Krzyż Zasługi Obrońców lub Krzyż „Aizsargów” (łot. Aizsargi Nopelnu krusts) – odznaczenie przyznawane w okresie międzywojennym zasłużonym członkom łotewskiej ochotniczej formacji obrony terytorialnej Aizsargi i innym osobom, które wniosły znaczący wkład na polu obrony terytorialnej i utrzymania porządku w Republice Łotewskiej.
Historia odznaczenia Pomysł ustanowienia odznaczenia przyznawanego za zasługi dla obrony terytorialnej kraju powstałej w 1919 ochotniczej zbrojnej formacji Aizsargi zrodził się w 1924, ale samo odznaczenie zostało ustanowione dopiero w trzy lata później. biblioteka.tukums.lv (dostęp 5.XII.2010) i było przyznawane za szczególny wysiłek zbrojny członków organizacji Aizsargi w obronie Łotwy podczas walk z sowietami w wojnie w latach 1918-1920, a także za wkład w utrzymaniu porządku w kraju w okresie po zakończeniu wojny. Odznaczenie nadawane było przez prezydenta Łotwy do 20 marca 1939Kristīne Ducmane: Decorations of the Republic of Latvia 1918-1940, Ryga 1993, str. 45.
Opis odznaczenia Krzyż w kształcie swastyki wykonany był w Rydze przez grawera W. Millersa ze srebra próby 875. Miał wymiary 40x40 mmKristīne Ducmane: Decorations of the Republic of Latvia 1918-1940, Ryga 1993, str. 46. Na awersie krzyża wypełnionego białą emalią przedstawiony był romb wypełniony wiśniową emalią z dłonią trzymającą uniesiony do góry nagi miecz. Pomiędzy ramionami krzyża znajdował się wieniec dębowy wypełniony zieloną emalią. Rewers krzyża był zupełnie gładki i pozbawiony jakichkolwiek elementów poza umieszczonym na dolnym ramieniu oznaczeniem próby srebra i nazwiskiem grawera: V. MILLERS/RĪGA. Wstążka orderu – o szerokości 35 mm – wykonana z mory w kolorze białym z dwoma żółtymi paskami umieszczonymi symetrycznie po prawej i lewej stronie umieszczonych w samym środku wstążki dwu pasków w kolorze wiśniowym, tworzących flagę łotewską.
Odznaczeni W sumie odznaczono około 1 tys. osób.
Przypisy
Bibliografia Kristīne Ducmane: Apbalvojumi Latvijas Republikā 1918-1940 -Decorations of the Republic of Latvia 1918-1940, Ryga 1993, Wiesław Bończa-Tomaszewski: Kodeks orderowy. Warszawa, 1939, s. 401 Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych nr 2/1936, s. 22
Linki zewnętrzne (łot.)
Medal