Szlak Piastowski – trasa turystyczna w Polsce, przebiegająca przez województwo wielkopolskie i województwo kujawsko-pomorskie. Szlak funkcjonuje przede wszystkim jako trasa wycieczek autokarowych i samochodowych oraz szlak rowerowy (Piastowski Trakt Rowerowy). W 2012 otrzymał Certyfikat Polskiej Organizacji Turystycznej za najlepszy produkt turystyczny, jako unikatowy i wyjątkowo ważny dla polskiego dziedzictwa.

Przebieg Szlak prowadzi z Poznania przez Pobiedziska, Moraczewo, Ostrów Lednicki, Gniezno, Trzemeszno, Mogilno, Strzelno, Kruszwicę, Inowrocław, Płowce, Brześć Kujawski, Włocławek oraz trasą północ-południe: Wągrowiec, Łekno, Żnin, Wenecja, Biskupin, Gniezno, Grzybowo, Giecz, Ląd, Konin do Kalisza.

Wędrówka po szlaku odtwarza cykliczne przemieszczanie się władców piastowskich i ich dworów pomiędzy czterema grodami, które pełniły funkcje stołeczne.

Geneza i historia Wycieczki Szlakiem Piastowskim odbywały się już we wczesnych latach 60. XX wieku i organizowane były m.in. przez zakłady pracy oraz dla młodzieży szkolnej. Do popularyzacji szlaku przyczyniły się obchody 1000-lecia Państwa Polskiego w 1966. Z inicjatywy władz województwa poznańskiego w 1976 rozpoczęto szeroko zakrojoną akcję restauracji zabytków i zagospodarowania turystycznego odcinka z Poznania do Gniezna. Plan tych działań opracowało Biuro Planowania Przestrzennego w Poznaniu. Osią prac była dawna droga E261, przy której postawiono zabytkowe wiatraki, wiaty przystankowe, drewniane rzeźby i drogowskazy o charakterze piastowskimWłodzimierz Łęcki, Szlak Piastowski, COIT, Poznań, 1986, s. 9-10.

15 stycznia 2016 powołano w Gnieźnie klaster turystyczny Szlak Piastowski w Wielkopolsce. Tworzy go 19 samorządów (pięć powiatów i czternaście gmin) z terenu województwa wielkopolskiego. Celem powstania klastra jest zwiększenie atrakcyjności szlaku w Polsce i za granicą oraz przyciągnięcie większej liczby turystówRAK, Szlak w klastrze, w: Monitor Wielkopolski, 2(177)/2016, s. 7, ISSN 1642-0918. W latach 2017–2019 realizowany był (współfinansowany z WPRO 2014+) projekt Rozwój kluczowego szlaku dziedzictwa kulturowego województwa wielkopolskiego pn. Szlak Piastowski, który obejmował m.in. ogólnopolska kampanię Zdemaskuj historię na Szlaku PiastowskimABO, Szlak Piastowski po nowemu, w: Monitor Wielkopolski, 9(220)/2019, s. 3.

Trasy Obiekty kluczowe trasy pierwszej (rdzenie produktu) Poznań (zespół obiektów: Ostrów Tumski z archikatedrą, Interaktywne Centrum Historii Ostrowa Tumskiego, kościół św. Jana Jerozolimskiego na Komandorii, Muzeum Archeologiczne, Zamek Królewski, multimedialna makieta grodu poznańskiego, tematyczna trasa miejska w ramach oferty szlaku – Trakt Królewsko - Cesarski), Pobiedziska (Skansen Miniatur Szlaku Piastowskiego), Ostrów Lednicki (zespół obiektów: grodzisko, tzw. Mały Skansen z ekspozycją, ekspozycja przy biurach muzeum, zalecane wprowadzenie tematycznej oferty kulinarnej), Gniezno (zespół obiektów: archikatedra, Muzeum i Archiwum Archidiecezjalne, Muzeum Początków Państwa Polskiego, kościół Franciszkanów, zalecana dodatkowo tematyczna trasa miejska w ramach oferty szlaku, wówczas z kościołem św. Jana), Żnin (Muzeum Ziemi Pałuckiej, trasa miejska „Spacer po średniowiecznym Żninie” ), Wenecja - ruiny zamku obronnego Mikołaja Nałęcza - Diabła Weneckiego", wystawa średniowiecznych machin oblężniczych Biskupin (Rezerwat Archeologiczny z muzeum i ośrodkiem archeologii eksperymentalnej), Trzemeszno (bazylika NMP), Mogilno (kościół św. Jana Apostoła i Ewangelisty z kompleksem poklasztornym), Strzelno (kościoły św. Prokopa i św. Trójcy), Inowrocław (kościół Imienia NMP tzw. Ruina), Kruszwica (kolegiata św. św. Piotra i Pawła, tzw. Mysia Wieża), Płowce (pomnik bitwy polsko–krzyżackiej z 1331), Brześć Kujawski (Pomnik Władysława Łokietka, kościół św. Stanisława), Włocławek (katedra, uzupełniona ekspozycja Muzeum Historii Włocławka, zalecana tematyczna trasa miejska w ramach oferty szlaku) – obiekt końcowy szlaku.

W sumie na trasie pierwszej: 15 miejscowości z obiektami lub zespołami obiektów, 30 pojedynczych obiektów, cztery trasy miejskie lub lokalne: w Poznaniu, Gnieźnie, w zespole Strzelno - Inowrocław - Kruszwica oraz we Włocławku.

Obiekty kluczowe trasy drugiej (rdzenie produktu) Łekno (zespół stanowisk archeologicznych grodu i klasztoru cysterskiego z trasą turystyczną) – obiekt początkowy-końcowy trasy, Wągrowiec (klasztor pocysterski, muzeum regionalne), Gniezno (zespół obiektów: archikatedra, Muzeum i Archiwum Archidiecezjalne, Muzeum Początków Państwa Polskiego, kościół Franciszkanów, zalecana dodatkowo tematyczna trasa miejska w ramach oferty szlaku, wówczas z kościołem św. Jana), Grzybowo (grodzisko piastowskie i muzeum), Giecz (zespół obiektów: rezerwat archeologiczny z muzeum, kościół św. Mikołaja), Ląd nad Wartą (kompleks dawnego opactwa cysterskiego), Konin (koniński słup milowy), Kalisz (zespół obiektów: Rezerwat Archeologiczny Zawodzie, Muzeum Okręgowe Ziemi Kaliskiej, katedra św. Mikołaja Biskupa, zalecana tematyczna trasa miejska w ramach oferty szlaku) – obiekt końcowy-początkowy trasy.

Razem na trasie drugiej: 8 miejscowości z obiektami lub zespołami obiektów, 17 pojedynczych obiektów, dwie trasy miejskie: w Gnieźnie i Kaliszu.

Pomniki historii Na trasie szlaku usytuowane jest osiem pomników historii: Poznań – historyczny zespół miasta z Ostrowem Tumskim, Zagórzem, Chwaliszewem i lewobrzeżnym Starym Miastem lokacyjnym ze średniowiecznymi osadami podmiejskimi oraz założeniem urbanistyczno-architektonicznym projektu Josefa Stübbena z początku XX w., a także Fortem Winiary, obecnie Parkiem CytadelaRozporządzeniem Prezydenta RP z 28 listopada 2008 (), Lednogóra – wyspa Ostrów Lednicki na Jeziorze LednickimZarządzenie Prezydenta RP z dnia 8 września 1994 (), Gniezno – bazylika prymasowska Wniebowzięcia Najświętszej Maryi PannyZarządzenie Prezydenta RP z dnia 8 września 1994 (), Biskupin – rezerwat archeologiczny BiskupinZarządzenie Prezydenta RP z dnia 8 września 1994 (), Strzelno – zespół dawnego klasztoru Norbertanek, Ląd – zespół dawnego opactwa cysterskiego, Lubiń – zespół opactwa benedyktynów, Włocławek – bazylika katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny.

Galeria

Przypisy

Bibliografia Włodzimierz Łęcki: Na Szlaku Piastowskim : przewodnik. Warszawa 1989 Szlak Piastowski, Bielsko-Biała: Pascal 2007

Linki zewnętrzne Mapa szlaku online Szlak Piastowski Zwiedzanie Szlaku Piastowego

Kategoria:Szlaki turystyczne w województwie wielkopolskim Kategoria:Szlaki turystyczne w województwie kujawsko-pomorskim Szlak Piastowski