thumb|240px|Chałwa z orzeszkami pistacjowymi Chałwa (pers. halva, sanskryt halawa, hebr. halwa, arab. halawi, tur. helva, gr. ) – wyrób cukierniczy z karmelu oraz miazgi nasion oleistych pochodzący z Iranu. Popularny w wielu innych rejonach świata – na Bałkanach, w krajach śródziemnomorskich i zachodniej Azji.
Istnieje bardzo wiele odmian chałwy, różniących się rodzajem użytych nasion np. sezam (Iran, Turcja, Lewant), mak, orzechy, nasiona słonecznika (Rosja, UkrainaPrzepis na chałwę), dodatkami (aromaty, bakalie) oraz konsystencją (chałwa krucha i półpłynna). Chałwa z południowej Azji zawiera kaszę mannę, odmiany śródziemnomorskie wytwarzane są głównie z nasion sezamu. Jedną z odmian chałwy indyjskiej (Gajjar Karrah) robi się z tartej marchwi, gotowanej w mleku z przyprawami Gajjar Karrah, czyli indyjska chałwa z marchwiKatarzyna Pospieszyńska: Przygoda Kulinarna, Spółka Wydawniczo Księgarska Warszawa Wydanie I 1987 r. Wydanie II 1991 r. ISBN 83-85004-89--0.
Przy produkcji niektórych gatunków chałwy dla ułatwienia spienienia masy karmelowej stosowany jest ekstrakt z mydlnicy lekarskiej. Ze względu na zawartość w nim trujących saponin zawierające go produkty były zakazane na terenie UE. Po interwencji Turcji, jednego z ważnych eksporterów chałwy, dopuszczono na rynki europejskie turecką chałwę z niewielką zawartością ekstraktu z mydlnicy, jako tradycyjny produkt regionalnyBayerisches Landesamt für Gesundheit und Lebensmittelsicherheit, Jahresbericht 2008 s.65 (pdf).
Podobnymi do chałwy produktami są hiszpańskie słodycze, o tradycji sięgającej prawdopodobnie czasów podboju mauretańskiego – Turrón.
Dzięki temu, że przygotowywana jest z nasion roślin oleistych zawiera wiele witamin i składników odżywczych. Główną wartością chałwy jest błonnik pokarmowy, który poprawia trawienie i wchłanianie składników odżywczych. Jest znaczącym źródłem białek, przeciwutleniaczy i pierwiastków śladowych. Jest bogata w witaminy E, B1, B3, B9, B2, a także w magnez, fosfor, żelazo, selen, cynk, wapń, miedź, potas i sód. Chałwy nie należy spożywać za dużo, ponieważ blisko jedna trzecia jej wagi to tłuszcze.
Od chałwy pochodzi nazwa gatunku chrząszcza Marcepania halva.
Przypisy
Literatura Stanisław Melion: Wyrób chałwy, Państwowe Wydawnictwa Techniczne, Warszawa, 1954 Katarzyna Pospieszyńska: Przygoda Kulinarna, Spółka Wydawniczo Księgarska Warszawa Wydanie I 1987 r. Wydanie II 1991 r. ISBN 83-85004-89--0
Kategoria:Desery Kategoria:Potrawy z sezamu Kategoria:Kuchnia bałkańska Kategoria:Kuchnia bułgarska Kategoria:Kuchnia turecka Kategoria:Kuchnia egipska Kategoria:Słodycze