Ludwik II Żelazny, niem. Ludwig II. der Eiserne (ur. ok. 1128 r., zm. 14 października 1172 r. w Neuenburgu) – landgraf Turyngii od 1140 r. z dynastii Ludowingów.
Życiorys Ludwik II Żelazny był najstarszym synem landgrafa Turyngii Ludwika I oraz Jadwigi, córki hrabiego Gizona IV z Gudensbergu. Mimo młodego wieku, po śmierci ojca w 1140 r. został potwierdzony przez króla Niemiec Konrada III jako landgraf Turyngii. Posiadłości rodzinne w Hesji pozostawił swemu młodszemu bratu, Henrykowi Raspemu II. Kontynuował politykę ojca przyjazną Hohenstaufom, m.in. poślubił w 1150 r. Juttę, siostrę późniejszego króla i cesarza Fryderyka I Barbarossy, z którym aż do śmierci łączyły go bliskie stosunki. W 1157 r. wziął udział w wyprawie cesarskiej do Polski, później w wyprawie do Włoch.
Po matce odziedziczył posiadłości gizońskie w Hesji i nad Renem, przez co powstał konflikt o wpływy polityczne w tym regionie Ludwika z arcybiskupami Moguncji. W 1160 r. Ludwik wywołał spór o obsadzenie stanowiska arcybiskupiego, a po ucieczce arcybiskupa Konrada Wittelsbacha w 1165 r. zdewastował terytoria należące do arcybiskupstwa. Później uczestniczył w wojnach przeciwko Henrykowi Lwowi, z którym pogodził się jednak w 1168 r.
W 1172 r. wziął udział w drugiej wyprawie cesarza do Polski. W drodze powrotnej zachorował i zmarł. Tradycja daje o nim sprzeczne wspomnienie. Według Ceasariusa von Heisterbach był rabusiem kościołów i tyranem. Z kolei mogunckie źródło z XIII w. obdarza go przydomkiem "Prawy", a przydomek "Żelazny" pochodzi z późnośredniowiecznej opowieści, w której Ludwik przedstawiony jest jako obrońca biednych i słabych przed nadużyciami możnych.
Potomkowie Ludwik Żelazny poślubił w 1150 r. Juttę, córkę księcia Szwabii Fryderyka II Jednookiego z dynastii Hohenstaufów. Mieli pięcioro dzieci: Ludwik III Pobożny (ur. ok. 1152, zm. 1190), landgraf Turyngii, palatyn saski, Herman I (ur. ok. 1152, zm. 1217), landgraf Turyngii, palatyn saski, Henryk Raspe III (ur. ?, zm. 1180), hrabia Hesji, Fryderyk (ur. ok. 1165, zm. 1213), hrabia Ziegenhain, Jutta (ur. ok. 1170, zm. ?), żona hrabiego Ravensbergu Hermana III.
Bibliografia
Kategoria:Władcy Turyngii Kategoria:Ludowingowie Kategoria:Urodzeni w XII wieku Kategoria:Zmarli w 1172