thumb|Wyrównane wierzchowiny grzbietowe widziane z Hali na Małej Raczy Grupa Wielkiej Raczy lub Pasmo Wielkiej Raczy – pasmo górskie w południowo-zachodniej części Beskidu Żywieckiego, na pograniczu polsko-słowackim, o charakterystycznym, widlastym układzie grzbietów. Najwyższymi szczytami są Wielka Racza (1236 m) i Wielka Rycerzowa (1226 m). W publikacjach turystyczno-krajoznawczych bywa określane jako tzw. Worek Raczański, a w geograficznej literaturze naukowej – jako region o nazwie Beskid Żywiecko-Kisucki.
Topografia Grupa obejmuje fragment głównego wododziałowego grzbietu karpackiego wraz z jego bocznymi odnogami, stanowiącego jednocześnie granicę polsko-słowacką pomiędzy przełęczami Zwardońską (675 m) i Glinką (845 m). Przełęcz Zwardońska oddziela Grupę Wielkiej Raczy od obniżenia tzw. Bramy Koniakowskiej, za którą rozpościera się Beskid Śląski, przełęcz Glinka stanowi rozgraniczenie z Grupą Pilska. Główny grzbiet Grupy Wielkiej Raczy z perspektywy lotu ptaka nakreśla kształt szerokiej litery „U” otwartej ku północy, gdzie zamykają go doliny Soły i Wody Ujsolskiej (zlewnia Wisły). Granicę południowo-wschodnią stanowią doliny Kisucy i jej dopływów – Skaliczanki i Bystrzycy, a południowo-zachodnią – doliny Białej Orawy i jej dopływu Klinianki (zlewnia Dunaju).
Z Przełęczy Zwardońskiej grzbiet główny kieruje się na południe i przez Kikulę (1087 m) dochodzi na Wielką Raczę (1236 m) i Orło (1119 m). Stąd odbija na wschód i mijając przełęcz Śrubitę (980 m) osiąga kulminacje Bani (1124 m) i Wielkiej Rycerzowej (1226 m). Następnie, dalej na wschód, schodzi na siodło Przysłopu (940 m) i przebiega garbem Beskidu Bednarów (1093 m), wznosząc się na niższy wierzchołek Oszusa (1147 m). Tu skręca na północ i przez kilka niewyraźnych wzniesień, m.in. Solisko (1031 m), obniża się stopniowo ku przełęczy Glinka. Od głównego grzbietu odchodzą rozległe ramiona boczne m.in. Oźnej (952 m), Bendoszki Wielkiej (1141 m) i Muńcuła (1165 m), co tworzy z Grupy Wielkiej Raczy jako całości charakterystyczny, widlasty układ grzbietów. Odcinek grzbietu głównego od Przysłopu po Glinkę bywa niekiedy wyróżniany jako odrębna Grupa Oszusa.
Opis pasma Wierzchowiny mają tu stosunkowo wyrównany przebieg, choć stoki bywają strome. Obszar jest w większości pokryty lasami, przy czym naturalne siedliska bukowo-jodłowe z domieszką świerka zostały silnie zaburzone przez działalność człowieka i obecnie przeważają drzewostany świerkowe, umożliwiające szybszy pozysk drewna. Fragmenty naturalnych lasów zachowały się w kilku rezerwatach (m.in. Śrubita, Dziobaki, Muńcoł). Z wielkoobszarowych form ochrony przyrody funkcjonuje polski Żywiecki Park Krajobrazowy i jego słowackie odpowiedniki – Obszar Chronionego Krajobrazu „Kysuce” i Obszar Chronionego Krajobrazu „Horná Orava”. Sieć szlaków turystycznych jest dobrze rozbudowana, występują liczne schroniska (m.in. na Wielkiej Raczy, Przegibku, Hali Rycerzowej). Ważniejsze okoliczne miejscowości to: Rajcza, Ujsoły, Zwardoń, Czadca, Krasno nad Kisucą, Orawska Leśna.
Przypisy