thumb|230px|Nagrobek na Starym Cmentarzu w Rabce Zdroju Zofia Żurakowska z domu Duszyńska herbu Dołęga (ur. 13 czerwca 1897 w Wyszpolu koło Żytomierza, zm. 31 maja 1931 w Rabce) – polska pisarka, prozaiczka, autorka książek dla dzieci i młodzieży.
Życiorys Jej rodzicami byli Witold Duszyński i Stanisława z Salisów. W 1917 podczas imprezy dobroczynnej w Żytomierzu Zofia poznała Czesława Żurakowskiego, a jesienią tego samego roku wyszła za niego za mąż. Kilka miesięcy później Żurakowski, instruktor ochotniczych oddziałów wojska polskiego, zginął w potyczce pod Niemirowem, rodzina pisarki zaś przeniosła się do Warszawy. W 1919 mimo złego stanu zdrowia Zofia zgłosiła się do szpitala polowego we Lwowie jako sanitariuszka, w tym samym roku poważnie zachorowała na gruźlicę. Kolejne lata życia upływały jej w sanatoriach w Davos, Nervi i Zakopanem. W czasie kolejnych kuracji zaczęła pisać. W 1925 opublikowała autobiograficzną powieść Skarby, w której opisała rodzinny dwór i lata dzieciństwa. W 1927 pojawiła się druga część autobiografii Pożegnanie domu. Do końca życia pracowała nad ostatnim tomem autobiograficznej trylogii Nieporozumienie, pozostał on jednak w notatkach i szkicach, które uległy zniszczeniu w czasie II wojny światowej w pożarze warszawskiego mieszkania pisarki.
W 1928 w konkursie „Wiadomości Literackich” Zofia Żurakowska otrzymała II nagrodę za opowiadanie Buty; miał być to początek jej twórczości literackiej dla dorosłych. W 1931 za twórczość dla młodzieży otrzymała nagrodę Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. Opublikowane powieści stanowiły kanon lektur dla gimnazjalistów w II Rzeczypospolitej. Decyzją władz PRL znalazły się „w wykazie książek podlegających niezwłocznemu wycofaniu”, jednak w roku 1972 wydany został nakładem Naszej Księgarni zbiór Jutro niedziela i inne opowiadania.
W maju 1931 pisarka została przewieziona na dalszą kurację do Rabki. Krótko po przyjeździe zmarła w Rabce, gdzie została pochowana na Starym Cmentarzu przy ulicy Orkana. Grób zachował się do dziś. Wspomnienie pośmiertne o pisarce w „Wiadomościach Literackich” w 1931 wyszło spod pióra Marii Dąbrowskiej.
Twórczość Skarby (1925), ponownie wydane w 1994 Gość z Ameryki (1927): opowiadania Trzy srebrne ptaki (1927): opowiadania Pożegnanie domu (1927), Pójdziemy w świat (1928), Fetysz (1930), Roman i dziewiętnastu (1930) Jutro niedziela i inne opowiadania (1935): wydane pośmiertnie
Przypisy
Bibliografia Joanna Sypuła-Gliwa „Zofia Żurakowska – pisarka przemilczana”, [w:] „Dwór, pejzaż okaleczony” wyd. 2007
Linki zewnętrzne
Utwory Zofii Żurakowskiej w bibliotece Polona
Kategoria:Polscy prozaicy Kategoria:Polscy pisarze dwudziestolecia międzywojennego Kategoria:Polscy twórcy literatury dziecięcej i młodzieżowej Kategoria:Pisarze związani z Warszawą Kategoria:Pisarze związani z Zakopanem Kategoria:Polskie sanitariuszki Kategoria:Urodzeni w 1897 Kategoria:Zmarli w 1931