Kalevi Aho (ur. 9 marca 1949 w Forssa) – fiński kompozytor i pedagog.
Życiorys Edukację muzyczną rozpoczął w wieku 10 lat od nauki gry na skrzypcach, w rodzinnym Forssa, na południu Finlandii. Już wtedy podejmował pierwsze próby kompozytorskie. W 1968 wyjechał do Helsinek by kontynuować naukę gry na skrzypcach i studiować kompozycję w Akademii Sibeliusa pod kierunkiem Einojuhaniego Rautavaary. Dyplom otrzymał w 1971. Następnie przez rok (1971–1972) kontynuował studia kompozytorskie w Staatliche Hochschule für Musik und darstellende Kunst w Berlinie u Borisa Blachera.
W latach 1974–1988 wykładał muzykologię na Uniwersytecie Helsińskim, a w latach 1988–1993 piastował stanowisko profesora kompozycji w Akademii Sibeliusa. W 1992 został kompozytorem-rezydentem Orkiestry Symfonicznej Lahti. Dyrygent Osmo Vänskä wraz z tą orkiestrą nagrał wiele jego ówczesnych kompozycji. W 1993 zdecydował się zrezygnować z dalszej działalności pedagogicznej i całkowicie poświęcić się twórczości kompozytorskiej.
W 1994 otrzymał 15-letnie stypendium twórcze od rządu fińskiego.
Twórczość W swojej twórczości Aho preferuje wielkie formy orkiestrowe – symfonie, koncerty. Komponuje też opery, utwory kameralne i instrumentalne. Jego utwory z tych czasów wykazują powiązania z neoklasycyzmem jak np. wykorzystanie kontrapunktu (głównie fugi) i stylizacje na starsze formy, takie jak walc. W następnej dekadzie komponował w stylach modernistycznym oraz postmodernistycznym. Użycie przez niego ironii oraz zestawienie kontrastujących nastrojów, stylów muzycznych i gatunków jest porównywane do twórczości Gustava Mahlera i Alfreda Sznitke. W twórczości widać również wpływy Einojuhaniego Rautavaary i Dmitrija Szostakowicza.
Nagrody i wyróżnienia 1974 – Leonie Sonning Prize (Dania) 1990 – Henrik Steffens Prize (Niemcy) 1996 – Nagroda Flisaka – III Międzynarodowy Festiwal Muzyki i Sztuki Krajów Bałtyckich „Probaltica” w Toruniu 2015 – ECHO Klassik Award (Concert Recording of the Year) – za Koncert na theremin i Koncert na róg
Kompozycje (na podstawie źródeł)
Opery Avain (The Key) – monolog dramatyczny na baryton, zespół kameralny i orkiestrę (1979) Hyönteiselämää (Insect Life) (1987) Salaisuuksien krija (The Book of Secrets) (1998) Ennen kuin me kaikki olemme hukkuneet (Before We Are All Drowned) (1999)
Symfonie Symfonia nr 1 (1969) Symfonia nr 2 (1970/1995) Symfonia nr 3, symfonia koncertująca na skrzypce i orkiestrę (1973) Symfonia nr 4 (1973) Symfonia nr 5 (1976) Symfonia nr 6 (1980) Symfonia nr 7 Insect Symphony (1988) Symfonia nr 8, na organy i orkiestrę (1993) Symfonia nr 9, symfonia koncertująca na puzon i orkiestrę (1994) Symfonia nr 10 (1996) Symfonia nr 11, na 6 perkusjonistów i orkiestrę (1998) Symfonia nr 12 Luosto, na 2 orkiestry (2002-2003) Symfonia nr 13 Symphonic Characterizations (2003) Symfonia nr 14 Rituals, na darbukę, djembe, gongi i orkiestrę kameralną (2007) Symfonia nr 15 (2010)
Koncerty Koncert skrzypcowy (1981) Koncert wiolonczelowy (1984) Koncert fortepianowy nr 1 (1989) Koncert na tubę (2001) Koncert fortepianowy nr 2 (2002) Koncert na flet (2002) Koncert na 2 wiolonczele i orkiestrę (2003) Koncert na fagot (2004) Koncert na kontrafagot (2005) Koncert klarnetowy (2005) Koncert na kontrabas (2005) Koncert skrzypcowy (2006) Koncert obojowy (2007) Kellot (The Bells}, koncert ma kwartet saksofonowy i orkiestrę (2008) Koncert na puzon (2010) Koncert na perkusję (2010) Koncert na trąbkę (2011) Koncert na róg i orkiestrę kameralną(2011) Acht Jahreszeiten (Eight Seasons), koncert theremin i orkiestrę kameralną (2011)
Utwory orkiestrowe Symfonia kameralna nr 1 na 20 smyczków (1976) Symfonia kameralna nr 2 na 20 smyczków (1992) Symfonia kameralna nr 3, na saksofon altowy i 20 smyczków (1996) Hiljaisuus (Silence) (1982) Paloheimo Fanfare (1989) Pergamon na 4 grupy instrumentów, 4 głosy recytujące i organy elektryczne (1990) Syvien vesien juhla {The Rejoicing of the Deep Waters) (1995) Tristia fantazja na orkiestrę dętą (1999) Hommage à Uuno Klami (Symphonic Dances) (2001) Louhi (2003) Lamu na instrumenty dęte blaszane (2008) Minea (2008)
Utwory kameralne Trio na klarnet, altówkę i fortepian (2006) Kwartet smyczkowy nr 1 (1967) Kwartet smyczkowy nr 2 (1970) Kwartet smyczkowy nr 3 (1971) Kimasen lento (Kimanen's Flight) na kwartet smyczkowy (1998) Kwartet smyczkowy nr 1 (1967) Kwartet smyczkowy nr 2 (1970) Kwartet smyczkowy nr 3 (1971) Kwartet na flet, saksofon, gitarę i perkusję (1982) Kwartet smyczkowy Kimasen lento (Kimanen's Flight) (1998) Lamento na 2 skrzypiec i 2 altówki (2001) Kwartet HAHE na 4 wiolonczele (2008) Kwintet obojowy (1973) Kwintet fagotowy (1977) Kwintet na flet, obój i trio smyczkowe (1977) Kwartet na flet, saksofon, gitarę i perkusję (1982) Kwintet na saksofon, fagot, altówkę, wiolonczelę i kontrabas (1994) Kwintet klarnetowy (1998) Kwintet na flet, skrzypce, 2 altówki i wiolonczelę (2000) Kwintet na instrumenty dęte (2006) Kwintet smyczkowy Hommage à Schubert (2009)
oraz kompozycje na instrumenty solowe, utwory wokalnych i in.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Absolwenci Akademii Sibeliusa Kategoria:Artyści związani z Helsinkami Kategoria:Fińscy kompozytorzy operowi Kategoria:Fińscy pedagodzy muzyczni Kategoria:Urodzeni w 1949