Lemuria (Eulemur) – rodzaj ssaków naczelnych z rodziny lemurowatych (Lemuridae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące na Madagaskarze. Lemuria manguścia została introdukowana na Komorach.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 30–50 cm, długość ogona 41–65 cm; masa ciała 1,1–2,5 kg.
Systematyka Rodzaj zdefiniowała w 1988 roku para zoologów – Amerykanka Elwyn L. Simons i Francuz Yves Rumpler – w artykule poświęconym nowemu rodzajowi lemurów, opublikowanym w czasopiśmie „Comptes Rendus de l’Acadèmie des Sciences”. Gatunkiem typowym jest (oryginalne oznaczenie) lemuria manguścia (E. mongoz).
Etymologia Prosimia: gr. προ pro ‘blisko, w pobliżu’; łac. simia ‘małpa’. Boddaert wymienił kilka gatunków – Prosimia Minima Boddaert, 1785 (= Lemur murinus J.F. Miller, 1777), Lemur catta Linnaeus, 1758, Lemur Mongoz Linnaeus, 1766, Lemur macaco Linnaeus, 1766, Lemur volans Linnaeus, 1758 i Prosimia Spectrum Boddaert, 1785 (= Lemur tarsier Erxleben, 1777) – nie podając gatunku typowego. Eulemur: eu ‘typowy, dobry, prawdziwy’; rodzaj Lemur (lemur). Petterus: Jean-Jacques Petter (1927–2002), francuski prymatolog. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Lemur fulvus .
Podział systematyczny Do rodzaju zaliczane są następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|80pxEulemur fulvus(É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1796)lemuria płowagatunek monotypowyszczególnie rozłączne populacje na północy, północnym zachodzie i środkowym zachodzie; północna granica zasięgu niejasnaDC: 43–50 cmDO: 41–51 cmMC: około 1,5 kgcentruj|150pxEulemur rufus(Audebert, 1799)lemuria rdzawagatunek monotypowynieregularnie od rzeki Mahavavy, na południe co najmniej do rzeki TsiribihinaDC: 40–48 cmDO: 45–55 cmMC: około 1,6 kgcentruj|90pxEulemur rufifrons (E.T. Bennett, 1833)lemuria rdzawoczelnagatunek monotypowyrzeka Tsiribihina na południe do rzeki Onilahy i masywu Andringitra na południowym zachodzie, rzeka Mangoro i rzeka Oniver na południe do rzeki Manampatrana na południowym wschodzie; zakres wysokości: do 1700 m n.p.m.DC: 40–48 cmDO: 45–55 cmMC: około 2,1–2,5 kgcentruj|80pxEulemur albifrons(É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1796)lemuria białogłowagatunek monotypowyod rzeki Bemarivo na południe do regionu Mananara-Nord, włącznie z półwyspem Masoala (być może Marojejy na zachód do Tsaratanany); zakres wysokości: 0–1600 m n.p.m.DC: 39–42 cmDO: 50–54 cmMC: około 1,9 kgcentruj|110pxEulemur sanfordi(Archbold, 1932)lemuria brązowagatunek monotypowylasy Ankarana, Analamerana i Montagne d’Ambre, rozłącznie w regionie Daraina, na południe do rzeki Manambato; zakres wysokości: do 1400 m n.p.m.DC: 38–40 cmDO: 50–55 cmMC: około 1,9 kgcentruj|150pxEulemur cinereiceps(A. Grandidier & Milne-Edwards, 1890)lemuria szarogłowagatunek monotypowypas od rzeki Manampatrana na południe do rzeki Mananara, także Manombo i Agnalazaha (wybrzeże na południe od Farafangany); zakres wysokości: 0–615 m n.p.m.DC: 39–40 cmDO: 50–55 cmMC: około 2 kgcentruj|150pxEulemur collaris(É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1812)lemuria obroźnagatunek monotypowyrzeka Mananara na południe do obszaru w pobliżu Tôlanaro, na zachód do lasów Kalambatritra; izolowane populacje w Parku Narodowym Midongy du Sud i VohipahoDC: 39–40 cmDO: 50–55 cmMC: około 2,2 kgcentruj|90pxEulemur macaco(Linnaeus, 1766)lemuria czarnagatunek monotypowyrzeka Mahavavy na południe do rzeki Andranomalaza; półwysep Ampasindava, wyspy Nosy Be i Nosy Komba, na północny wschód od Ambanji; zakres wysokości: 0–1600 m n.p.m.DC: 39–45 cmDO: 51–65 cmMC: 1,9–2 kgcentruj|70pxEulemur flavifrons(J.E. Gray, 1867)lemuria błękitnookagatunek monotypowyod rzeki Andranomalaza (zgłaszany na północny wschód od rzeki, na wschód od rezerwatu specjalnego Manongarivo) na południe do rzeki Maevarano, na wschód do rzeki SandrakotaDC: 39–45 cmDO: 51–65 cmMC: 1,8–1,9 kgcentruj|150pxEulemur coronatus(J.E. Gray, 1842)lemuria koroniastagatunek monotypowyod przylądka Tanjona Bobaomby na południe wzdłuż wschodniego brzegu rzeki Mahavavy, na wschód wzdłuż rzeki Manambato aż do miejsca tuż na północ od Sambava; zakres wysokości: 0–1400 m n.p.m.DC: 34–36 cmDO: 41–49 cmMC: około 1,3 kgcentruj|150pxEulemur rubriventer(I. Geoffroy Saint-Hilaire, 1850)lemuria czerwonobrzuchagatunek monotypowynieregularnie od masywu Tsaratanana na południe wzdłuż cienkiego pasa wschodniego lasu deszczowego do rezerwatu specjalnego Pic d’Ivohibe i rzeki Manampatran; zakres wysokości: do 2400 m n.p.m.DC: 35–40 cmDO: 43–53 cmMC: około 2 kgcentruj|150pxEulemur mongoz(Linnaeus, 1766)lemuria manguściagatunek monotypowyregiony Ambato Boeny i Ankarafantsiki, na północ od zatoki Narinda, na południe od klasyfikowanego lasu Tsiombikibo i jeziora Kinkony; introdukowany na KomoryDC: 30–35 cmDO: 45–48 cmMC: 1,1–1,3 kg Kategorie IUCN: – gatunek narażony, – gatunek zagrożony, – gatunek krytycznie zagrożony.
Drzewo filogenetyczne rodzaju Eulemur oparte na dwóch loci mitochondrialnych i trzech jądrowych; liczby przedstawiają prawdopodobieństwo a posteriori każdego węzła:
Uwagi
Przypisy Nazwy polskie za:
Kategoria:Lemurowate