Patriarsze parafie w Stanach Zjednoczonych (ros. Патриаршие приходы в США) – struktura grupująca parafie prawosławne na terytorium Stanów Zjednoczonych podległe Rosyjskiemu Kościołowi Prawosławnemu. Są to placówki duszpasterskie założone przez misjonarzy rosyjskich w czasie ich pracy w Ameryce Północnej, które po uzyskaniu autokefalii przez Kościół Prawosławny w Ameryce wyraziły wolę pozostania w jurysdykcji patriarchy Moskwy. Katedrą patriarszych parafii jest sobór św. Mikołaja na nowojorskim Manhattanie. Czasowo pełniącym obowiązki zwierzchnika patriarszych parafii jest biskup suroski Mateusz (Andriejew).
Historia Patriarsze parafie wywodzą się, podobnie jak parafie współczesnego Kościoła Prawosławnego w Ameryce, z misji, jaką od końca XVIII w. prowadził w Ameryce Północnej Rosyjski Kościół Prawosławny. Sukcesy misji sprawiły, że w 1905 została ona przekształcona w archieparchię z dwoma wikariatami. Całość pozostawała w jurysdykcji Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego do konfliktu między arcybiskupem amerykańskim Platonem a locum tenens patriarchatu moskiewskiego Sergiuszem (Stragorodskim). Konflikt ten wybuchł na tle wymogu lojalności rosyjskich duchownych prawosławnych wobec władz radzieckich i zakończył się zerwaniem więzi kanonicznych. Od 1934 do 1946 obydwie struktury nie utrzymywały ze sobą kontaktów, zaś patriarchat moskiewski powołał do życia Egzarchat Amerykański z metropolitą Beniaminem (Fiedczenkowem) na czele, do którego przeszły te parafie, które poparły stanowisko metropolity Sergiusza (zobowiązanie lojalności). Dopiero w 1970 Rosyjski Kościół Prawosławny stosownym tomosem nadał Kościołowi w Ameryce status autokefaliczny. Egzarchat Amerykański został zlikwidowany, zaś wchodzące w jego skład parafie miały – w zamyśle autorów tomosu tymczasowo – tworzyć strukturę o nazwie Patriarsze parafie w Stanach Zjednoczonych. Jej zwierzchnik jest każdorazowo tytularnym biskupem jednego z miast w eparchii moskiewskiej.
Podział administracyjny Patriarsze parafie w Stanach Zjednoczonych są zgrupowane w następujące dekanaty: Dekanat Stanów Atlantyckich Dekanat Stanów Centralnych Dekanat Stanów Wschodnich Dekanat Stanów Zachodnich (obejmujący jedyną parafię na terytorium Meksyku).
Poza tym jako odrębna jednostka funkcjonuje parafia przy soborze św. Mikołaja w Nowym Jorku. Łącznie Patriarsze parafie w Stanach Zjednoczonych zrzeszają 35 placówek duszpasterskich, w tym jeden monaster.
Zwierzchnicy biskup sierpuchowski Klemens (Kapalin), 1987–1990Климент, митрополит Калужский и Боровский (Капалин Герман Михайлович) biskup kliński Makary (Swystun), 1990–1992Макарий, митрополит Винницкий и Могилёв-Подольский (Свистун Леонид Никитич) biskup zarajski Paweł (Ponomariow)Павел, митрополит Минский и Слуцкий, Патриарший экзарх всея Беларуси (Пономарев Георгий Васильевич) biskup zarajski Merkuriusz (Iwanow), 2000–2009Меркурий, митрополит Ростовский и Новочеркасский (Иванов Игорь Владимирович) biskup naro-fomiński Justynian (Owczinnikow), 2009–2014Biogram w serwisie Patriarchatu Moskiewskiego biskup naro-fomiński Jan (Roszczin), 2014–2018
Zobacz też
Monaster św. Marii Egipcjanki w Nowym Jorku
Przypisy
Bibliografia Pospielovsky D., The Russian Church under the Soviet regime 1917–1982, St. Vladimir’s Seminary Press, New York 1984, t.I–II,
*