Mergus – rodzaj ptaków z podrodziny kaczek (Anatinae) w obrębie rodziny kaczkowatych (Anatidae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce Północnej i Południowej oraz Eurazji.
Morfologia Długość ciała 49–72 cm, rozpiętość skrzydeł 70–97 cm; masa ciała samców 700–2100 g, samic 600–1700 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1758 roku szwedzki przyrodnik Karol Linneusz w 10. wydaniu Systema Naturae, publikacji własnego autorstwa poświęconej systematyce zwierząt. Gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie) szlachar (M. serrator).
Etymologia Mergus: ‘rodzaj ptaka wodnego’, dalej niezidentyfikowanego, wspomnianego przez Pliniusza, Terencjusza Warrona i poetę Horacego, od mergere ‘zanurzyć się’. Merganser: średniowiecznołac. Merganser ‘nurogęś’, od łac. mergus ‘rodzaj ptaka wodnego’, od mergere to ‘zanurzyć się’; anser, anseris ‘gęś’ (por. epitet gatunkowy Mergus merganser Linnaeus, 1758). Gatunek typowy (linneuszowska tautonimia): Mergus merganser Linnaeus, 1758. Serrator: epitet gatunkowy Mergus serrator Linnaeus, 1758; średniowiecznołac. serrator, serratoris ‘pilarz’, od łac. serra ‘piła’. Prister: pristēr, πριστηρος pristēros ‘tracz’, od πριω priō ‘piłować’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Anas brasiliensis J.F. Gmelin, 1789 (= Mergus octosetaceus Vieillot, 1817). Prionochilus: gr. πριων priōn, πριονος prionos ‘piła’; χειλος kheilos ‘warga’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Prionochilus brasiliensis Bertoni, 1901 (= Mergus octosetaceus Vieillot, 1817). Promergus: gr. προ pro ‘wcześniej, pokrewny’; rodzaj Mergus Linnaeus, 1758. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Mergus australis Hombron & Jacquinot, 1841.
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Mergus serrator Linnaeus, 1758 – szlachar Mergus squamatus Gould, 1864 – tracz chiński Mergus octosetaceus Vieillot, 1817 – tracz brazylijski Mergus merganser Linnaeus, 1758 – nurogęś Mergus australis Hombron & Jacquinot, 1841 – tracz nowozelandzki – takson wymarły ok. 1902 roku
Uwagi
Przypisy
Systematyka i nazwy polskie za:
Bibliografia
Kategoria:Kaczkowate Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza