Szare kluski – w kuchni polskiej, rodzaj kładzionych klusek ziemniaczanych; ich nazwa pochodzi od charakterystycznej barwy, jaką nadają im surowe ziemniaki w składzie.
Kuchnia wielkopolska „Szare kluski” lub „szare kluchy” to tradycyjne dla kuchni wielkopolskiej kluski, przygotowywane ze startych, surowych ziemniaków. Ich nazwa pochodzi od charakterystycznej barwy, jaką nadaje im ten składnik.
Szare kluski podawano już w XIX wieku, kiedy to w Wielkopolsce spopularyzowały się ziemniaki. Pojawiały się w książkach kucharskich, m.in. w Najnowszej kuchni Marty Norkowskiej z 1918 roku i w książce Dobra Gospodyni, czyli podręcznik kucharski dla polskiego domu z 1933.
Potrawę przygotowuje się, mieszając starte surowe ziemniaki (odsączone uprzednio z soku) z mąką, jajkami i solą, a następnie powstałą masę zrzuca się łyżką na osolony wrzątek (bezpośrednio lub zsuwając masę z pokrywki garnka). Otrzymane w ten sposób kluski są szare, mają nieregularny kształt i powierzchnię oraz zbitą, półtwardą konsystencję. Ich długość może wynosić od 0,5 do 4 centymetrów, a szerokość – od 0,5 do 1 centymetra. Podaje się je zazwyczaj wymieszane z pokrojonym w drobną kostkę i podsmażonym boczkiem i cebulą. Tradycyjnym dodatkiem do szarych klusek jest zasmażana kapusta kiszona. Tuż po II wojnie światowej zamiast kapusty używano brukwi.
11 maja 2007 roku potrawa została wpisana na Krajową listę produktów tradycyjnych Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Kuchnia łódzka „Kluski szare” (lub „kluski żelazne”) to także nazwa łódzkich klusek kładzionych, przygotowanych z tartych surowych ziemniaków, mąki i (opcjonalnie) jaj. Zwykle podaje się ja jako dodatek obiadowy do mięs, zwłaszcza do duszonych żeberek. Jako samodzielne danie serwuje się je ze skwarkami lub podsmażoną cebulą. Nazwa klusek żelaznych pochodzi od charakterystycznego, jasnoszarego koloru, przypominającego stal.
Kuchnia kaszubska „Kaszubskie kluski ziemniaczane łyżką kładzione” – danie kuchni kaszubskiej, wpisane 31 marca 2008 na Listę produktów tradycyjnych Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Uwaga: jako źródło wykorzystano archiwalną wersję strony ponieważ w nowszych wersjach zgubiono (prawdopodobnie na skutek błędu technicznego) większą część opisu..
Przypisy
Kategoria:Kuchnia wielkopolska Kategoria:Kuchnia łódzka Kategoria:Kuchnia kaszubska Kategoria:Polskie produkty tradycyjne Kategoria:Potrawy z ziemniaków Kategoria:Kluski Kategoria:Kuchnia wegetariańska