Riverside – polski zespół muzyczny wykonujący muzykę z pogranicza rocka progresywnego i metalu progresywnego. Został założony w 2001 roku w Warszawie przez perkusistę Piotra Kozieradzkiego, gitarzystę Piotra Grudzińskiego (zmarły w 2016), basistę i wokalistę Mariusza Dudę, i klawiszowca Jacka Mielnickiego, zastąpionego w 2003 przez Michała Łapaja. Skład zadebiutował wydanym w 2003 roku albumem pt. Out of Myself. Płyta przysporzyła zespołowi pewnej popularności w Polsce, w tym za sprawą piosenki „Loose Heart” notowanej na Liście Przebojów Programu Trzeciego Polskiego Radia. Kolejne nagrania kwartetu ukazały się w 2005 roku na płycie zatytułowanej Second Life Syndrome. Była to pierwsza produkcja Riverside, która znalazła się w zestawieniu OLiS.
Trzeci album składu zatytułowany Rapid Eye Movement ukazał się w 2007 roku. Płyta przyniosła zespołowi pierwszy, choć niewielki sukces w Holandii, gdzie trafiła na tamtejszą listę sprzedaży MegaCharts. W 2009 roku ukazała się czwarta produkcja Riverside pt. Anno Domini High Definition. Wyróżniony złotą płytą materiał znalazł się na szczycie listy najpopularniejszych płyt w Polsce (OLiS). Piąta płyta zespołu zatytułowana Shrine of New Generation Slaves została wydana w 2013 roku. Wydawnictwo dotarło do 2. miejsca zestawienia OLiS. Płyta trafiła także na listy przebojów w Niemczech, Belgii, Szwajcarii, Holandii i Finlandii. Był to największy sukces komercyjny w historii działalności zespołu.
W swej twórczości grupa poruszała takie zagadnienia jak zaburzenia psychiczne, miłość czy konflikt wewnętrzny. Powszechnie zespół zalicza się do grup grających rock progresywny lub metal progresywny. Ponadto kwartet w swej twórczości odwołuje się do takich stylów muzycznych, jak m.in.: rock alternatywny, indie rock, hard rock, post-rock, heavy metal, metal alternatywny i rock eksperymentalny. Pomimo znacznej popularności, w tym głównie na europejskiej scenie muzyki rockowej i heavymetalowej, grupa nigdy nie zwróciła większej uwagi mediów głównego nurtu w Polsce. Byli i obecni członkowie grupy utworzyli lub współtworzyli inne zespoły i projekty poboczne, m.in.: Hate, Thunderbolt, Lunatic Soul, Saltus, Kataxu, Domain czy Sunwheel.
Historia 2001–2004 (początki, Out Of Myself) thumb|left|200px|Mariusz Duda podczas koncertu 3 października 2011 Zespół został założony w 2001 roku w Warszawie z inicjatywy gitarzysty Piotra Grudzińskiego, znanego z występów w grupie Unnamed i perkusisty Piotra Kozieradzkiego, byłego członka kwartetu Hate. Muzycy do współpracy zaprosili wokalistę i basistę Mariusza Dudę, byłego członka Xanadu i klawiszowca Jacka Melnickiego, byłego członka Cedamus. Rok później muzycy dali pierwsze koncerty w Warszawie i Otwocku. W 2003 roku w limitowanym do 300 egzemplarzy nakładzie ukazało się pierwsze demo zespołu pt. Riverside. Nagrania zostały rozdane podczas koncertu Riverside w warszawskim klubie Kopalnia 15 marca tego samego roku. W grudniu tego samego roku został wydany singel „Loose Heart”. Piosenka dotarła do 17. miejsca Listy Przebojów Programu Trzeciego Polskiego Radia (LP3). W międzyczasie nakładem samego zespołu ukazał się debiutancki album Riverside pt. Out of Myself. Płyta została nagrana w należącym do Melnickiego DBX Studio. Natomiast oprawę graficzną wykonał Pjepshu. 15 grudnia nakładem Mystic Production ukazało się pierwsze dostępne w powszechnej sprzedaży wznowienie debiutu. Oprawę graficzną reedycji wykonał amerykański grafik Travis Smith, znany m.in. ze współpracy z zespołami, m.in.: Control Denied czy Lux Occulta. Pod koniec roku z zespołu odszedł Jacek Melnicki, którego zastąpił Michał Łapaj. W 2004 roku muzycy podpisali kontrakt z wytwórnią muzyczną Laser’s Egde, nakładem której na świecie został wydany debiut Riverside. Wcześniej grupa odbyła trasę koncertową w Polsce, pod nazwą Progressive Tour I 2004. Natomiast 11 czerwca muzycy wystąpili na festiwalu Ryockowisko w Goleniowie. W październiku skład udał się do Holandii, gdzie wziął udział w festiwalu Prog Power Festival w Baarlo. Po powrocie do Polski Riverside kontynuował występy w ramach Progressive Tour II 2004.
2005–2006 (Second Life Syndrome) 7 marca 2005 roku ukazał się minialbum Voices in My Head. Pochodzące z płyty piosenki „Stuck Between” i „Us” dotarły odpowiednio do 20. i 34. miejsca LP3. W kwietniu, muzycy rozpoczęli europejską trasę koncertową Out Of Myself European Tour 2005. Latem zespół podpisał kontrakt z wytwórnią muzyczną InsideOut Music. Następnie formacja wystąpiła na wielu festiwalach, w tym na Eclipsed Festival w Niemczech i Prog Nose Festival w Belgii. 8 października tego samego roku został wydany singel Conceiving You, który poprzedził wydany 31 października drugi album pt. Second Life Syndrome. Płytę nagraną w Serakos Studio we współpracy z producentami muzycznymi Magdą i Robertem Srzednickimi ozdobiła grafika Travisa Smitha. Wydawnictwo spotkało się z przychylnymi recenzjami krytyków muzycznych. Holenderski magazyn Aardshock i niemiecki magazyn Eclipsed Magazine uznały Second Life Syndrome za album miesiąca. Płyta dotarła także do 22. miejsca zestawienia OLiS. Od marca do maja 2006 roku skład dał wiele koncertów w ramach europejskiej trasy koncertowej Second Live Syndrome Tour. Występy odbyły się m.in. w Polsce, Czechach, Austrii i Hiszpanii. Natomiast latem zespół wystąpił m.in. podczas festiwalów, w tym m. in: : Castle Party w Polsce, Masters of Rock w Czechach, czy NEARFest w Stanach Zjednoczonych. W październiku grupa odbyła drugą część Second Live Syndrome Tour, która objęła wyłącznie Polskę.
2007–2008 (Rapid Eye Movement) 10 czerwca 2007 roku ukazał się singel „02 Panic Room”, który zwiastował trzeci album. Podczas promocji do piosenki zrealizowano teledysk, który wyreżyserowali Maciej Pawelczyk i Radosław Wikiera. W międzyczasie formacja wzięła udział w trasie koncertowej Chaos In Motion – World Tour, poprzedzając występy Dream Theater, m.in. w Polsce, Portugalii i Francji. 24 września została wydana płyta Rapid Eye Movement. Nagrania zostały zrealizowane w łódzkim Toya Sound Studios i warszawskim studiu Serakos. Oprawę graficzną przygotował Travis Smith. Płyta dotarła do 2. miejsca zestawienia OLiS. Płyta przyniosła zespołowi także pierwszy, choć niewielki sukces w Holandii, gdzie trafiła na 73. miejsce tamtejszej listy sprzedaży – MegaCharts. Trzeci album studyjny Riverside był promowany podczas trasy koncertowej Rapid Eye Movement Tour. Muzycy wystąpili m.in. w Turcji, Finlandii, Norwegii, Szwajcarii i Wielkiej Brytanii. 17 marca 2008 został wydany kolejny singel pt. „Schizophrenic Prayer”. Utwór dotarł do 31. miejsca LP3. Również w marcu singel „02 Panic Room” uzyskał status złotej płyty, sprzedając się w nakładzie 10 tys. egzemplarzy. Latem kwartet koncertował podczas festiwalów, m.in.: Prog Power w USA, FMPM Festival w Kanadzie, Burg Herzberg Festival w Niemczech czy Union of Rock w Polsce. Natomiast w listopadzie ukazał album koncertowy Reality Dream. Nagrania zostały wydane w limitowanym do 1000. egzemplarzy nakładzie w formie płyty CD, a także w wersji płyty gramofonowej w nakładzie 500 sztuk. Równolegle odbyła się europejska trasa koncertowa składu Reality Dream Tour.
2009–2012 (Anno Domini High Definition) thumb|left|200px|Riverside po koncercie 7 listopada 2009 26 kwietnia 2009 roku zespół wziął udział w koncercie charytatywnym na rzecz poszkodowanego w wypadku samochodowym Adriana Kowanka, wokalisty znanego z występów w kwartecie deathmetalowym Decapitated. Wcześniej formacja rozpoczęła prace nad kolejną płytą. 19 czerwca został wydany czwarty album Riverside pt. Anno Domini High Definition. Płyta została zrealizowana w olsztyńskim Studiu X we współpracy z producentem muzycznym Szymonem Czechem. Okładkę ponownie wykonał Travis Smith. Wyróżnione złotą płytą za sprzedaż 15 tys. egzemplarzy nagrania dotarły do 1. miejsca zestawienia OLiS. Album dotarł także do 58. i 94. miejsca, odpowiednio holenderskiej i niemieckiej list sprzedaży. Natomiast pochodząca z albumu piosenka „Egoist Hedonist” dotarła do 31. miejsca LP3. Podczas promocji, do końca roku zespół koncertował na europejskiej trasie koncertowej Anno Domini High Definition Tour. Grupa wystąpił m.in. w Polsce, Rosji, Włoszech, Francji i Niemczech. 14 grudnia 2009 zostało wydane w Europie pierwsze wydawnictwo DVD zespołu pt. Reality Dream. Na albumie poza nagraniami koncertowymi znalazł się także zrealizowany przez Johna Visa film pt. „Behind the Curtain”. Na początku 2010 roku Riverside kontynuował promocję czwartej płyty podczas koncertów, m.in. w Grecji, Bułgarii, Turcji i Szwajcarii.
2013–2014 (Shrine Of New Generation Slaves) thumb|200px|Piotr Grudziński podczas koncertu 3 października 2011 W maju 2011 roku z okazji dziesięciolecia działalności Riverside grupa wspomagana przez Tides From Nebula odbyła europejską trasę koncertową Riverside Anniversary Tour. 20 czerwca tego samego roku nakładem wytwórni muzycznych Progteam, Glassville Records i Laser’s Edge ukazał się drugi minialbum Riverside pt. Memories in My Head. Materiał był promowany singlem pt. Forgotten Land, który dotarł do 6. miejsca LP3. Piosenka posłużyła także do promocji fabularnej gry komputerowej Wiedźmin 2: Zabójcy królów. Latem kwartet zagrał podczas festiwali De Pul i Bospop w Holandii, Veruno Prog Festival we Włoszech i Przystanek Woodstock w Polsce. Natomiast od października do listopada formacja kontynuowała trasę Riverside Anniversary Tour. W międzyczasie, 5 września do sprzedaży trafił sześciopłytowy box set Reality Dream Trilogy. Na wydawnictwo złożyły się cztery albumy studyjne zespołu i nagrania koncertowe.
18 stycznia 2013 roku w Polsce ukazał się piąty album studyjny kwartetu pt. Shrine of New Generation Slaves. W pozostałych krajach i w Stanach Zjednoczonych materiał został wydany odpowiednio 21 stycznia i 5 lutego tego samego roku. Album został zarejestrowany w warszawskim Serakos Studio we współpracy z jego właścicielami Magdą i Robertem Srzednickimi. Okładkę po raz kolejny namalował Travis Smith. Płytę poprzedził wydany 17 grudnia 2012 roku singel pt. „Celebrity Touch”, który dotarł do 24. miejsca LP3. Do promocji utworu został zrealizowany również teledysk, który wyreżyserował Mateusz Winkiel. Wydawnictwo dotarło do 2. miejsca zestawienia OLiS. Płyta trafiła także na listy przebojów w Niemczech, Belgii, Szwajcarii, Holandii i Finlandii. Był to największy sukces komercyjny w historii działalności zespołu. Promocja płyty wiązała się również z najdłuższą w historii zespołu trasą koncertową, w ramach której zespół zagrał nie tylko w niemal wszystkich krajach europejskich, ale również w Meksyku oraz Stanach Zjednoczonych. Ostatni, setny koncert odbył się w Muzycznym Studiu Polskiego Radia im. Agnieszki Osieckiej w Warszawie.
2015–2017 (Love, Fear and the Time Machine i Eye Of The Soundscape) 4 września 2015 roku ukazała się szósta płyta Love, Fear and the Time Machine, która została uznana albumem roku w plebiscycie miesięcznika Teraz RockTeraz Rock, nr 2 (156), luty 2016.. 21 lutego 2016 roku w wieku 40 lat zmarł nagle Piotr Grudziński. Kondolencje z powodu niespodziewanej śmierci muzyka złożyli m.in. Steven Wilson, Mike Portnoy i Anathema. W oficjalnym oświadczeniu zespół poinformował, że zgon gitarzysty nastąpił z powodu nagłego zatrzymania krążenia, jednocześnie zostały odwołane wszystkie koncerty planowane na 2016 rok
22 września 2016 roku zespół na swojej oficjalnej stronie internetowej opublikował oświadczenie, w którym poinformował, iż zespół będzie kontynuował działalność w składzie Mariusz Duda, Michał Łapaj i Piotr Kozieradzki, nie przeprowadzając castingu na nowego gitarzystę. Poinformowano również o planach koncertowych, między innymi o zagraniu koncertu kilka dni po rocznicy śmierci Grudzińskiego i o chęci nagrania nowego albumu, który ma być „powrotem do mocniejszego i bardziej intensywnego brzmienia”.