thumb|240px|Widok od Starego Kleparza na wschód. thumb|240px|Widok od Starego Kleparza na zachód. mały|243x243px|Widok na zachód Ulica Basztowa – ulica w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto. Wchodzi w skład I obwodnicy. Zachodni kraniec stanowi skrzyżowanie z ulicą Garbarską, gdzie staje się przedłużeniem ulicy Juliana Dunajewskiego. Ogranicza Stare Miasto i Planty od północy. W 1914 roku na ulicy wybudowano torowisko tramwajowe.
Starsza część ulicy od Dworca Głównego do Bramy Floriańskiej pochodzi z XIII wieku, dalsza część pochodzi z XIX wieku. Nazwa nawiązuje najprawdopodobniej do znajdującego się w jej pobliżu zachowanego do dziś fragmentu murów miejskich z basztamiEncyklopedia Krakowa, Warszawa-Kraków: PWN, 2000, s. 47..
Zabudowa Po północnej stronie ulicy:
ul. Basztowa 1–2 (ul. Asnyka 1) – dom Popielów, zbudowany w latach 1909–1910 według projektu Wacława Krzyżanowskiego i Józefa Pakiesa. ul. Basztowa 3 – kamienica Popielów, zw. niekiedy „Pałacem Popielów”, wzniesiona w 1887 według projektu Tadeusza Stryjeńskiego. Do tego budynku Popielowie przenieśli swoje zbiory archiwalno-biblioteczne z pałacu Popielów przy ul. św. Jana 20. Siedziba Instytutu Austriackiego w Krakowie (Österreich Institut Krakau). ul. Basztowa 4 – kamienica zbudowana w 1872 według projektu Tomasza Prylińskiego, nadbudowana ok. 1930 według projektu Franciszka Mączyńskiego. ul. Basztowa 5 – kamienica zbudowana ok. 1890 według projektu Tomasza Prylińskiego, przebudowana ok. roku 1930. ul. Basztowa 6–8 – gmach Towarzystwa Ubezpieczeń „Florianka” zbudowany w 1886 r. według projektu Tomasza Prylińskiego i Tadeusza Stryjeńskiego. Obecnie w budynku mają siedzibę: Państwowa Ogólnokształcąca Szkoła Muzyczna II st. im. Fryderyka Chopina oraz Ogólnokształcąca Szkoła Muzyczna I stopnia im. I.J. Paderewskiego oraz kompleks z reprezentacyjną salą koncertową Akademii Muzycznej. ul. Basztowa 9 (ul. Krowoderska 2–4) – kamienica zbudowana w 1884 według projektu Tomasza Prylińskiego, ma w niej siedzibę Państwowa Szkoła Muzyczna II Stopnia im. W. Żeleńskiego. ul. Basztowa 10 (ul. Krowoderska 1) – kamienica zbudowana w 1929 według projektu Wacława Krzyżanowskiego, budowała firma Romana Bandurskiego i Emila Allweila ul. Basztowa 11 (ul. Długa 1) – Dom „Pod Globusem”, budynek powstał w latach 1904–1906 według projektu Franciszka Mączyńskiego i Tadeusza Stryjeńskiego. ul. Basztowa 15 (Rynek Kleparski 4) – budynek Feniksa wzniesiony w latach 1931–1933 według projektu Jerzego Struszkiewicza i Maksymiliana Burstina, w okresie międzywojennym miał w nim siedzibę konsulat Niemiec. ul. Basztowa 16 – kamienica zbudowana ok. 1852 według projektu Antoniego Stacherskiego. ul. Basztowa 17 – kamienica zbudowana w 1877 według projektu Jacka Matusińskiego. ul. Basztowa 18 – kamienica zbudowana w 1880 według projektu Karola Zaremby. ul. Basztowa 19 (pl. Matejki 13) – Gmach Główny Akademii Sztuk Pięknych, powstał w latach 1877–1879 według projektu Macieja Moraczewskiego. ul. Basztowa 20 – Gmach Narodowego Banku Polskiego, budynek wzniesiono w latach 1921–1925 według projektu Teodora Hoffmanna i Kazimierza Wyczyńskiego. ul. Basztowa 22 – Gmach Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego, pałac wzniesiony w latach 1898–1900 według projektu Alfreda Karola Broniewskiego. Przed nim policja ostrzelała strajkujących pracowników Semperitu ul. Basztowa 23 – kamienica zbudowana w 1890 według projektu Sławomira Odrzywolskiego. ul. Basztowa 24 – kamienica zbudowana w latach 1889–1890 według projektu Sławomira Odrzywolskiego. ul. Basztowa 25 (ul. Pawia 2) – Hotel Polonia, zbudowany w latach 1886–1887 według projektu Sławomira Odrzywolskiego.
Po południowej stronie ulicy: Barbakan
Zabudowa galeria Po północnej strony ulicy:
Południowa strona ulicy: Barbakan i Planty.
Przypisy
Bibliografia Praca zbiorowa, red. prowadz. Joanna Czaj-Waluś Zabytki architektury i budownictwa w Polsce – Kraków, Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków, Warszawa 2007, Barbara Zbroja Leksykon architektów i budowniczych pochodzenia żydowskiego w Krakowie w latach 1868–1939, Wydawnictwo Wysoki Zamek, Kraków 2023, Praca zbiorowa Encyklopedia Krakowa, wydawca Biblioteka Kraków i Muzeum Krakowa, Kraków 2023, t. I s. 95–96
Basztowa