Moore Town – osada na Jamajce, ok. 16 km na południe od Port Antonio, jedna z kilku osad założonych w XVIII wieku po przyznaniu autonomii Maroons – byłym niewolnikom zaangażowanym w wieloletni konflikt zbrojny z kolonizatorami i plantatorami brytyjskimi.
W 2003 roku dziedzictwo Maroons w Moore Town zostało uznane za arcydzieło ustnego i niematerialnego dziedzictwa ludzkości, a w 2008 roku wpisane na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.
Geografia Moore Town położone jest we wschodniej, górzystej części Jamajki, ok. 16 km od Port Antonio. Miejscowość skoncentrowana jest wzdłuż jednej ulicy biegnącej wzdłuż rzeki Wildcane River.
Historia Moore Town zostało założone w 1739 roku na mocy traktatu pokojowego kończącego konflikt zbrojny pomiędzy kolonizatorami brytyjskimi a byłymi niewolnikami tzw. Maroons walczącymi o autonomię. Według legendy miejscowość została założona przez Nanny – przywódczynię Maroons o statusie bohaterki narodowej Jamajki, której grób („Bump Grave”) znajduje się w Moore Town, które co roku w październiku organizuje obchody ku jej czci.
Nazwa Maroons pochodzi od hiszpańskiego cimarrón (pol. dziki) i stosowana była na Karaibach jako określenie niewolników zbiegłych z plantacji.
Pierwszymi Maroons na Jamajce byli prawdopodobnie Tainowie zbiegli z niewoli hiszpańskiej. Większa grupa Maroons – 1500 osób pochodzenia afrykańskiego – została uwolniona przez Hiszpanów w 1655 roku po zajęciu wyspy przez Brytyjczyków. Maroons osiedlili się w górach i wkrótce rozpoczęli walkę z nowymi kolonizatorami. Na początku XVIII wieku Maroons kontrowali znaczną część wschodniej Jamajki, utrzymując dobrze zorganizowane grupy zbrojne i prowadząc wieloletnie działania zbrojne przeciwko kolonizatorom i plantatorom brytyjskim – pierwsza wojna Maroons trwała prawie dwadzieścia lat (1720–1739). W 1738 roku podpisano pierwszy traktat pokojowy z przywódcą Leeward Maroons na zachodzie a w 1739 z przywódcą Windward Maroons na wschodzie wyspy. Traktaty gwarantowały wolność, nadawały Maroons ziemię i autonomię.
Do dziś Moore Town ma semi-autonomiczny status. Jest zarządzane jest przez radę złożoną z 24 członków wybieranych w wyborach, której przewodniczy „pułkownik”, a lokalna społeczność stosuje własny system wspólnego użytkowania ziemi uprawnej. Od 1995 roku na czele rady stoi pułkownik Stirling.
Dziedzictwo Maroons Maroons wywodzili się z różnych regionów Afryki zachodniej i środkowej, odmiennych językowo i kulturowo. W Moore Town połączyli różne tradycje kulturowe, tworząc nowe wspólne obrzędy religijne i zwyczaje – tzw. Kromanti. Obrzędy Kromanti obejmują tańce, pieśni i charakterystycznej gry na bębnach stosowanej dla przywoływania duchów przodków. Podczas obrzędów używany jest język Kromanti – rodzaj kreolskiego na bazie angielskiego z elementami dialektu akan używany do celów religijnych. Ponadto Maroons rozwinęli unikalny sposób komunikacji przy użyciu dźwięków wydobywanych podczas gry na rogu krowim nazywanym abeng, a każdy Maroon miał swój własny indywidualny rodzaj melodii.
W 2003 roku dziedzictwo Maroons w Moore Town zostało uznane za Arcydzieło Ustnego i Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości, a w 2008 roku wpisane na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Miasta na Jamajce Kategoria:Obiekty z listy niematerialnego dziedzictwa UNESCO