, ARCA, Selenochod i JURBAN. W 2015 roku z listy aktywnych uczestników konkursu usunięto drużyny Penn State Lunar Lion i Barcelona Moon Team, tak więc w 2016 roku współzawodniczyło ze sobą 16 drużyn.
7 października 2015 izraelska drużyna SpaceIL poinformowała o podpisaniu kontraktu na lot jej pojazdu rakietą Falcon 9 firmy SpaceX w drugiej połowie 2017 roku. 8 grudnia 2015 pomyślnie zweryfikowano podpisany przez drużynę Moon Express kontrakt z firmą Rocket Lab na lot jej pojazdu rakietą Elektron w 2017 roku. Pozostałe drużyny musiały przedstawić podobne kontrakty do końca 2016 roku, by móc dalej brać udział w konkursie. Ostatecznie kontrakty na lot rakietą zdążyły przedstawić jeszcze trzy drużyny – Synergy Moon (rakieta NEPTUNE 8), TeamIndus (rakieta Polar Satellite Launch Vehicle) oraz Hakuto (wspólny lot z pojazdem TeamIndus), tak więc do ostatniego etapu konkursu zakwalifikowało się łącznie pięć zespołów.
W styczniu 2017 roku rozdzielono 1 milion dolarów nagrody Diversity Prize pomiędzy 16 drużyn, które brały udział w konkursie w 2016 roku.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Eksploracja Księżyca Lunar X Prize