Literowanie (zgłoskowanie) w fonicznych łącznościach radiowych polega na zastąpieniu poszczególnych liter słowami rozpoczynającymi się na tę właśnie literę.
Zastosowanie Literowanie stosuje się w czasie prowadzenia fonicznej łączności radiowej, w szczególności w czasie występowania zakłóceń, zwłaszcza gdy zachodzi potrzeba przekazania znaku wywoławczego, imienia, nazwy własnej, oznaczenia obiektu itp.
Kolej Na liniach kolejowych zarządzanych przez PKP PLK S.A. stosuje się alfabet fonetyczny ICAO, uzupełniony o system literowania liter polskich ze znakami diakrytycznymi. Przepisy wskazują, że literowanie należy stosować, gdy komunikacja dotyczy bezpieczeństwa ruchu kolejowego, a w szczególności oznaczeń sygnalizatorów i rozjazdów. Dodatkowo w takiej sytuacji liczby wypowiada się cyfra po cyfrze.
Lotnictwo W lotnictwie cywilnym, nawet gdy łączność przebiega w języku polskim, stosuje się alfabet fonetyczny ICAO, a liczby wypowiada się cyfra po cyfrze w następujący sposób: +CyfraSłyszalność bardzo dobraSłyszalność gorsza niż bardzo dobra0ZEROZERO1JEDENJEDYNKA2DWADWA3TRZYTRZY4CZTERYCZTERY5PIĘĆPIĄTKA6SZEŚĆSZEŚĆ7SIEDEMSIEDEM8OSIEMOSIEM9DZIEWIĘĆDZIEWIĘĆ Wyjątkiem od zasady wypowiadania liczb cyfra po cyfrze jest wartość wysokości bezwzględnej, podstawy chmur, widzialności, RVR, poziomów lotu, kodów transpondera oraz wartości wykorzystywanych do nastawiania wysokościomierza, które składają się z pełnych setek i/lub pełnych tysięcy. Stosujemy wtedy wymowę potoczną. Dodatkowo podając częstotliwość komunikacji VHF stosujemy wymowę potoczną dla liczby megaherców, a liczbę kiloherców wymawiamy cyfra po cyfrze np. dla częstotliwości 121.500 MHz:
STO DWADZIEŚCIA JEDEN KROPKA PIĘĆ ZERO ZERO lub w przypadku słyszalności gorszej niż bardzo dobra:
STO DWADZIEŚCIA JEDEN KROPKA PIĄTKA ZERO ZERO.
Sposoby literowania W łączności profesjonalnej w języku polskim istnieją ustandaryzowane sposoby literowania. Są to m.in.:
system stosowany przez Straż Graniczną; system stosowany na liniach PKP PLK S.A..
W łączności amatorskiej w języku polskim nie istnieje jeden standard literowania. Najczęściej stosuje się system imion np. według SP5HS. W łącznościach w innych językach najczęściej stosuje się alfabet fonetyczny ICAO, jednak nawet w języku angielskim istnieją inne sposoby literowania. + Spis niektórych sposobów literowania Litera Alfabet fonetyczny ICAO System SGSystem PKP PLK S.A.Według SP5HSWedług SQ3ME A ALFA (alfa) ADAMALFA (alfa)ADAMADAMĄĄCKI (on-cki) B BRAVO (brawo) BARBARABRAVO (brawo)BARBARABARBARA C CHARLIE (czarli) CELINACHARLIE (czarli)CELINACEZARY Ć ĆMAĆMA (ćma) D DELTA (delta) DOROTADELTA (delta)DOROTADOROTA E ECHO (eko) EDWARDECHO (eko)EWAEWAĘĘSI (en-si) F FOXTROT (fokstrot) FRANCISZEKFOXTROT (fokstrot)FRANCISZEKFRANCISZEK G GOLF (golf) GRAŻYNAGOLF (golf)GENOWEFAGRAŻYNA H HOTEL (hotel) HENRYKHOTEL (hotel)HENRYKHENRYK I INDIA (india) IRENAINDIA (india)IRENAIRENA J JULIETT (dżuliet) JADWIGAJULIET (dżulijet)JADWIGAJADWIGA K KILO (kilo) KAROLKILO (kilo)KAROLKAROL L LIMA (lima) LUDWIKLIMA (lima)LEONLUDWIKŁŁUKASZŁUKASZ (wu-kas)ŁUKASZŁUKASZ M MIKE (majk) MARIAMIKE (majk)MARIAMARIA N NOVEMBER (nowember) NATALIANOVEMBER (nowember)NATALIANATALIAŃKOŃSŁOŃ (słoń) O OSCAR (oskar) OLGAOSCAR (oskar)OLGAOLGAÓÓSEMKA (u-semka) P PAPA (papa) PAWEŁPAPA (papa)PAWEŁPAWEŁ Q QUEBEC (kebek) QUEBECQUEBEC (kebek)QUEBEC R ROMEO (romijo) ROMANROMEO (romio)ROMANROMAN S SIERRA (siera) STANISŁAWSIERRA (sierra)STANISŁAWSTANISŁAW Ś ŚWIATOWIDŚWIATOWID (światowid) T TANGO (tango) TADEUSZTANGO (tango)TADEUSZTADEUSZ U UNIFORM (juniform) URSZULAUNIFORM (juniform)URSZULAURSZULA V VICTOR (wiktor) VIOLETTAVICTOR (wiktor)VIOLETTAVIOLETTA W WHISKEY (łiski) WANDAWHISKEY (łisky)WACŁAWWANDA X X-RAY (eksrej) XAWERYX-RAY (iks-rej)XANTYPAXAWERY Y YANKEE (janki) YPSYLONYANKEE (janki)YPSYLONYPSYLON Z ZULU (zulu) ZYGMUNTZULU (zulu)ZYGMUNTZYGMUNT Ź ŹREBAKŹREBAK (źrebak) Ż ŻABAŻABA (żaba)
Zobacz też Alfabet fonetyczny ICAO
Przypisy
Kategoria:Krótkofalarstwo Kategoria:Łączność