Matthias Erzberger (ur. 20 września 1875 w Buttenhausen, zm. 26 sierpnia 1921 w Bad Griesbach im Rottal) – niemiecki pisarz i polityk.
Życiorys Syn urzędnika Josefa Erzbergera i Katheriny z d. Flad. W okresie 1896–1903 kierował wydawanym w Stuttgarcie pismem Deutsches Volksblatt. W 1903 uzyskał mandat deputowanego do Reichstagu, reprezentując Partię Centrum. W okresie I wojny światowej kierował Biurem Propagandy Zagranicznej. W lipcu 1917 był autorem Rezolucji Pokoju, przyjętej przez Reichstag, a będącej wezwaniem do zakończenia wojny bez aneksji i kontrybucji, przy respektowaniu zasad prawa międzynarodowego i wolności mórzLamar Cecil: Wilhelm II: Emperor and exile, 1900-1941, UNC Press 1996, s. 253..
W październiku 1918 wszedł do rządu Maxa von Badena jako minister bez teki. W listopadzie 1918 w imieniu rządu Friedricha Eberta, kierował delegacją niemiecką, która w Compiègne prowadziła negocjacje rozejmowe z Ententą. W reakcji na warunki zawieszenia broni napisałThomas Keneally: Koniec wielkiej wojny, Wydawnictwo „Da Capo” 1996, s. 189.:
W 1919 minister odpowiedzialny za sprawy zawieszenia broni, następnie objął resort finansów. Zreformował niemieckie koleje państwowe, które zaczęły przynosić dochody, doprowadził do ujednolicenia systemu podatkowego. W 1920 został zdymisjonowany z rządu Philippa Scheidemanna.
Zginął 26 sierpnia 1921 zamordowany przez Heinricha Tillessena i Heinricha Schulza – członków Organizacji Consul. Do spacerującego po ulicach uzdrowiska Erzbergera oddano 12 strzałów z broni krótkiejGerald Feldman: The great disorder: politics, economics, and society in the German inflation, 1914-1924, Oxford University Press 1997, s. 347.. Został pochowany na cmentarzu katolickim w Biberach an der Riß.
Upamiętnienie Jego postać pojawia się w filmie fabularnym Na Zachodzie bez zmian (Im Westen nichts Neues) z 2022 opartym na powieści Ericha Marii Remarque’a pod tym samym tytułem, gdzie zagrał go Daniel Brühl.
Publikacje 1902: Die Säkularisation in Württemberg 1902: Beiträge zur Parität in Württemberg 1904–1907: Centrumspolitik im Reichstag. 5 Bände 1905: Der Toleranzantrag des Centrums. 1905: Zollpolitik und Sozialdemokratie. 1905: Die Arbeitskammern vor dem Reichstage. 1910: Die Zentrumspolitik im Reichstage. 1920: Erlebnisse im Weltkrieg.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Niemieccy dziennikarze Kategoria:Niemieccy ministrowie finansów Kategoria:Niemieccy pisarze Kategoria:Politycy Niemieckiej Partii Centrum Kategoria:Posłowie do Reichstagu Kategoria:Ofiary zamachów Kategoria:Pochówki w Niemczech Kategoria:Urodzeni w 1875 Kategoria:Zmarli w 1921 Kategoria:Ofiary zabójstw w Niemczech