thumb|240px|Dom rodzinny Kargera we wsi Wyszki Robert Karger (ur. 24 czerwca 1874 w Wyszkach, zm. 17 października 1946 w Amecke) – niemiecki poeta, główny przedstawiciel twórczości literackiej w dialekcie kłodzkim (Glätzisch Mundart).

Życiorys Ukończył seminarium nauczycielskie w Bystrzycy Kłodzkiej, pracował jako nauczyciel na ziemi kłodzkiej i Górnym Śląsku. W latach 1923–1946 (aż do wysiedlenia) mieszkał w Nowej Rudzie.

W latach 1911–1942 był wraz z Augustem Walzelem redaktorem i wydawcą popularnego, ludowego kalendarza regionalnego „Guda Obend”, który przyczynił się do popularyzacji folkloru kłodzkiego i jego twórców.

Autor licznych wierszy, zarówno w literackim języku niemieckim, jak i w gwarze kłodzkiej.

Twórczość Poezja Schniegläckla (Śnieżyczki, 1910), Marmelade (1917), Marjasonne. A Zoaspel Gedichta aus a Gleetscha Barja (Poranne słonko. Garść wierszy z kłodzkich gór, 1921), A holb Schook aale gleetsche Leutla (Pół kopy starych kłodczan, 1925), Pauerbrot (Chłopski chleb, 1929). Zbiór Bargloft (Górskie powietrze), przygotowany do druku i zawierający ponad 400 wierszy, zaginął w 1945.

Do kilku wierszy poety skomponowano muzykę np. Paul Elsner, Es lei ei a Barja (Wśród gór leży), Anton Günter Om’f Ufabänkla (Przy piecu, na ławeczce)Groffschoaftersch Häämte; Mundart-Lieder-Musik, płyta gramofonowa..

Sztuki Familie Knieckebään (1931), Lotterie und Liebe (1931), Zwee joste Poarla. Der Granzbook – najbardziej znana z jego sztuk została opracowana muzycznie przez Georga Hartmanna (prapremiera w 1924).

W latach 30. XX w. na łamach Guda Obend publikował artykuły prezentujące ideologię nazistowską, napisał także wiersz wychwalający führeraA. Herzig, M. Ruchniewicz, Dzieje Ziemi Kłodzkiej, Hamburg-Wrocław 2006, s. 289..

Przypisy

Bibliografia Alois Bartsch: Die Mundart der Grafschatz Glatz, Marx Verlag, Leimen, 1980 Robert Karger: A holb schook aale gleetsche Leutla, Marx Verlag, Leimen, 1993 Robert Karger und die Glatzer Heimat, Marx Verlag, Leimen Heidelberg 1974 Guda Obend, Verlag A. Walzels, Mittelwalde, 1911–1942 Robert Karger Robert Karger, Strona hrabstwa kłodzkiego Janusz Kobryń, Zasłyszane – wyczytane – nieznane, „Gazeta Prowincjonalna Ziemi Kłodzkiej”, nr 25/2008, Wydawnictwo „Brama” Antoni Matuszkiewicz, Małgorzata Staniak, hasło Robert Karger, Popularna Encyklopedia Ziemi Kłodzkiej, t. II s. 31, Kłodzkie Towarzystwo Oświatowe, Kłodzko-Nowa Ruda 2009. Groffschoaftersch Häämte; Der narsche Grofschoafter, Weinachta ei der Grofschoft Glootz, Marien- und Wallfahrtslieder in der Grafschaft Glatz Schlesien, Durch Glatzer Land. Mundart-Lieder-Musik. Heimatgruppe Grafschaft Glatz e.V Lüdenscheid (Mundartgruppe), 1978; płyty gramofonowe

Kategoria:Urodzeni w 1874 Kategoria:Zmarli w 1946 Kategoria:Niemieccy poeci XX wieku Kategoria:Ludzie związani z Nową Rudą