Arthur Karl Greiser (ur. 22 stycznia 1897 w Środzie Wielkopolskiej, zm. 21 lipca 1946 w Poznaniu) – niemiecki polityk narodowosocjalistyczny, Namiestnik Rzeszy i Gauleiter tzw. Kraju Warty w latach 1939–1945, przedtem prezydent Senatu Wolnego Miasta Gdańska w latach 1934–1939, SS-Obergruppenführer, zbrodniarz nazistowski.
W czasie I wojny światowej walczył w szeregach Kaiserliche Marine i Luftstreitkräfte. Po zakończeniu wojny zamieszkał w Wolnym Mieście Gdańsku, gdzie podejmował się różnych zajęć. Pozostawał jednocześnie aktywnym członkiem niemieckich organizacji kombatanckich i nacjonalistycznych. W 1929 roku wstąpił do NSDAP i SA, a dwa lata później został także członkiem SS. Pełnił funkcję zastępcy gauleitera i sekretarza gdańskiego okręgu NSDAP. Po zwycięstwie NSDAP w wyborach w 1933 roku kolejno piastował stanowiska wiceprezydenta Senatu Wolnego Miasta Gdańska, senatora spraw wewnętrznych, a od 1934 roku – prezydenta Senatu. Był współodpowiedzialny za nazyfikację Wolnego Miasta i ograniczanie swobód demokratycznych. Jednocześnie pozostawał w głębokim konflikcie z gauleiterem Albertem Forsterem, z którym ostatecznie przegrał rywalizację latem 1939 roku.
8 września 1939 roku, jeszcze przed zakończeniem inwazji na Polskę, Adolf Hitler mianował Greisera przy poznańskim okręgu wojskowym. Od października tego samego roku Greiser sprawował funkcje gauleitera NSDAP i namiestnika Rzeszy anektowanego przez III Rzeszę Kraju Warty. Opowiadał się za radykalną germanizacją okupowanej Wielkopolski oraz masowymi deportacjami Polaków i Żydów, połączonymi z osiedlaniem niemieckich osadników. Był współodpowiedzialny za masowe represje wobec polskiej inteligencji, prowadził również politykę antyreligijną. Od lata 1941 roku forsował koncepcję znacznego zmniejszenia żydowskiej populacji w Kraju Warty poprzez fizyczną eksterminację. Uzyskawszy dla swych planów eksterminacyjnych poparcie Adolfa Hitlera i Heinricha Himmlera, doprowadził do utworzenia obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem. Podległe mu struktury administracji cywilnej były głęboko zaangażowane w proces eksterminacji, a on sam wskazywany jest jako przykład lokalnego nazistowskiego dostojnika, którego oddolna inicjatywa miała istotny wpływ na decyzję o rozpoczęciu Zagłady europejskich Żydów.
W styczniu 1945 roku, prawdopodobnie bez zgody Hitlera, uciekł z Poznania przed zbliżającą się Armią Czerwoną. 16 maja 1945 roku został aresztowany przez wojsko amerykańskie, a w marcu następnego roku ekstradowano go do Polski. 9 lipca 1946 roku Najwyższy Trybunał Narodowy skazał go na karę śmierci. 21 lipca tego samego roku stracono go w publicznej egzekucji przez powieszenie na stoku poznańskiej Cytadeli.
Życiorys Pochodzenie i młodość thumb|Dom w Środzie Wielkopolskiej w którym urodził się Greiser (listopad 1939) Syn Gustawa i Idy z d. Siegmund. Jego ojciec pochodził z Gdyni, urodził się w rodzinie szklarzy, pracował jednak jako komornik. Jego matka pochodziła z Kępna, była córką kupca zajmującego się handlem drewnem. Miał trójkę starszego rodzeństwa – Wilhelma, Käthe i Otta. Urodził się w budynku przy Starym Rynku w Środzie Wielkopolskiej. Jego ojciec zmarł 29 marca 1935 roku w Berlinie, a matka w 1951 roku.
Pierwsze trzy lata życia spędził w Środzie Wielkopolskiej, następnie rodzina przeniosła się do Inowrocławia. Wykształcenie uzyskał w królewsko-pruskim gimnazjum humanistycznym w Inowrocławiu, podczas okupacji niemieckiej szkoła otrzymała jego imię. Rozumiał i posługiwał się językiem polskim.
Po wybuchu I wojny światowej w sierpniu 1914 roku zgłosił się jako ochotnik do cesarskiej marynarki wojennej. Początkowo służył w baterii artylerii przybrzeżnej we Friedrichsort, a od wiosny 1915 roku w Laboe. We wrześniu 1915 roku został wysłany do Belgii, brał udział w walkach w okolicy Ostendy, pełnił służbę m.in. jako zwiadowca. Służył w 2 Pułku Artylerii Marynarki Wojennej. W listopadzie 1916 roku został awansowany do stopnia Vizefeuerwerkera rezerwy, a w sierpniu 1917 do stopnia podporucznika marynarki. W kwietniu 1917 roku został wybrany do wzięcia udziału w kursie obserwatorów i od tego czasu służył w lotnictwie marynarki. Został przydzielony do eskadry Friedricha Christiansena. W 1917 roku został odznaczony m.in. Krzyżem Żelaznym I klasy i II klasy, został także odznaczony Odznaką za Rany. W sierpniu 1917 roku na molo w Sopocie poznał 17-letnią Ruth Tripler (córkę protestanckiego duchownego), z którą następnie się związał.
W styczniu 1918 roku został wysłany na kurs pilotów myśliwców, został jednak uznany za zbyt nerwowego się do służby jako pilot. Po urlopie został jednak uznany do zdolnego do służby jako pilot i wysłano go do Belgii. 3 września 1918 roku jego samolot został zestrzelony, a on ciężko ranny trafił do szpitala wojskowego we Frohnau. Następnie został przeniesiony w rejon Gdańska. W późniejszym okresie opisywany był jako „as lotniczy” oraz „pilot wojny światowej”, jego kariera jako pilota myśliwca trwała jednak wyłącznie od 21 sierpnia do 3 września 1918 roku.
Klęska Cesarstwa Niemieckiego oraz postanowienia traktatu wersalskiego, które przyznały jego rodzinne miasto odrodzonemu państwu polskiemu, stanowiły dla Greisera ogromny szok i wzbudziły w nim gwałtowną nienawiść do Polski i Polaków.
Okres międzywojenny thumb|Arthur Greiser i (1937) thumb|Greiser, Erich von dem Bach-Zelewski, Albert Forster, i Wilhelm Koppe w Gdańsku (1938/1939)
Szpital opuścił 9 grudnia 1918 roku. Po wybuchu powstania wielkopolskiego został członkiem Freikorpsu, w latach 1919–1921 miał należeć do Grenzschutz Ost. Należał również do organizacji „Ring der Flieger” zrzeszającej byłych lotników Luftstreitkräfte. Jego ojciec i brat Otto w 1919 roku przebywali w obozie internowania w Szczypiornie.
25 lipca 1919 roku wziął ślub z Ruth Tripler. Planował podjąć pracę jako przedstawiciel handlowy firmy Benz w Gdańsku. Para miała trójkę dzieci: Ingrid (ur. 1920), Erhardta (ur. 1925) oraz Rotraut (ur. 1929). Mieszkali w dzielnicy Wrzeszcz. Greiser był zawodnikiem tenisa i członkiem sopockiego klubu tenisowego, w 1934 roku został jego honorowym członkiem. Jego największą pasją było jednak łowiectwo.
Od 1922 roku był działaczem (według innych źródeł: ) oraz związku kombatantów „Kamerad”. W latach 1922–1923 miał wielokrotnie podróżować do Monachium, gdzie uczestniczył w spotkaniach NSDAP. Jego talent oratorski oraz jednoznacznie nacjonalistyczny światopogląd miały wówczas zwrócić na niego uwagę Hermanna Göringa.
W 1924 roku był współzałożycielem gdańskiego oddziału Stahlhelmu, który z nieznanych przyczyn opuścił w 1926 roku. W latach 1921–1927 (wg innych źródeł – do 1929 roku) był członkiem trzeciego stopnia loży masońskiej „Feste Burg im Osten”. Od 1923 roku prowadził przedsiębiorstwo zajmujące się handlem tłuszczem i olejami, które zbankrutowało w 1928 roku. Zanim to nastąpiło, Greiser miał prowadzić interesy, a nawet utrzymywać przyjazne stosunki z kilkoma kupcami pochodzenia żydowskiego. Następnie zajmował się pracą jako właściciel i kapitan pasażerskiego statku motorowego „Ingrid” na Zatoce Gdańskiej, na której zakup pożyczył pieniądze od swojego szwagra, lekarza Alfreda Kochmanna, który był z pochodzenia Żydem. Według niektórych plotek miał zajmować się przemytem. Działalności zaprzestał w 1931 roku.
Występował publicznie na wiecach i zgromadzeniach, deklarując się jako „zwolennik niemieckości Wolnego Miasta Gdańska”. Gdy wprowadzono polskie skrzynki pocztowe, do czego Polska miała prawo zgodnie z ustaleniami potwierdzonymi wcześniej przez Ligę Narodów, Greiser zażądał w swoim przemówieniu podczas skierowanej przeciwko Polsce i Lidze Narodów demonstracji, która odbyła się na Długim Targu w Gdańsku 23 września 1925, wyrzucenia wszystkich Polaków z tego miasta.
Od grudnia 1929 roku był członkiem SA oraz NSDAP, w 1931 roku został członkiem SS. W NSDAP otrzymał numer członkowski 165 635, a w SS 10 795. Szybko zaczął rywalizować o przywództwo z założycielem struktur i pierwszym gauleiterem NSDAP w Wolnym Mieście Gdańsku, . Kryzys, w którym znalazły się pogrążone w konfliktach wewnętrznych struktury partyjne w Gdańsku, skłonił ostatecznie centralę NSDAP do interwencji. Na początku października 1930 roku Hermann Göring, działając z upoważnienia Adolfa Hitlera, wyznaczył Greisera na stanowisko komisarycznego gauleitera. Jeszcze w tym samym miesiącu szefem struktur partyjnych NSDAP w Wolnym Mieście został przysłany z Niemiec Albert Forster. Greiser objął natomiast stanowisko zastępcy gauleitera i sekretarza gdańskiego okręgu NSDAP. Forster i Greiser rozpoczęli wkrótce bezpardonową walkę o przywództwo.
W latach 1931–1931 Greiser był redaktorem naczelnym gdańskiego pisma NSDAP „Der Vorposten”. We wrześniu 1932 roku został awansowany do stopnia SS-Hauptsturmführera, a w czerwcu następnego roku na SS-Sturmbannführera. Od 1930 roku zasiadał w Volkstagu, w którym był przewodniczącym frakcji narodowych socjalistów. W latach 1930–1933 przed sądami Wolnego Miasta Gdańska toczyło się przeciw niemu dziewięć postępowań, dotyczących m.in. stosowania niedozwolonego przymusu oraz publicznego znieważenia. Ze względu na chroniący go immunitet żadna ze spraw nie zakończyła się wyrokiem skazującym. Jesienią 1931 roku wspólnie z Forsterem odwiedzili Hitlera, bezskutecznie usiłując uzyskać jego zgodę na podjęcie radykalnych działań przeciwko ówczesnemu rządowi Wolnego Miasta Gdańska.
28 maja 1933 roku NSDAP odniosła zdecydowane zwycięstwo w wyborach do gdańskiego Volkstagu, uzyskując samodzielną większość. W lipcu tegoż roku Greiser został wybrany wiceprezydentem Senatu Wolnego Miasta Gdańska, objął także stanowisko senatora (ministra) spraw wewnętrznych. W sierpniu wspólnie z przewodniczącym Senatu, Hermannem Rauschningiem, nałożył na gdańskich urzędników obowiązek stosowania Hitlergruß. Jako senator spraw wewnętrznych stał za represjami wobec opozycyjnej prasy. Tymczasem umiarkowany Rauschning przegrał rywalizację z Forsterem i Greiserem, co zakończyło się dla niego utratą stanowiska, a niedługo później – emigracją. Opróżnione stanowisko prezydenta Senatu Forster powierzył, aczkolwiek bez entuzjazmu, Greiserowi. Objął je 28 listopada 1934 roku i sprawował do wybuchu II wojny światowej. 9 stycznia 1934 roku w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami w działalności kasyna w Sopocie otrzymał naganę z wpisaniem do akt SS, co jednak nie przeszkodziło, by w kolejnych latach Heinrich Himmler regularnie go awansował. Himmler miał również od 1936 roku wiedzieć o członkostwie Greisera w loży masońskiej, kazał jednak nie podejmować w związku z tym żadnych kroków przeciwko Greiserowi.
W styczniu 1935 roku Greiser dwukrotnie przebywał w Polsce, spotkał się wówczas z Józefem Piłsudskim i Ignacym Mościckim. W tym samym roku, ze względu m.in. na swoją publicznie deklarowaną wrogość wobec Kościoła rzymskokatolickiego, znalazł się w konflikcie z Wysokim Przedstawicielem Ligi Narodów w Wolnym Mieście Gdańsku, Seánem Lesterem. W kolejnych latach wielokrotnie odwiedzał Polskę, gdzie spotykał się m.in. z ministrem spraw zagranicznych Józefem Beckiem. Był zapraszany przez polskich oficjeli na polowania.