Karol Wajs (ur. 2 stycznia 1924 w Warszawie, zm. 4 sierpnia 1997 w Warszawie) – polski inżynier elektryk, doktor habilitowany Instytutu Elektrotechniki, profesor nadzwyczajny.
Życiorys Był synem Edwarda (lekarza) i Otylii z d. Dey. Ukończył Gimnazjum im. Mikołaja Reja w Warszawie w 1942 r. i podjął naukę na Wydziale Elektrycznym jawnej Państwowej Wyższej Szkoły Technicznej w Warszawie, pracując jednocześnie w Wytwórni Silników Elektrycznych „Škoda”.
Brał czynny udział w powstaniu warszawskim, po którym znalazł się w Stalagu XVIIIC w Markt Pongau k. Salzburga. Po zwolnieniu z obozu i przejściu do Szwajcarii został wcielony do II Dywizji Strzelców Pieszych pod dowództwem gen. Prugar-Ketlinga. W 1945 r. znalazł się we Francji, gdzie przez rok studiował matematykę na Uniwersytecie w Lille. W 1946 r. powrócił do kraju i podjął studia na Wydz. Elektrycznym Politechniki Warszawskiej, które ukończył w 1951 r. W 1948 r. rozpoczął pracę w Biurze Projektowania Urządzeń Elektrycznych (BPUE) w Warszawie, które w 1955 r. stało się Zakładem Konstrukcji Urządzeń i Maszyn Elektrycznych Instytutu Elektrotechniki (IEl). Z Instytutem Elektrotechniki był związany do końca życia.
Został pochowany na cmentarzu ewangelicko-augsburskim w Warszawie (aleja 38, miejsce 22/24/26)śp. Karol Wajs.
Pełnione funkcje i zajmowane stanowiska kierownik Pracowni w BPUE kierownik Pracowni Projektowania Układów Elektrycznych w IEl kierownik Ośrodka Dokumentacji i Informacji Naukowej w IEl (1960–1962) samodzielny pracownik naukowy w Zakładzie Zautomatyzowanych Napędów IEl (od 1962) kierownik Pracowni Badań Analogowych w Zakładzie Zautomatyzowanych Napędów IEl (od 1962 ) członek Rady Naukowej IEl (od 1972) członek Komisji Egzaminacyjnej dla Dyplomowanych Pracowników Dokumentacji Naukowej PAN (od 1973) współpracownik Komitetu Elektrotechniki przy Wydziale IV PAN współpracownik Komitetu Naukoznawstwa PAN członek korespondent Towarzystwa Naukowego Warszawskiego (1982–1984) członek zwyczajny Towarzystwa Naukowego Warszawskiego (od 1984) uczestnik prac Rady Naukowo-Technicznej Centrum OBR „Polam” (1983–1991) członek Komitetu Problemów Energetyki PAN (od 1990 r.) członek kolegium redakcyjnego Przeglądu Elektrotechnicznego (od 1959) członek komitetu redakcyjnego Prac Instytutu Elektrotechniki
Twórczość Opublikował ponad 350 artykułów i prac naukowych, był autorem ponad 1000 omówień i streszczeń artykułów z czasopism zagranicznych zamieszczanych zwykle w Przeglądzie Elektrotechnicznym i Wiadomościach Elektrotechnicznych. Zajmował się zagadnieniami automatyki napędu elektrycznego, a w ostatnim okresie życia problematyką energetyki odnawialnej (elektrownie wiatrowe). Pisywał także artykuły dotyczące zagadnień ogólnych (m.in. historii techniki, problematyki związanej z etyką środowisk naukowych, ochrony środowiska naturalnego). Ważniejsze prace:
Badania wybranych zagadnień syntezy układu Leonarda (praca doktorska) Zakłócenia w układach napędowych, PWN, Warszawa 1969 (rozprawa habilitacyjna) Metody identyfikacji układów napędowych, PWN, Warszawa 1970 Linie pierwiastkowe w automatyce. Problemy i zastosowania, WNT, Warszawa 1973
Czasopisma, w których publikował Karol Wajs Archiwum Automatyki i Telemechaniki Archiwum Elektrotechniki Biuletyn Informacyjny Instytutu Elektrotechniki Elettrificatione Horyzonty Techniki Nukleonika Pomiary, Automatyka, Kontrola Prace Instytutu Automatyki PAN Prace Instytutu Elektrotechniki Prasa Techniczna Przegląd Elektrotechniczny Przegląd Techniczny Wiadomości Elektrotechniczne Więź Zagadnienia Naukoznawstwa Znak Życie Szkoły Wyższej
Przypisy
Bibliografia Bielski W. M.: Ludzie energetyki. Karol Wajs – naukowiec i publicysta techniczny, „Przegląd Energetyczny”, 2001, nr 4 Bugaj U., Owczarski T.: Profesor Karol Wajs (1924-1997) w piątą rocznicę śmierci, „Prace Instytutu Elektrotechniki”, 2002, z. 214 Bugaj U., Nasiłowski J.: Profesor Karol Wajs, „Wiadomości Elektrotechniczne”, 1997, nr 10 Kaczmarek T.: W pierwszą rocznicę śmierci. Prof. dr inż. Karol Wajs, „Przegląd Elektrotechniczny”, 1998, nr 9 Słownik biograficzny techników polskich, z. 13, Federacja Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych, Warszawa 2002 (hasło: Wajs Karol, opr. Danuta Merska) Zespół Redakcyjny „Przeglądu Elektrotechnicznego”: Wspomnienie pośmiertne. Prof. dr inż. Karol Wajs, „Przegląd Elektrotechniczny”, 1998, nr 2
Kategoria:Polscy inżynierowie Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Pochowani na cmentarzu ewangelicko-augsburskim w Warszawie Kategoria:Urodzeni w 1924 Kategoria:Zmarli w 1997