Małgorzata Dąbrowska (ur. 11 stycznia 1956 w Łodzi) – polska historyk, mediewista, bizantynolog, profesor zwyczajny, nauczyciel akademicki Uniwersytetu Łódzkiego.
Życiorys Absolwentka studiów historycznych Uniwersytetu Łódzkiego. Praca magisterska (Marian Henryk Serejski jako mediewista) pod kierunkiem Bogumiła Zwolskiego. Uczennica Haliny Evert-Kappesowej. Doktorat na UŁ – Stanowisko Ludwika Świętego w konflikcie Michała Paleologa z Karolem Andegaweńskim (25 IV 1985). Habilitacja na w Instytucie Historii UŁ Łacinniczki nad Bosforem. Małżeństwa bizantyńsko-łacińskie w cesarskiej rodzinie Paleologów (XIII–XV wiek) – 19 grudnia 1996 (recenzenci: Waldemar Ceran, Ihor Ševčenko, Oktawiusz Jurewicz, Maciej Salamon)W informacjach na stronie Katedry Historii Bizancjum http://www.bizancjum.uni.lodz.pl/index.php?strona=prace brak informacji o M. Salamonie.. Od 2016 profesor nauk humanistycznych.
W latach 1978–1985 asystent w Zakładzie Historii Powszechnej Starożytnej i Średniowiecznej UŁ. Od 1985 do 2001 adiunkt w Zakładzie Historii Powszechnej Starożytnej i Średniowiecznej UŁ (w 1992 przemianowanego na Zakład Historii Bizancjum). Od 2001 profesor nadzwyczajny UŁ. Od 2005 kierownik Zakładu Historii Średniowiecznej Europy Zachodniej i Lewantu UŁ. Od 2018 profesor zwyczajny. Do przejścia na emeryturę w 2023 pracownik Katedry Historii Średniowiecznej UŁ.
W latach 1998–1999 pracowała też w Filii w Piotrkowie Trybunalskim Akademii Świętokrzyskiej im. Jana Kochanowskiego. W latach 2005–2008 była profesorem wizytującym w Rice University w Houston w Teksasie (jako stypendysta Fundacji Kościuszkowskiej dla nauczania historii i literatury polskiej), a w semestrze letnim 2013/2014 – w Instytucie Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego.
Wielokrotnie przebywała na stypendiach i stażach naukowych m.in.: rządu francuskiego w Paryżu, w College de France (1989), programu TEMPUS w Tesalonice (1992) i na Uniwersytecie Paris I-Sorbonne (1996), Fundacji Lanckorońskich w King's College w Londynie (1999), Stypendium Fundacji Kościuszkowskiej w Bibliotece Uniwersytetu Harvarda – Dumbarton Oaks w Waszyngtonie (2000), Visiting Fellow w All Souls College w Oksfordzie (2001). Uczestnik kongresów bizantynologicznych: XVIII w Moskwie (1991)L’Éthos de la famille de la cour impériale des Paléologues selon le témoignage de Théodore de Montferrat, [w:] XVIII Международный Конгресс Византинистов. Резюме сообщений (8–15 Августа 1991), Московский Государсвенный Университет им. М.В. Ломоносова, t. 1: A-K, Москва 1991, s. 265–266., XIX w Kopenhadze (1996)From Poland to Tenedos. The project of using the Teutonic Order in the fight against the Turks after the fall of Constantinople, [w:] Byzanz und Ostmittelauropa 950–1453. Beiträge zu einer Table Ronde des XIX. International Congress of Byzantine Studies (Copenhagen 1996), hrsg. von G. Prinzing – M. Salamon, Mainzer Veröffentlichungen zur Byzantinistik 3, Wiesbaden 1999, s. 165–176., XX w Paryżu (2001)Byzance dans la conscience des Polonais. Sources de stéréotypes, [w:] XXe Congrès International des Études Byzantines (Collège de France – Sorbonne, 19–25 août 2001), Pré-Actes, II: Tables rondes, Paris 2001, s. 319., XXI w Londynie (2006). Prowadzi badania nad Bizancjum okresu Paleologów (XIII–XV w.).
Główne zainteresowania badawcze: Bizancjum a Zachód w XIII–XV w. Małżeństwa cesarskie w późnym Bizancjum Naturalne dzieci cesarzy bizantyńskich Rywalizacja Paleologów i Kantakuzenów Trapezunt i świat pontyjski Królestwo Polskie i Cesarstwo Bizantyńskie w XIV–XV w. Oskar Halecki jako historyk unii kościelnej i dyplomata Percepcja Bizancjum w Polsce Współczesna historia i kultura polska
Członek: Polskiego Towarzystwa Historycznego – Oddział Łódzki (od 1978), Komisji Bizantynologicznej PAN afiliowanej przy Association Internationale des Études Byzantines (od 1986), British Society for the Promotion of Byzantine Studies (od 1989), Stałego Komitetu Mediewistów Polskich (od 2001), Łódzkiego Towarzystwa Naukowego (od 2001), Polska Akademia Nauk – Oddział Łódzki (od 2001), Stowarzyszenia Przyjaciół Okrętu „Błyskawica” (od 1991), członek Rady Collegium Artium (od 2008), członek Rady Naukowej Instytutu Historii PAN w Warszawie (kadencja 2015 -2018), członek Rady Redakcyjnej pisma „Collectanea Philologica”. Od 2016 jest członkiem Komitetu Nauk Historycznych PAN.
Była promotorką doktoratu honorowego nadanego Krzysztofowi Zanussiemu przez Uniwersytet Łódzki w 2013. Weszła w skład komitetu wspierającego kandydaturę Karola Nawrockiego na prezydenta RP w wyborach w 2025.
Nagrody Nagroda J.M. Rektora UŁ za książkę Bizancjum, Francja i Stolica Apostolska w drugiej połowie XIII wieku (1987). Nagroda Łódzkiego Oddziału PAN dla młodych, wyróżniających się pracowników nauki (1991). „Profesor na piątkę z plusem” – tytuł przyznany przez Duszpasterstwo Akademickie „Węzeł” (1997). Nagroda Ministra Edukacji za książkę Łacinniczki nad Bosforem. Małżeństwa bizantyńsko-łacińskie w cesarskiej rodzinie Paleologów (XIII–XV w.) (1998). Nagrody J.M. Rektora UŁ, indywidualne, stopnia drugiego, za osiągnięcia dydaktyczno-wychowawcze (1988, 1994, 1996, 1999).
Publikacje Książki, skrypty i przekłady Bizancjum, Francja i Stolica Apostolska w drugiej połowie XIII wieku, Łódź: Wydawnictwo UŁ 1986. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Historica 27 linkRecenzje: Věra Hrochová, „Byzantinoslavica” 49 (1988), z. 1, s. 291–293; Piotr Krupczyński, „Byzantinische Zeitschrift” 82 (1989), s. 291–293; Jerzy Strzelczyk, „Deutsches Archiv für Erforschung des Mittelalters” 44 (1988), s. 646.. Łacinniczki nad Bosforem. Małżeństwa bizantyńsko – łacińskie w cesarskiej rodzinie Paleologów (XIII-XV w.), Łódź: Wydawnictwo UŁ 1996Recenzje: Waldemar Ceran, „Piotrkowskie Zeszyty Historyczne” 2 (2000), s. 397–402; Maciej Salamon, „Byzantinoslavica” 57 (1996), s. 409–412; Teresa Wolińska, „Byzantiaka” 11 (1997), s. 527–529.. (współautor) Disce puer. Podręcznik do łaciny średniowiecznej, red. Dariusz Gwis i Elżbieta Jung-Palczewska, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN 2000. (przekład i Posłowie, s. 273–275) Cyril Mango, Historia Bizancjum, Gdańsk: Marabut 1997 (wyd. 2 – 2002). (przekład i Posłowie, s. 135–138) Donald M. Nicol, Konstantyn XI. Ostatni cesarz Rzymian, Gdańsk: Marabut 2004. (kompletna rewizja tłumaczenia) Steven Runciman, Nieszpory Sycylijskie. Dzieje świata śródziemnomorskiego w drugiej połowie XIII wieku, Katowice: „Książnica” 1997 (wyd.2 – 2007). (przekład) Ameryka, [w:] Cywilizacje starożytne, red. Artur Cotterell, red. nauk. wyd. pol. Waldemar Ceran, Łódź: Wydawnictwo Łódzkie 1990, s. 340–380 (wyd. 2 – Łódź: PRO-media CD 1996). (przekład) Oceania, [w:] Artur Cotterell, Słownik mitów świata, Łódź: Wydawnictwo Łódzkie 1993, s. 380–424 (wyd. 2 – Katowice: „Książnica” 1996, wyd. 3 – 2001, wyd. 4 – 2006). Let the witnesses speak… Contemporary Polish and Central European Politics and Culture, National Archive Publishing Company, XanEdu, Rice University, Houston, TX, 2007. Enough Questions, Enough Answers. Modern Polish poetry in Translation, National Archive Publishing Company, XanEdu, Rice University, Houston, TX 2007. Polish Drama in Translation, National Archive Publishing Company, XanEdu, Rice University, Houston, TX, 2006. Krzysztof Zanussi’s Cinema, Central and eastern European Film, National Archive Publishing Company, XanEdu, Rice University, Houston,TX 2006, 2007, 2008. The Voice of Byzantium. Byzantium and the Slavs, National Archive Publishing Company, XanEdu, Rice University, Houston, TX 2008. (redakcja) Oskar Halecki i jego wizja Europy, red. Małgorzata Dąbrowska, t. 1–3, Warszawa–Łódź: Instytut Pamięci Narodowej 2012–2014. Drugie oko Europy. Bizancjum w średniowieczu, Wrocław: Wydawnictwo Chronicon 2015 linkRecenzja: Michał Kozłowski, „Vox Patrum” 37 (2017), t. 68, z. 2, s. 641–647 .. (redakcja) Kazimierz Zakrzewski. Historia i polityka, red. Małgorzata Dąbrowska, Warszawa–Łódź: Instytut Pamięci Narodowej-Uniwersytet Łódzki 2015Recenzja: Piotr Kochanek, „Vox Patrum” 37 (2017), t. 68, z. 2, s. 658–668.. (redakcja) Stanisław Kościałkowski pamięci przywrócony, red. Małgorzata Dąbrowska, Warszawa–Łódź: Instytut Pamięci Narodowej-Uniwersytet Łódzki 2016. The Hidden Secrets. Late Byzantium in The Western and Polish Context, Łódź: Wydawnictwo UŁ 2017 http://dspace.uni.lodz.pl:8080/xmlui/bitstream/handle/11089/21917/%5B1%5D-319_Dabrowska_The%20Hideen%20Secrets.pdf?sequence=1&isAllowed=yRecenzja: Michał Kozłowski, „Rocznik Łódzki” 66 (2017), s. 207–212 .. (redakcja) Henryk Paszkiewicz wydobyty z zapomnienia, red. Małgorzata Dąbrowska, Warszawa–Łódź: Instytut Pamięci Narodowej-Uniwersytet Łódzki 2018.
Artykuły Sprawozdanie z posiedzenia Komisji Bizantynologicznej Komitetu Nauk o Kulturze Antycznej PAN poświęconego pamięci profesor doktor Haliny Evert-Kappesowej (7 XII 1985), „Rocznik Łódzki” 36 (1986), s. 310–312. XXII Sympozjum Bizantynologiczne w Nothingham, „Kwartalnik Historyczny” 95 (1988), z. 2, s. 255–288. L’attitude probyzantine de Saint Louis et les opinions des sources francaises concernant cette question, „Byzantinoslavica” 50 (1989), z. 1, s. 11–23. Międzynarodowe sympozjum bizantynologiczne w Bechynî, „Kwartalnik Historyczny” 98 (1991), z. 2, s. 142–144 [10–15 IX 1990. Temat: Bizancjum i jego sąsiedzi od połowy IX do XII wieku]. Fałszywy patriarcha Konstantynopola i prawdziwy cesarz Bizancjum w Paryżu u schyłku XIV wieku, „Acta Universitatis Lodziensis, Folia Historica”, 44 (1992), s. 75–90. Paul Emile Lemerle (22 IV 1903 – 17 VII 1989), „Eos” 80 (1992), z. 1, s. 167–169. Bizantynistyka coraz atrakcyjniejsza, „Kronika” rozmawia z profesorem Anthony Bryerem z Uniwersytetu w Birmingham, „Kronika. Pismo Uniwersytetu Łódzkiego”, nr 6 (20), listopad 1993, s. 29–31. Francja i Bizancjum w okresie wielkiej schizmy zachodniej, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Historica” 48 (1993), s. 127–141. Peter of Cyprus and Casimir the Great in Cracow, „Byzantiaka” 14 (1994), s. 257–267 link. Dekadencja Bizancjum i losy spadku po Drugim Rzymie, „Znak” nr 466, marzec 1994, s. 23–29 https://www.opoka.org.pl/biblioteka/I/IH/dekadencja_bizancjum.html Byzantine Studies Abroad – Poland, „Bulletin of British Byzantine Studies” 20 (1994), s. 83–85. (współautor: Maciej Salamon) Sprawozdanie z XVIII Międzynarodowego Kongresu Bizantynistów w Moskwie, „Studia Źródłoznawcze”, 25 (1994), s. 151–152. “Cantacuzene – The Wolf” or Matthias Stryjkowski’s Recollection of Byzantium, „Byzantinoslavica” 56 (1995), s. 257–267. Być piękną w Bizancjum, „Mówią Wieki” (1996), z. 7, s. 7–10. Sophia of Montferrat or the History of One Face, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Historica” 56 (1996), s. 159–171. Hexamilion i Warna, „Balcanica Posnaniensia. Acta et studia” VIII (1997), s. 61–70. Jan V Paleolog, [w:] Encyklopedia katolicka, t. 7: Ignoratio elenchi-Jędrzejów, pod red. Stanisława Wielgusa, Jerzego Duchniewskiego, Mirosława Daniluka, Stanisława Fity, Jerzego Misiurka, Mariana Ruseckiego, Antoniego Stępnia, Anzelma Weissa, Lublin: TNKUL 1997, k. 874–875. Jan VIII Paleolog, [w:] Encyklopedia katolicka, t. 7: Ignoratio elenchi-Jędrzejów, pod red. Stanisława Wielgusa, Jerzego Duchniewskiego, Mirosława Daniluka, Stanisława Fity, Jerzego Misiurka, Mariana Ruseckiego, Antoniego Stępnia, Anzelma Weissa, Lublin: TNKUL 1997, k. 876. Uzun Hasan’s Project of Alliance with the Polish King (1474), [w:] Melanges d’histoire offerts a Oktawiusz Jurewicz a l’occasion de son soixante – dixieme anniversaire, Łódź 1998, Byzantina Lodziensia III, s. 171–185 link. From Poland to Tenedos. The Project of Using the Teutonic Order in the Fight against the Turks after the Fall of Constantinople, [w:] Beiträge zu einer Table Ronde des XIX International Congress of Byzantine Studies (Copenhagen 1996), hrsg. von Günter Prinzing, Maciej Salamon, Wiesbaden 1999, s. 165–176 link. Despotat Epiru w świetle najnowszych badań historycznych, „Balcanica Posnaniensia. Acta et studia” 10 (1999), s. 77–99.