Gzichów – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1867–1915 w guberni piotrkowskiej. Siedzibą władz gminy był Gzichów (obecnie dzielnica Będzina).
Królestwo Polskie Gmina Gzichów powstała w związku z reformą gminną w Królestwie Polskim. Należała do powiatu będzińskiego w guberni piotrkowskiejPostanowienie z 17 (29) września 1866, ogłoszone 5 (17) stycznia 1867 (Dziennik Praw, rok 1866, tom 66, nr 219, str. 279). do gminy przyłączono pozbawioną praw miejskich CzeladźPostanowienie z 23 stycznia (4 lutego) 1870, ogłoszone 19 (31) maja 1870 (Dziennik Praw, rok 1870, tom 70, nr 241, str. 77). Gmina obejmowała także część dzisiejszego Sosnowca (tereny na prawym brzegu Czarnej Przemszy wraz z większością obecnego centrum: Stary Sosnowiec, Pogoń, Ostra Górka, Pole, Radocha, Osada Blumenthala i Milowice), zachodnią część dzisiejszego Będzina (Gzichów, Małobądz z Brzozowicą i Grodziec) oraz wsie Sarnów i Preczów, które stanowiły swoistą eksklawę gminy Gzichów, oddzielone od jej zasadniczej części obszarem Łagiszy, należącej do gminy Bobrowniki.
23 czerwca 1902 z gminy Gzichów wyłączono znaczne tereny (Stary Sosnowiec, Pogoń, Ostra Górka, Radocha, Osada Blumenthala), z których utworzono miasto Sosnowiec (częściowo też z gminy Górniczej: Wygwizdów, Sielec z byłą wsią Kuźnica i ŚrodulkąSosnowiec)Maria Nietyksza: Rozwój miast i aglomeracji miejsko-przemysłowych w Królestwie Polskim, p. 114, 152Sosnowiec w SgKP.Krzysztofik, R. (2007). Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego..
Okupacja niemiecka Podczas I wojny światowej, w 1915 roku, niemieckie władze okupacyjne z gminy Gzichów wyłączyły osadę Czeladź z kopalniami Saturn (Saturngrube) i Czeladź (Grube Czeladz), tworząc w niej samodzielną gminę wiejską Czeladź w powiecie będzińskimKreis-Blatt des Kreises Bendzin, 1915, No. 32 (przekształcono ją w miasto rok późniejStan szkolnictwa powszechnego w grudniu 1917 r. na terytorjum obu byłych jeneralnych gubernatorstw: Warszawskiego i Lubelskiego).
Niedługo po tym, 2 sierpnia 1915 roku niemieckie władze okupacyjne zniosły gminę GzichówKreis-Blatt des Kreises Bendzin, 1915, No. 23 / Gazeta Urzędowa Powiatu Będzińskiego, Nr 23 z 27 lipca 1915 (Ogłoszenie, str. 3): miejscowości Małobądz i Gzichów włączono do Będzina, w miejscowości Grodziec utworzono samodzielną gminę Grodziec (dołączono do niej miejscowości Grudków i Łagisza z gminy BobrownikiWkrótce wyłączono je ponownie po utworzeniu gminy Łagisza.), w miejscowości Milowice utworzono samodzielną gminę MilowiceZniesiona 1 listopada 1915 przez włączenie do Sosnowca., miejscowości Preczów i Sarnów włączono do gminy Wojkowice Kościelne.
Przypisy
Kategoria:Dawne gminy w województwie łódzkim