Fińskie Siły Powietrzne () zostały założone 6 marca 1918 roku. Do ich głównych zadań należy obrona powietrzna Finlandii. Należą do najstarszych na świecie sił powietrznych.
Wojna zimowa Na początku wojny zimowej, Finlandia posiadała tylko 114 samolotów zdolnych do walki z ZSRR. Główną siłą bojową fińskiej floty powietrznej było wówczas 41 względnie nowoczesnych Fokker D.XXI.
Misje fińskich sił powietrznych były bardzo ograniczone. Wykorzystywano je głównie do odparcia sowieckich ataków. Do końca wojny liczebność fińskich sił powietrznych wzrosła o ponad 50 procent.
Wojna po stronie Niemiec
Po wybuchu wojny pomiędzy Niemcami a ZSRR Finlandia przystąpiła do wojny przeciwko ZSRR po stronie Niemiec (tzw. wojna kontynuacyjna). Posiadała wówczas około 550 samolotów różnych typów. Był to głównie samoloty brytyjskie typu Hawker Hurricane, francuskie Morane-Saulnier MS.406 oraz Curtiss P-36 Hawk. 44 samoloty Curtiss P-36 Hawk zdobyte we Francji i Norwegii zostały oddane fińskim siłom powietrznym przez Niemcy.
Obecnie 150 px|thumb Od 1947 roku na mocy pokoju paryskiego określono limit fińskich samolotów bojowych na poziomie 60 maszyn i 3000 personelu. Aktualnie służy w nich około 3100 zawodowych żołnierzy i 38000 personelu jest w rezerwie. Na początku XXI wieku siły powietrzne Finlandii dysponowały 184 samolotami. Na sprzęt fiński składają się m.in. samoloty ze Stanów Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii, Holandii, i Szwajcarii. Finlandia posiada także samoloty własnej konstrukcji typu Valmet L-70 Vinka. Najważniejszą siłę fińskich wojsk lotniczy stanowią myśliwce F/A-18 Hornet (oznaczone F-18 w służbie fińskiej), które zastąpiły MiG-21bis oraz Saab J35 Draken. Finlandia poszukiwała nowych samolotów od 1989, pierwotnie planowano zakup około 40 maszyn zachodnich i 20 MiG-29. Wraz z końcem ZSRR przeprowadzono otwarty przetarg, a w 1992 zdecydowano się na ofertę amerykańską zamiast szwedzkiego Saab JAS 39 Gripen. Umowie o wartości 3 miliardów USD towarzyszył 100% offset i transfer technologii, na którym skorzystała firma Nokia, rodzime zakłady Patria zmontowały 57 F-18C z 64 zamówionych samolotów (siedem dwumiejscowych F-18D traktowano jako samolot treningowy, aby nie przekroczyć limitu 60 samolotów), fińskie Hornety były ostatnimi maszynami generacji C/D, ich dostawy zrealizowano w latach 1995–2000. Lotnictwo transportowe składa się z holenderskich Fokker F27 i nowych hiszpańskich CASA C-295. Do szkolenia służą zmontowane w Finlandii przez Patrie (46 z 50 sztuk) BAE Hawk. Siłami powietrznymi kieruje Dowództwo Sił Powietrznych podlegają trzy regionalne Dowództwa Powietrzne: Lapland z siedzibą w Rovaniemi), Satakuntaz z siedzibą w Tampere-Pirkkala oraz Karelia siedzibą w Kuopio-Rissala.
Pod koniec lat 90. śmigłowce Mi-8 i MD-500 Ilmavoimat przeniesiono do wojsk lądowych (Maavoimat), których lotnictwo przez następne lata będzie oparte na 20 NHI NH90, 7 McDonnell Douglas MD-500D/E i środkach bezzałogowych.
Od 2004 myśliwce F/A-18 wraz z remontami zostały zmodernizowane, aby umożliwić im przenoszenie nowoczesnego uzbrojenia, do samolotów zakupiono 250 AIM-9X i 300 AIM-120C-7 AMRAAM (oryginalnie dostarczono AIM-9M i AIM-120A). Samoloty zwiększyły możliwości atakowania celów naziemnych, czyli zdolności na które nie pozwalał dawniej pakt Finlandii z ZSRR (zakaz posiadania samolotów szturmowych/broni ofensywnej), ze względu na wysokie koszty programu zakupy uzbrojenia powietrze-ziemia odsunięto w czasie. Fińskie myśliwce zintegrowane dotychczas z bombami szybującymi AGM-154 JSOW, a w planach jest uzbrojenie ich w pociski manewrujące AGM-158 JASSM. W 2009 roku podpisano umowę z firmą Patria Aviation Oy na modernizację awioniki 11 samolotów szkolno-bojowych Hawk Mk51. Wartość kontraktu to ponad 10 mln USD. Samoloty zostaną dostarczone w latach 2009–2010. OBLOT ZMODERNIZOWANEGO HAWKA ZAMÓWIENIE NA ZMODERNIZOWANE HAWKI Do 2013 zakłady Patria zmodernizują także 18 samolotów Hawk Mk.66 odkupionych od Szwajcarii. MODERNIZACJA FIŃSKICH HAWKÓW, C.D. Natomiast do 2014 roku Finowie wycofają większość z posiadanych samolotów szkolno-bojowych Hawk. 3 lata później ze służby odejdą tłokowe Valmety L-70 Vinka. FINOWIE WYCOFUJĄ SAMOLOTY SZKOLNE W październiku 2016 roku wybrano nowy samolot szkolenia podstawowego, Grob 115E Tutor. FINLANDIA WYBRAŁA TUTORY
Wyposażenie ZdjęcieSamolotKraj pochodzeniaTypWersjeW służbie puolustusvoimat.fiUwagi 150px McDonnell Douglas F/A-18 Hornet / Myśliwiec wielozadaniowy CD 547 Planowane wycofanie ze służby około roku 2025; w roku 2016 rozpoczęto procedurę wyłonienia następcy Hornetów. 150px BAE Hawk / treningowyszturmowy Mk.51/51AMk.66 4718 150px Learjet 35 rozpoznaczy/zwiadowczy A/S 3 150px EADS CASA C-295 transportowy C-295M 3 150px Pilatus PC-12 pasażerski/transportowy NG 6 150px Grob 115E Tutor treningowy 0/28 Zastąpią maszyny Valmet L-70 Vinka. 150px Valmet L-70 Vinka treningowy 27
W przeszłości thumb|Fokker D.XXI thumb|Messerschmitt Bf 109 thumb|MiG-21 i J 35 Draken thumb|Douglas C-47 thumb|Piper PA-31-350 Chieftain thumb|Vampire Mk.55 i Mi-4 Samoloty bojowe Gloster Gamecock Mk.II - 16 w latach 1929–1944 Blackburn Ripon IIF - 26 w latach 1929–1945 Bristol Bulldog Mk. IVA - 17 w latach 1935–1944 Fokker D.XXI - 97 w latach 1937–1948 Fokker C.X - 75 Mk.I, 22 Mk.IV w latach 1937–1958 Bristol Blenheim Mk.II - 24 w latach 1940–1945 Gloster Gauntlet Mk.II - 24 w latach 1940–1945 Gloster Gladiator Mk.II - 30 w latach 1940–1945 Morane-Saulnier MS.406 - 87 w latach 1940–1948 Caudron CR.714 - 80 w 1940 Brewster F2A Buffalo - 44 w latach 1940–1948 Hawker Hurricane - 12 Mk.I 1940-1943, 3 Mk.II 1944 Fiat G.50 - 35 w latach 1940–1946 I-153Ter - 21 w latach 1940–1945 DB-3M - 11 DB-3M 1940–1945, 3 DB-3F 1943–1945 SB-3 - 17 latach 1941–1945 Curtiss P-36 Hawk - 6 Hawk 75A-1, 9 H75A-2, 9 75A-3, 7 H75A-4, 6 H75A-6 w latach 1941–1948 Pe-2 - 7 w latach 1942–1946 Dornier Do 17 - 4 Z-1, 2 Z-2, 9 Z-3 w latach 1942–1948 Junkers Ju 88A4 - 24 w latach 1943–1948 Messerschmitt Bf 109 - 48 Bf 109G-2, 109 G-6, 2 G-8 w latach 1943–1954 VL Myrsky - 47 w latach 1944–1947 De Havilland Vampire - 6 FB.52, 9 T.55 w latach 1954–1965 Folland Gnat - 13 Mk.1 w latach 1958–1972 Ił-28 - 2 Ił-28, 2 Ił-28R w latach 1960–1981 MiG-21 - 22 MiG-21F-13 1963–1986, 28 Bis 1978–1998, 2 MiG-21UTI, 2 MiG-21US, 2 MiG-21UM Saab J35 Draken - 6 J 35BS (1972), 12 J35XS (1974), 24 J 35FS (1977), 5 SK 35CS (1976) do 2000
Transportowe/użytkowe Aero A.32GR - 16 w latach 1929–1944 Junkers W 34 - 5 W 34hi, 6 K 43fa latach 1930–1953 Avro Anson I - 3 w latach 1936–1947 Fokker F.VIIa - 1 w latach 1941–1943 Focke-Wulf Fw 44J Stieglitz - 35 w latach 1940–1960 Percival Pembroke C.Mk.53 - 2 w latach 1956–1968 De Havilland Canada DHC-2 Beaver - 3 w latach 1958–1971 Douglas C-47 Skytrain - 9 w latach 1960–1984 Piper PA-31-350A Chieftain - 6 w latach 1983–2013 Valmet L-90 Redigo Fokker F27
Treningowe De Havilland DH.60 Moth - 18 DH.60G w latach 1929–1944 VL Tuisku II - 30 w latach 1935–1950 VL Pyry - 42 w latach 1939–1962 Valmet Vihuri - 51 w latach 1951–1959 Fouga CM 170R Magister - 80 w latach 1958–1988 Saab 91D Safir - 36 w latach 1958–1982 MiG-15UTI - 36 w latach 1962–1977
Śmigłowce PZL SM-1 - 4 w latach 1961–1967 Mi-4 - 3 w latach 1961–1979 Sud-Aviation S.E.3130 Alouette II - 2 w latach 1966–1975 Agusta-Bell 206A - 1 w latach 1968–1979 Mi-8 - 9 T, 2 PFlight International August 1980 w latach 1973–1998 (do Maavoimat, wycofane w 2010) Hughes 500 - 3 C 1975-1998, 2 D 1983-1998 (do Maavoimat, 500C zastąpiły MD-500E)
Przypisy
Linki zewnętrzne Finnish Air Force
Kategoria:Siły powietrzne Kategoria:Wojsko fińskie Kategoria:Jednostki organizacyjne wojska utworzone w 1918