Daniel Szczechura (ur. 11 lipca 1930 w Wilczogębach) – polski reżyser i scenarzysta filmów animowanych, scenograf, pedagog.

Życiorys Był uczniem Państwowego Gimnazjum i Liceum im. Stefana Batorego w Warszawie, jednak zmienił szkołę i ukończył Liceum Ogólnokształcące im. Bolesława Limanowskiego. Studiował na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (1951–1952) oraz historię sztuki na Uniwersytecie Warszawskim (dyplom w 1958). Skończył również wydział operatorski łódzkiej szkoły filmowej (1962).

W latach 70. był wykładowcą ASP w Warszawie, prowadząc Pracownię Filmu Animowanego Katedry Projektowania Graficznego na Wydziale Grafiki. Jego uczniem jest m.in. autor znanych filmów animowanych Piotr Dumała. Był także wykładowcą w Zakładzie Realizacji Obrazu Telewizyjno-Filmowego Wydziału Radia i Telewizji im. Krzysztofa Kieślowskiego Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, na Wydziale Informatyki Śląskiej Wyższej Szkoły Informatyczno-Medycznej w Chorzowie, Wydziale Informatyki Śląskiej Wyższej Szkoły Informatyki w Chorzowie oraz Pracowni Animacji 2D Wydziału Sztuki Nowych Mediów Polsko-Japońskiej Wyższej Szkoły Technik Komputerowych w Warszawie. Wykładał ponadto za granicą m.in. Królewskiej Akademii Sztuki w Gandawie i Emily Carr College w Vancouver.

Dorobek W latach 50. zrealizował kilkanaście filmów amatorskich na taśmie 16 mm, z których kilka uzyskało nagrody na konkursach filmowych, m.in. zrealizowane wspólnie z Andrzejem Błasińskim Spojrzenie.

Jego filmem dyplomowym była etiuda filmowa Konflikty (1960).

Od 1961 do początków lat 90. pracował w łódzkim Studiu Małych Form Filmowych Se-ma-for.

Współzałożyciel i autor scenografii warszawskiego Studenckiego Teatru Satyryków STS.

W 1993, w książce Zbigniew Rybczyński, podróżnik do krainy niemożliwości. Wokół twórczości Zbigniewa Rybczyńskiego (praca zbiorowa pod redakcją Zbigniewa Benedyktowicza; współpraca redakcyjna: Teresa Rutkowska, Ryszard Ciarka; Pracownia Historii i Teorii Filmu-Instytut Sztuki PAN - Komitet Kinematografii, ) ukazały się teksty Szczechury: Méliès telewizji oraz "Tango" czyli nowe spojrzenie na kino.

Jest laureatem wielu nagród za całokształt twórczości m.in. medalu Złotego Grona (1969), nagrody im. Zenona Wasilewskiego (1975), Nagrody Ministra Kultury i Sztuki II stopnia (1975), Nagrodę Specjalną ASIFA za nieoceniony wkład w sztukę i rozwój filmu animowanego (1990) i nagrodę Gemma, Włoskiego Stowarzyszenia Filmu Animowanego oraz Złotego Medalu „Gloria Artis – Zasłużony Kulturze” (2008).

Otrzymał również nagrody indywidualne za większość swoich filmów animowanych m.in. w Ogólnopolskim Konkursie Filmów Amatorskich w Warszawie, Złotego Smoka Wawelskiego na Ogólnopolskim Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie, Złote Koziołki na OFF dla Dzieci i Młodzieży w Poznaniu, Nagrody Klubu Krytyki Filmowej SDP, Syrenkę Warszawską, Nagrody Towarzystwa Uniwersytetów Ludowych.

Zdobył szereg wyróżnień zagranicznych na Festiwalach w Adelaide – Auckland, Barcelonie, Bergamo, Buenos Aires, Cordobie, Filadelfii, Linzu, Mamai, Montevideo, Oberhausen, Biennale Młodych w Paryżu, Trydencie i Wiedniu.

W 2005 powstał o nim film dokumentalny Podróże Daniela Szczechury (scenariusz i reżyseria Marcin Giżycki; produkcja: Studio Filmowe Kalejdoskop dla II Programu Telewizji Polskiej).

19 grudnia 2008 z rąk ministra kultury i dziedzictwa narodowego Bogdana Zdrojewskiego odebrał Złoty Medal „Zasłużony Kulturze – Gloria Artis”.

W grudniu 2009 ukazała się poświęcona mu książka Hobby Animacja. Kino Daniela Szczechury pod redakcją Jerzego Armaty (Wydawnictwo Studio EMKA, Warszawa 2009, ).

W 2010, podczas 10. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego Era Nowe Horyzonty we Wrocławiu odbyła się retrospektywa jego twórczości.

W 2017 otrzymał nagrodę specjalną Smok Smoków na 57. Krakowskim Festiwalu Filmowym za wyjątkowy wkład w rozwój światowej kinematografii w dziedzinie filmu animowanego.

W kwietniu 2025 roku, w ramach drugiej edycji Timeless Film Festival Warsaw, odbył się specjalny, dwuczęściowy pokaz filmów animowanych Daniela Szczechury z jego udziałem.

Jest jednym z bohaterów książki Jerzego Armaty Anima. Mistrzowie polskiej animacji (wyd. EGoFILM, Warszawa 2025).

Życie prywatne Mieszka w Warszawie, na Żoliborzu.

Filmografia 1955 Spojrzenia film fabularny (scenariusz i realizacja z Andrzejem Błasińskim) 1957 Stadion film fabularny (scen. i realiz. z Andrzejem Błasińskim) 1960 Konflikty film dyplomowy, aktorsko-rysunkowy 1978 Test pilota Pirxa animacja

Filmy animowane 1961 Maszyna film wycinankowy (scenariusz z Mirosławem Kijowczykiem) 1962 Litera film wycinankowy (scenariusz z Andrzejem Błasińskim) 1963 Duet pod pseudonimem Karol Wirten (scenariusz Emil Saski) 1963 Fotel film wycinankowy (scen. z Emilem Saskim) 1964 Na jezdni reż. pod pseud. Karol Wirten, scen. Daniel Szczechura) 1964 Pierwszy, drugi, trzeci...(scen. Emil Saski), film kombinowany 1966 Karol film wycinankowy, satyryczny 1966 Wykres film kombinowany 1968 Desant (scen. z Andrzejem Warchałem), film kombinowany 1968 Hobby film wycinankowy łączony z rysunkowym 1969 Zbrodnia Stelli (cz.5), Sindbad pogrzebany (cz.6) w Przygody Sindbada Żeglarza (scen. Katarzyna Latałło), filmy wycinankowe z serii opartej na „Przygodach Sindbada Żeglarza” Bolesława Leśmiana 1970 Podróż, film kombinowany 1971 Differenzen, prod. Austria 1971 Jeśli ujrzysz kota fruwającego po niebie (scen. z Andrzejem Krauze), film wycinankowy 1971 Zamek w lesie (cz. 6) w Klechdy polskie(scen. Maria Achmatowicz, Alicja Kowalska), film z serii realizowanej przez różnych reżyserów 1972 Lamus, film kombinowany 1972 Ogrodnik, film kombinowany 1973 Arena, film kombinowany, rozrywkowy 1973 Mysia wieża, prod. Włochy 1973 Poema de fumetti, prod. Włochy 1974 O królu Popielu, film z międzynarodowej serii Bajki Narodów 1975 Gorejące palce, film kombinowany 1977 Problem, (scen. Janusz Weiss), film kombinowany 1978 Skarpetka (scen. Kazimierz Żórawski), żart filmowy 1978 Skok, film kombinowany, bohater ma twarz samego reżysera 1981 Fatamorgana, film kombinowany – aktorsko-animowany 1983 Fatamorgana 2 film kombinowany – aktorsko-animowany 1986 XYZ, film kombinowany 1988 Rybką być, film rysunkowy 1991 NOVI SINGERS, film kombinowany, muzyczny (muzyka Chopina w wykonaniu zespołu Novi Singers) 1991 Grande Valse Brillante, film muzyczny 1992 Odgłosy wiosny, film muzyczny 1992 Humoreska Dvořáka, film muzyczny 1997 Dobranocka, animowany 2002 Hobby. Daniel Szczechura. Podtytuł: Kilka filmów animowanych jednego autora (Konflikty, Fotel, Wykres, Hobby, Podróż, Gorejące palce, Skok, Fatamorgana 1 i 2, Dobranocka)

Filmy dokumentalne 1995 Henryk Tomaszewski

Autor zdjęć 1959 STS 58 etiuda filmowa Agnieszki Osieckiej 1959 Nie śpij, bo cię okradną film Stefana Szlachtycza 1959 Świat na nas czeka etiuda Wojciecha Solarza 1960 Śmierć i dziewczyna etiuda Wojciecha Solarza 1961 Plakat z drewna etiuda filmowa Agnieszki Osieckiej 1961 Ułan i dziewczyna etiuda Krzysztofa Zanussiego 1962 Wizyta etiuda Wojciecha Solarza

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Daniel Szczechura - culture.pl

Marcin Giżycki, Podróż to jest sposób na życie. O Danielu Szczechurze

Kategoria:Absolwenci Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi Kategoria:Absolwenci Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Laureaci Nagrody Ministra Kultury i Sztuki (Polska Ludowa) Kategoria:Ludzie związani z Gimnazjum i Liceum im. Stefana Batorego w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Polscy pedagodzy Kategoria:Polscy reżyserzy filmowi Kategoria:Polscy scenarzyści filmowi Kategoria:Polscy scenografowie teatralni Kategoria:Polscy twórcy filmów animowanych Kategoria:Urodzeni w 1930 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Radia i Telewizji Uniwersytetu Śląskiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych